Hartverscheurend mooi

Als geen ander is zangeres Yasmin Levy bezig met het conserveren van een cultuur en een taal die bijna verloren zijn gegaan. Zij heeft zich ontfermd over het muzikale erfgoed van de sefardische joden en hun taal, het Ladino. Zij treedt wat dat betreft in de voetsporen van haar overleden vader, die hoofd van de Ladino-afdeling was van de Nationale Radio van Israël. In die functie verzamelde hij de liederen die de sefardische joden gedurende vijfhonderd jaar van vader op zoon, en van mond tot mond, hadden overgedragen.

De voorouders van de huidige sefardische joden wonen nu voornamelijk in Spanje, en het Ladino is een taal die sterk verwant is aan het Spaans. In de muziek van Yasmin Levy is de Spaanse invloed dan ook sterk aanwezig: op haar albums is duidelijk flamenco te horen. Door het inhuren van de gerenommeerde Spaanse producer en flamencogitarist Javier Limón is die invloed op het recente Sentir nog groter geworden. In het beeldschone, door Limón gecomponeerde Nos llegó el final horen we hoe dicht de Ladino-traditie en die van de flamenco bij elkaar liggen.

Levy zingt zoals altijd zó hartverscheurend mooi over alles wat een mensenhart kan doen breken, dat je bijna zou gaan hopen dat jou zoiets overkwam. En als dat gebeurt, is er als ultieme troost nog Halleluja, want ook op Sentir ontbreekt Leonard Cohens meesterwerk niet.

Ruud Meijer