‘Na Beatrix de stekker d’r uit’

De premier van Australië, Julia Gillard, is er klaar mee. Na het aftreden van koningin Elizabeth II moet de voormalige megagevangenis een republiek worden. Elizabeth II van Engeland is officieel nog staatshoofd van de Britse oud-kolonie.

Dat is volgens Joop Zijlstra van het Nieuw Republikeins Genootschap ook voor Nederland best een goed idee. “Graag zelfs, na Beatrix mag van mij betreft de stekker d’r uit. Al heeft Australië het natuurlijk wel een stukje makkelijker als lid van het Gemenebest. Ze kunnen zich gewoon terugtrekken, dat kunnen wij niet.”

Hij ziet het koningshuis in Nederland dan ook niet zo snel verdwijnen, al zou hij dat nog zo graag willen. “Daar is een grondwetswijziging voor nodig die ik in de huidige politiek nog niet zo snel zie gebeuren. Toch is het koningshuis de grootste contradictie in de grondwet. Volgens artikel 1 is iedereen gelijkwaardig, maar daarna maken ze meteen een uitzondering voor de koninklijke familie. Dat is natuurlijk vreemd in een moderne democratie. We kunnen in Nederland niet altijd in de middeleeuwen blijven leven, we zullen verder moeten.”

Het koningshuis als bindende factor van een verscheurd Nederland is volgens Zijlstra geen argument. “Het is maar de vraag in hoeverre Beatrix de boel bij elkaar houdt. Ook een ceremonieel koningschap is geen optie. Dat is nog altijd een geërfd ambt, en dat kan simpelweg niet meer.”

Toch is een gekozen staatshoofd voor ceremoniële functies wel wenselijk. “Zo’n figuur kan Nederland binden. Een gekozen staatshoofd staat ook, onvermijdelijk, met een been naast de wet. Maar als de ambtstermijn is afgelopen is hij of zij ook echt weg.”

[[ poll uid=228 ]]

bouke sonnega