Campagnevoeren doe je zo

Bosnië-Hercegovina gaat vandaag naar de stembus. De SNSD gaat er, getuige bovenstaand campagnefilmpje, hard in. De kleine auto’s stellen de andere partijen voor.

Campagnecrack en part-time FDP-hooligan Erik van Bruggen is met zijn BKB-academie op campagnereis in het land de op zeer ingewikkelde wijze aan elkaar verbonden regio’s. De frisse BKB-jongens en meisjes zijn een soort informele verkiezingswaarnemers, spreken met partijen en bezoeken verkiezingsbijeenkomsten in Mostar, Pale en Sarajevo. Hij vindt bovenstaand filmpje buitengewoon geestig maar het stemt hem ook triest. “Basically hebben de mensen alle vertouwen in de politiek verloren en is er weinig hoop op verandering. Iets wat je vooral onder jongeren ziet.”

Er kan vandaag worden gekozen uit achtduizend kandidaten, 39 politieke partijen, elf coalities en dertien onafhankelijke kandidaten voor vertegenwoordigers in het roulerende presidentschap, het nationale parlement, de parlementen van de zogenoemde entiteiten en de parlementen van de kantons. “Deze huidige vorm van democratie met regionale parlementen, drie presidenten en wat dies meer zij is de enige manier waarop zij kunnen bestaan.

De SNSD, de maker van het filmpje, is niet een al te frisse partij. Zo ontkennen zij de slachting die in Srebrenica heeft plaats gevonden. Van Bruggen: “Ik heb gisteren met ze gelunched. Daar word je niet blij van. Hun wijze van campagnevoeren is weinig respectvol zoals je hebt gezien.”

Er zou nog hoop voor Bosnië zijn als het land zou toetreden tot de Europese Unie volgens Van Bruggen: “Het lijkt alsof men de discipline van buiten nodig heeft om de stagnatie te doorbreken. Versoepeling van de visa-regelingen zou een eerste stap zijn. Eigenlijk heeft iedereen hoop gevestigd op een snelle toetreding tot de EU, Maar dat gaat volgens mij in geen vijftig jaar gebeuren.”

Er hangt een lekkere sfeer dus. Maar moeten we vrezen voor wederom een oorlog in de regio? Van Bruggen: “Veel mensen zijn er bang voor. Een journaliste vertelde mij dat ze altijd geld en paspoort paraat heeft.” Maar: “Anders dan in de negentiger jaren zijn er minder wapens en minder oorlogzuchtige buren. Een herhaling van toen lijkt voorlopig ver weg.” Toch is er iets verontrustends aan de hand: “Het hele land is zich veel bewuster van etniciteit en ook zo georganiseerd. Ook in onderwijs enzo. Dat is zorgwekkend.

Meer over de onstuimige verkiezingen van vandaag leest u in The Economist. “Nobody expects this flurry of voting to change anything in this troubled country.

Bas Paternotte