Marcel van Dam: ‘De PvdA is een dood paard!’

Ooit was Marcel van Dam de gedoodverfde opvolger van PvdA-leider Joop den Uyl. Nu stemt hij SP. Kamerlid en ex-staatssecretaris Jetta Klijnsma begon haar loopbaan als zijn assistent. Zij blijft trouw aan haar partij, ‘maar ik worstel hier ook hartstikke mee’.

“Ik heb veel geleerd van Marcel”, zegt zijn vroegere assistente Jetta Klijnsma (53). “Hij was een ras-debater, wist alles met cijfers te onderbouwen en was politiek ongelooflijk slim.”
“Wás?”, zegt Marcel van Dam (73) quasi geïrriteerd. Begin jaren tachtig kwam zij van de universiteit en was hij net minister geweest. “En zo komt Jan Splinter door de winter”, galmde het door de vergaderzaal van de Tweede Kamer. Van Dam stelde zich teweer tegen het harde bezuinigingsbeleid van minister-president Ruud Lubbers. “Je hebt je laten belubberen”, klonk het een jaar later. Van Dam: “Lubbers was des duivels. Het gekke was: ik bedacht het ter plekke. Je mocht in die tijd in de Kamer nog niet alles zeggen, zeker niet dat iemand staat te liegen of de boel belazert. Dat werd dan geschrapt uit de Handelingen. Ik zocht aan die interruptiemicrofoon naar een passend woord. Toen flapte ik dit eruit.”
Klijnsma is een echte partijtijger. Zo’n beetje alle functies heeft ze bekleed: afdelingsvoorzitter, gemeenteraadslid, lijsttrekker, wethouder. Als staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid overtuigde zij met een emotioneel betoog het PvdA-kader van de noodzaak om de AOW pas vanaf het 67e levensjaar te verstrekken. “Juist omdat ik donders goed begreep dat dit een heel moeilijk verhaal is voor mensen die op hun tandvlees hun zestigste halen. Die zijn dan extra de pineut. Maar we sleepten er in de onderhandelingen met het CDA zoveel uit dat ik het kon verdedigen.”
Marcel van Dam zegde in 2005 zijn lidmaatschap op maar heeft nog altijd veel invloed op de partij. Er zijn PvdA’ers die het aan hem wijten dat de partij in 2006 de verkiezingen verloor. In zijn wekelijkse column in De Volkskrant voerde Van Dam een kruistocht tegen Bos’ plannen met de AOW: ‘Wouter woekert met de waarheid’.
Van Dam nu: “Ik zou Job Cohen wel eens dat boekje van Bos uit 2006 willen voorleggen, ‘Dit land kan zoveel beter’. Dan zou ik zeggen: streep nou eens aan waarmee je het niet eens bent. Zinloze vraag natuurlijk, hij zal ‘m nooit beantwoorden.”

Lees het gehele artikel in de HP/De Tijd van deze week.

Jaap Jansen