De glans is er nu al af

Het gaat niet goed met D66. Job Cohen trekt nog maar koud de PvdA-kar of de sociaal-liberalen duikelen omlaag in de peilingen. In de Politieke Barometer van Synovate vorige week is de Cohen-bonus duidelijk zichtbaar: zeven zetels erbij. D66 verliest drie zetels, komt op vijftien en lijkt daarmee een dalende lijn in te zetten. Waar zou dat aan liggen? De oorzaak is natuurlijk de man met het Mozart-haar: Geert Wilders.

D66-leider Alexander Pechtold wist lange tijd een overtuigend tegengeluid te laten horen en zag dat verzilverd in de dagkoersen. Maar Job Cohen is wellicht van iets andere statuur dan de veilingmeester uit Wageningen. Want nuance kun je volgens Pechtold weliswaar niet schreeuwen, vergeleken bij de zeer bescheiden en immer thee drinkende Cohen is hij het keffertje van de Kamer.

Maar ook in de hoofdstad gaat het niet goed. Daar blies D66-fractievoorzitter Ageeth Telleman vrijdag eigenhandig het collegeoverleg op. D66 kon het niet verkroppen dat PvdA-boy wonder Lodewijk Asscher (PvdA) waarnemend burgemeester werd. Voor een periode van vier maanden, mind you. De partij staat alleen in de Amsterdamse raadsverhoudingen. “Het is schokkend om te merken dat de republiek Amsterdam kennelijk het eigendom is van de PvdA, en dat de vorige burgemeester zijn opvolging op koninklijke wijze heeft doorgegeven,” aldus een ziedende Telleman. Daarmee gaat zij voorbij aan het feit dat Asschers aanstelling een Kroonbenoeming is. En dat betekent dat (ook waarnemend wegens Harry Borghouts!) commissaris van de koningin Elisabeth Post Asscher heeft benoemd. En mevrouw Post is van de VVD. Tot zover het veronderstelde opzetje van de PvdA. Pechtold liet weten ‘trots’ te zijn op de stap van zijn Amsterdamse vrienden. Tja, hij kan ook niet anders. Een openlijke afkeuring van deze actie zou de nekslag betekenen voor de toch al politiek haperende Telleman. De Amsterdamse D66’ers suggereerden zelfs nog een tijdelijke benoeming van de oud-Maastrichtse burgervader Gerd Leers (CDA), die onlangs werd weggestuurd vanwege een gezagscrisis. Het ligt dus in de rede dat er binnen de partij nog wel even over deze Zwarte Vrijdag zal worden nagepraat. Want leg dat maar eens uit aan de achterban: geen verantwoordelijkheid willen nemen in het bestuur van de hoofdstad omdat een PvdA’er víer maanden gaat interimmen.


Extra wrang is dat nu ook weer een van de weggestopte kroonjuwelen van D66 naar voren komt: dat van de gekozen burgemeester. Dat kostte in 2003 de kop van Thom de Graaf, die als minister van Bestuurlijke Vernieuwing zijn plan zag stranden in de senaat. Diezelfde De Graaf is nu alweer drie jaar burgemeester van Nijmegen. Door de Kroon benoemd. U ziet de ironie hiervan.

Hoe dan ook, D66 heeft bewust de kans op regeringsverantwoordelijkheid in de hoofdstad door de vingers laten glippen. Dat belooft nog wat te worden na donderdag 9 juni. Kijken of de partij dan ook zo principieel de kont tegen de krib gooit.

import haagse post