Oudemensenpolitiek

Sywert van Lienden bespreekt de toestand in de polder.

De formatie van een kabinet duurt voort. In mijn vorige column betoogde ik dat links haar blinde woede voor de PVV moet leren beheersen. De progressieven moeten zich bezinnen op een strategie als zij daadwerkelijk gezamenlijk oppositie moeten voeren. Het gevaar is nu dat Cohen, Roemer, Halsema, Rouvoet en Pechtold zich vooral tegenover elkaar moeten profileren om bestaansrecht te behouden. Maar er is een mogelijke redding voor links: de vergrijzing.

De partijen die nu formeren, hebben gemeen dat zij overwegend gesteund worden door oudere kiezers. Bij VVD, PVV en CDA geldt: hoe lager het geboortejaar, hoe hoger gemiddeld de steun. Hoewel de cijfers van het CBS over de afgelopen verkiezingen nog niet binnen zijn, is met enig nattevingerwerk best te zeggen dat dit mogelijke kabinet pas steun heeft van een meerderheid van de bevolking per geboortejaar vanaf het 45ste levensjaar.

Dit is uiterst relevant voor de komende bezuinigingen. Met het ontzien van automobilisten, huizenbezitters en ouderen in zorginstellingen, zijn er twee terreinen waarop diep ingegrepen moet worden: de zorg en de sociale zekerheid. Laat dat nu net de terreinen zijn waarvan de kiezers van de verwachte regeringspartijen ruim gebruikmaken. En laat dat ook het ‘natuurlijke terrein’ zijn van de linkse partijen.

Het is een gouden kans voor de linkse partijen. PvdA, SP, GroenLinks en PVV tezamen hebben een meerderheid van 79 kamerzetels. De onderwerpen die deze partijen binden en boeien, de zorg en de sociale zekerheid, kunnen door deze meerderheid worden ontzien. De WW-duur, de AWBZ, het ontslagrecht: de PVV staat daarin dichter bij de PvdA dan bij de VVD.


Natuurlijk ziet Mark Rutte dit ook aankomen. Hij zal ook trachten de PVV aan de ketting van een gedoogakkoord te leggen. Dit wordt steeds lastiger naarmate het CDA verder afbuigt van de harde VVD-lijn: bezuinigingen slikken in ruil voor harde integratie- en immigratieregels. De inhoud van dat gedoogakkoord zal daarmee leidend zijn voor de kansen van links. Alleen daarom al moeten linkse partijen het opnemen voor de PVV en haar niet afkraken. Laat de PVV-kiezer zich emanciperen in de krochten van de macht. Zelf word je daar als linkse partij ook niet slechter van. Jammer dat alleen Verhagen en Wilders dit soort machiavellistische politiek begrijpen.

Sywert van Lienden