MET UPDATE – Elke week één artikel uit HP/De Tijd in zijn geheel op de website. Deze week een weerwoord van Joris van Casteren op de reacties van recensenten over zijn boek Het zusje van de bruid. Zij vonden het een verwerpelijk boek dat nooit geschreven had mogen worden en van Vrij Nederland kreeg hij zelfs een Berufsverbot.
Als recensenten het in dit land voor het zeggen hadden, dan zou mij nu een Berufsverbot zijn opgelegd.
Want ik heb het gewaagd – nota bene in de Boekenweek die in het teken van ‘geschreven portretten’ staat – mijn boek Het zusje van de bruid te publiceren: een hoogst intiem, literair-journalistiek verslag van mijn relatie met een steenrijk borderline-meisje waar ik stapelverliefd op was.
Het boek beschrijft onze pogingen om met elkaar samen te leven. Aanvankelijk leek dat te lukken, maar ellendig genoeg verloor zij zich in wodka, automutilatie, suïcidepogingen, heroïne en nog wat ongezonde zaken meer. Noodgedwongen en zeer aangeslagen verliet ik haar en het kapitale pand waarin ze woonde.
Dit alles gebeurde zo’n tien jaar geleden. Ik heb er nooit over durven schrijven: het was te pijnlijk en te privé. Tot ik een jaar of drie geleden met mijzelf in de knoop kwam te zitten en hulp zocht en vond.
Afgezien van de onvermijdelijke portie jeugdproblematiek, die ik deels verwerkte in mijn literair-journalistieke boek Lelystad (2008), bleken de twee jaren met Luna, zoals ik haar noem in het boek, diepe sporen te hebben nagelaten.
Tegelijkertijd leverden die jaren, wanneer ik er als schrijver op terugkeek, ook zeer bruikbaar materiaal op, want de situaties met Luna waren behalve tragisch ook komisch en bovenal hoogst ongewoon. Ik liet mij overtuigen door het simpele advies dat een collega-auteur mij gaf: “Je bent schrijver, schrijf het nou eindelijk een keertje op.”
Zo’n twee jaar werkte ik aan het boek. Het was een pijnlijk maar ook verhelderend proces. Ik ontdekte dat Luna nog leefde en dat het zeer slecht met haar ging.
Het moest een liefdevol boek worden, liefdevol naar haar toe. Maar ook hard en meedogenloos, zoals die tijd met haar vaak was. Ik wilde, zoals ik dat altijd doe, de schokkende situaties droog en emotieloos presenteren. Interpreteren en oordelen laat ik over aan de lezer.
Toen ik Luna voor het eerst ontmoette, werkte ik voor een weekblad dat ik in het boek ‘het tijdschrift’ noem. Luna was de zus van een vrouw die met een van mijn collega’s trouwde; op de avond van hun bruiloft ontmoette ik haar voor het eerst.
Aan dit tijdschrift en z’n medewerkers – waarvan er enkele geanonimiseerd in het boek voorkomen – besteed ik niet al te veel aandacht; het tijdschrift was een toevallig decor.
Natuurlijk zou een kleine groep ingewijden weten om welk tijdschrift en welke medewerkers het ging, maar voor die ingewijden schrijf ik niet. Voor sommige van die ingewijden zou het pijnlijk zijn, maar uiteindelijk, dacht ik, zouden ze begrijpen dat het boek niet over hen gaat maar over de relatie tussen Luna en mij, literair vormgegeven bovendien.
Toen het boek in de winkels lag, barstte de bom. Het begon met een groot artikel van Elsbeth Etty van NRC-Handelsblad, waarin werd betoogd dat Het zusje van de bruid nooit had mogen verschijnen.
Lezers zouden er volgens haar ‘in een handomdraai’ achter kunnen komen wie ‘deze beklagenswaardige vrouw’ in werkelijkheid is. Voor het gemak helpt Etty die lezers verderop in haar stuk, door te vermelden om welk tijdschrift en welke medewerkers het zou gaan.
Ik had er ‘poëzie of fictie’ van moeten maken, dan had het misschien nog gekund. Maar het waargebeurde als waargebeurd presenteren, dat is in dit geval ontoelaatbaar. Nooit had ik mij aan deze episode uit mijn eigen leven mogen wagen, omdat ik volgens Etty ‘wellicht medeschuldig ben aan Luna’s lot’.
Boeken over verontrustende onderwerpen die gevaarlijk dichtbij komen, kunnen maar beter fictie zijn, meent Etty. Dan kunnen we altijd nog zeggen dat het gelukkig niet echt is maar verzonnen. Terwijl de ontmaskering van die vrijblijvendheid nu juist de kracht van literaire non-fictie is.
In De Groene Amsterdammer was de morele verontwaardiging over mijn boek nog groter. Recensente Natasha Gerson deed een appel aan het ‘journalistiek-literaire geweten’ en riep op tot ‘een ethisch reveil binnen de uitgeverij- en mediawereld’.
Volgens Gerson ben ik een schrijver ‘zonder ziel’ en een ‘relatiezwendelaar’. Gerson schrijft dat ik nooit verliefd ben geweest op Luna. Ik zou bewust op zoek zijn geweest naar een borderliner, omdat ik van tevoren al wist dat ik dit boek zou willen schrijven.
En ik hielp Luna niet, ik ‘versterkte zelfs haar leed’. Ik was, kortom, ‘de uitvreter van een wilsonbekwame en haar wanhopige familie’. Gerson suggereert dat ik bij een van Luna’s zelfmoordpogingen bewust de ambulance niet belde, wellicht in de hoop dat ze zou sterven, want dat zou goed zijn voor het boek. Conclusie: Van Casteren is ‘een flapdrol’, ‘niet helemaal tof in zijn hoofd’ en mag ‘in elk geval nooit meer op kwetsbare onderwerpen’ worden losgelaten.
Je kunt zeggen dat de aantijgingen te zot zijn om op te reageren. Je kunt zeggen dat er, afgezien van Sainte-Beuve, nog nooit een standbeeld voor een criticus is opgericht. Bovendien is het boek in de Volkskrant, Trouw en verschillende regionale kranten wel op inhoudelijke in plaats van morele gronden beoordeeld, dus wat maak ik mij druk?
Toch vermeld ik voor de zekerheid nog even dat ik niet bewust op zoek ben geweest naar een borderliner; op het gebied van vrouwen ben ik helaas te onbeholpen om berekenend te kunnen zijn.
Maar stel dat ik wel berekenend deze situatie zou hebben opgezocht, zoals een oorlogsverslaggever bewust naar een oorlog trekt, dan nog is het curieus om dat in een recensie als argument tegen een boek te gebruiken.
Intussen heeft Vrij Nederland, waar ik jarenlang voor schreef, aan het door de recensenten gewenste Berufsverbot gehoor gegeven. De hoofdredacteur mailde mij dat ik niet langer welkom ben, vanwege mijn ‘opvattingen over journalistiek’. Toevallig werkt daar tegenwoordig iemand die geanonimiseerd voorkomt in het boek. Maar dat zal er niets mee te maken hebben.
[[ poll uid=395 ]]
UPDATE, 15.00 uur - In de comments: een weerwoord van De Groene Amsterdammer-recensent Natasha Gerson. Haar oorspronkelijke recensie, voordat het stuk werd afgezwakt door de ‘integere en loyale’ De Groene-redactie, staat hier.
Een klassieker uit de argumentatieleer is het overdrijven van de argumenten van je tegenstander (bijv. “Dus u vindt dat alle rokers in concentratiekampen moeten worden opgesloten?”). Niemand pleit voor een Berufsverbot. Wel vinden sommige recensenten dat Van Casteren een onfatsoenlijk boek heeft geschreven.
Het is moeilijk oordelen, ik heb het boek niet gelezen, de recensies wel. Aan een sleutelroman als afrekening zitten morele grenzen. Hans Dorrestijn heeft ooit zijn echtscheiding zo gedetailleerd van zich afgeschreven dat ik me kon voorstellen dat zijn ex en haar nieuwe partner daar niet zo blij mee waren.
Ik zou zeggen: Joris, ga niet klagen maar ga het debat aan met je critici, met literaire en morele argumenten.
Ik ben het zeer eens met de meneer hierboven (de reactie, niet het stuk). Het feit dat VN niet wil werken met Joris van Casteren op grond van een inhoudelijke en morele opvatting over journalistiek, is een legitieme, gefundeerde beslissing.
Van Casteren gaat er niet inhoudelijk op in met argumenten, hij blijft steken in verontwaardiging (o.a. door herhaaldelijk met het angstaanjagende woord ‘Berufsverbot’ te zwaaien). Waarom? Omdat alles moet kunnen? Omdat je als journalist het recht hebt om mensen ‘kapot’ te schrijven?
Ook ik heb mijn vraagtekens bij de benaderingswijze en opvattingen van Van Casteren. Hij wijst morele argumenten af bij de beoordeling van een (zijn) boek, zonder zijn eigen ethiek te onderzoeken.
Wat een kinderachtig zootje daar op die hippe redacties in het vrije Amsterdam. Ik ben blij dat er een nieuwe generatie komt, en weer een nieuwe en weer een nieuwe. Borderline, journalistiek, fictie, non-fictie en de ‘werkelijkheid’, als je er niks van snapt moet je maar recencies schrijven over makkelijker onderwerpen. Volgens mij moet de auteur de discussie absoluut niet meer aangaan. Laat ze. Tijd is een machtig wapen, als er al wapens nodig zijn. Veel gedoe om niks, het boek gaat helemaal niet over journalisten. En pas op achter wie je je schaart wanneer je kunstenaars en auteurs de mond wilt snoeren.
Ja, als je over échte mensen schrijft, kunnen mensen ook écht verontwaardigd worden over de kille manier waarop je over ze schrijft. Dat moet even heel raar zijn, als je altijd geprezen wordt om je afstandelijke benadering.
Dan word je zelf ineens als méns beoordeeld, en niet alleen als ‘journalist’.
Als gewoon volk in Lelystad verontwaardigd is, moet het de kop houden van VN. Gaat het over henzelf, dan is Van Casteren plots moreel verwerpelijk.
Dat noem ik nou hypocriet.
I for one am curious. Ga het boek dus zeker ook lezen. Dit soort hypocriete gedrag van het journalisten gilde maakt het des te interessanter.
dit moet je dus direct maar verfilmen. Arnie lees je mee?
Dit verhaal doet me denken aan het boek Chaos en Rumoer van Joost Zwagerman. Dat verhaalde over zijn periode als presentator van het radio program Ophef en Vertier(oa gepresenteerd door Hanneke Groenteman)In haar zondagmiddag programma toonde ze zich diep gekwetst en verontwaardigd. Geweldige tv, evenals het boek trouwen.
Ik heb het boek wel gelezen en vond het erg goed. Na zelf een relatie te hebben gehad met een vrouw met vergelijkbare problemen, kan ik wel zeggen dat van Casteren daar zeer treffend en scherp over kan schrijven. Dat hij met voorbedachte rade deze relatie opgezocht heeft, en dat hij niet direct een ambulance belde in desbetreffende scene, is werkelijk een absurde beschuldiging. Ik vond juist dat de werkelijke liefde van elke pagina afspatte!
is het verder niet zo dat elke schrijver put uit zijn eigen ervaringen! Als lezer is het niet de bedoeling dat je de echte personen er bij gaat zoeken, en dit is trouwens ook geheel niet interessant!
Wat had onze ‘elite’ ex-Shell Bolko ook alweer met drugsverslaafde dochters??
“In het boek bemiddelt ‘collega A.’ bij de aankoop van heroïne voor zijn schoonvader – een voormalig Shell-directeur – die dit vervolgens aan zijn dochter Luna verstrekt die haar verslaving ‘langzaam wilde afbouwen’. “
Onzin, alles mag geschreven worden. Er zijn wel meer “waargebeurde” verhalen geschreven dus het is echt van de gekke dat Etty stelt dat dat niet zou kunnen of dat van Casteren dat niet zou mogen. Rare rode heks van de linkse kerk, dat is ze. Ik ben geen familie van Joris trouwens.
Wimmel (16-03-’11 10:58) slaat de spijker op zijn kop. Bij het boek over Lelystad werd er nog gegeniffeld in de grachtengordel, want hahaha, wat woonden er toch een Tokkies en burgermensen in die polder-enclave. Maar nu het boek over Ons Soort Mensen gaat is Leiden in last. Hypocrisie ten top.
Nou, ik ben overtuigd: ik ga het boek meteen bestellen!
Joris van Casteren kan mooi schrijven, maar heeft zich op dit onderwerp vergaloppeerd. Het is volstrekt onethisch om iemand met zulke grote problemen zo herkenbaar in beeld te brengen. En Van Casteren kennende uit interviews op radio en televisie geloof ik niet in zijn geveinsde integriteit. Hij is een profiteur die door het succes van zijn boek Lelystad naast zijn schoenen is gaan lopen.
Nu wordt dit boek dus een bestseller. Lutsers bij groene en VN…
Ik ook, het is besteld!
Ach ja zo een figuur uit het zelfde hout gesneden als Bas Paternotte en Bert Brussen. Gelukkig hebben ze hun beste tijd gehad met dat verschrikkelijke gedrag waarvan ze zelf vinden dat het zo leuk is.
Ga direct het boek aanschaffen. En sinds wanneer bepaalt Etty of de VN wie wel of niet wat mag schrijven? Typisch weer dat dit soort mensen en instanties alles op zichzelf betrekt en geen wonder dat navelstaren een Nederlands gewoonte is geworden. Tenenkrommende jaloezie van die egocentrische, linkse congsie weer gewoon, want daar komt het vaak op neer toch?
Ik weet niet wie die auteur is, wel weet ik wat het Amsterdamse VN/VK/GA bolwerk inhoudt. Dat zegt me al genoeg.
Jammer Joris, dat je je verweer niet afkunt door te gaan liegen en draaien. Mijn recensie heeft niets te maken met wie of wat in in het journalistieke veld in het boek, boeit me niet, refereer ik ook niet aan, komt er niet in voor. Wel mag je bij deze best weten dat de Groene dit heel integer en loyaal heeft aangepakt: Ze hebben mijn stuk nog behoorlijk afgezwakt. In je verweer schrijf je, ik zal niet zeggen ‘beweer je’ voor het eerst dat eea je zo aangegrepen heeft dat je met jezelf in de knoop kwam. Daar is niets van te vinden in je ‘persoonlijke verslag’ dat dit boek zou moeten zijn, en dat, zo stond nou juist in de recensie, is het grote manco ervan: Het gebrek aan reflectie, dat het zo eng kil maakt.
Ik schrijf niet dat een dergelijk boek niet had mogen verschijnen, of niet gelezen zou mogen worden. Ik schrijf wel dat de uitgever het niet in zijn huidige vorm had moeten uitgeven. Ik motiveer waarom ik dat vind.
Iedereen kan een boek schrijven zoals het hem goeddunkt, maar dat betekent ook dat mensen er vervolgens een mening over hebben.
Ik heb niet geschreven -ook niet gesuggereerd- dat jij geen ambulance belde ‘omdat je hoopte dat ze zou sterven omdat dit goed voor een boek zou zijn’.
Wel dat het hele verhaal op mijn over kwam als dat je van meet af aan gekozen hebt voor ‘een relatie die wel tragisch af moest lopen’, uit een soort verveling, omdat je op een veilige manier gevaarlijk wilde leven. Dat schrijf je immers zelf.
Mijn walging over dit boek heeft vooral te maken met hoe je die ouders neerzet, duidelijk gemotiveerd in het stuk. Sterker nog: Je totale gebrek aan empathie voor die mensen, je ijskoude dedain, vind ik stuitend. Dat is mijn mening, als lezer, als recensent. Mag ik die mening niet hebben? Als je het allemaal niet zo bedoeld hebt, kun je niet schrijven, jongen.
Daarom hier mijn stuk in zijn oorspronkelijke vorm, dan kan iedereen het zelf beoordelen.
https://docs.google.com/document/pub?id=14v-FJWb-AxUP8TinPayPnfSVNHCdJxrVWk1Iavc-36E
Waar staat in de review van Etty dat ze vindt dat het boek nooit had mogen verschijnen? Ze geeft gewoon haar mening over het boek, en dat ze het mislukt vindt, en dat het wellicht beter had gewerkt als fictie. En dat lijkt me haar goed recht. De recensie van de Groene Amsterdammer is helaas niet te lezen dmv een paywall, maar gezien het feit de auteur slechts zinsfragmenten gebruikt ipv volledige zinnen, lijken me de uitspraken hier ook nogal uit het verband gerukt. Misschien eerder gewoon een poging om ondanks/dankzij de slechte reviews wat hype te veroorzaken?
De progressieve redacties van diverse media blijken gewoon een smerige fascistische inslag van het ergste soort te hebben. Deze charlatans vallen zo ongenadig door de mand dat men die linkse kranten en andere rooie media moet laten vallen als rijpe bakstenen.
@Seth: Zie de link hierboven, kun je het stuk lezen.
Tis wel weer smullen dit verhelderende kijkje in de keuken van de grachtengordel.
Verslaafde elitedochtertjes, met stront gooiende neplinkse viswijven, Berufsverbote.
Sjongejonge..
Dacht dat het ‘not done’ was om op recensies te reageren. Beetje kinderachtig van Joris van Casteren, helemaal kinderachtig van HP/de Tijd..Als zo’n Geenstijl poll ‘Van Casteren of Kamp VN/NRC/GA’ het nieuwe elan onder Poorthuis voor moet stellen…
Even godwinnen. Dat moeten linkse mensen kunnen begrijpen: Denk nu eens aan de nazi jaren 30 en aan journalisten en schrijvers die aan het regime onwelgevallige teksten produceerden. Links is nu de verbale beul van voor hun foute meningen.
Sommige psychische reacties hier hebben echt niks met het onderwerp te maken. Rechts, links? ‘Neplinks viswijf’ Gerson heeft zich geergerd aan hoe vanzelfsprekend rijke mensen als ‘de Shelldirecteur’ als ‘affectieve verwaarlozers’ kunnen worden weggezet? Berufsverbod? Mag een redactie zelf uitmaken van wie ze stukken afneemt?
Joris gefeliciteerd,
Zelfs GeenStijl schrijft over je vandaag. Je boeken vliegen dus de winkel uit met deze heerlijke fittie…Linksdraaiend zuur helpt je zo een bekende schrijver te worden… En ze hebben hetz elf waarschijnlijk niet eens door…Dubbelpret nietwaar? . Sjappo
“‘Neplinks viswijf’ Gerson heeft zich geergerd aan hoe vanzelfsprekend rijke mensen als ‘de Shelldirecteur’ als ‘affectieve verwaarlozers’ kunnen worden weggezet?”
Hahahahha, ga ff met Bolkestein bellen, die zet rustig 2 miljoen PVV stemmers weg als tokkies met drugsverslaafde dochters…
Het moge duidelijk zijn: het Volk pist zolangzamerhand -terecht- over de Nederlandse nep-elite (of die nou rechts- of linksdraaiend is).
@Natasha Gerson,
Ik ga het boek nog lezen; wat ik vind van je recensie: wat een wollig taalgebruik! Waarom geen gewoon huis-tuin-en-keuken Nederlands? Zo lijkt het net of je zeer intellectueel wilt overkomen. Of zie ik dat verkeerd??
Ik word agv zulke scherpe kritiek (wat mag hoor, vrijheid van meningsuiting is een groot goed), erg nieuwsgierig naar de inhoud van het boek. Ben benieuwd of ik geschokt zal zijn. Het boek “Lelystad” (waar ik zelf dan al sinds 1972 woon&dus ben opgegroeid) vond ik goed geschreven, alhoewel ik het inhoudelijk niet als herkenbaar voor mezelf kon beschouwen.
Joris is een goede schrijver ander zou zijn werk niet zoveel gedoe teweeg brengen. Controverses maken nieuwsgierig !
Nee hoor, Kitty dat heb je heel scherp gezien. Ik ben werkelijk doodsbang om niet intellectueel genoeg over te komen, dat heb je zo als je eens een stukje voor de Groene mag schrijven net als echte, objectieve journalisten als Joris van Casteren. Op wie ik natuurlijk heel erg jaloers ben. Vooral dat hij zo bondig en simpel schrijft. Ik wilde heel erg dat ik dat ook kon! Net zoals mijn manco’s zo goed ten voordeel maken. Mijn manco’s zo goed hypen en uitbuiten als Joris.Het is allemaal rancune, Kitty. Ik voel me nu al schuldig, want ik heb wel zelfreflectie. Veel leesplezier iedereen!
mij valt het lukraak gebruik van een psychiatrisch label als borderline om een karakter in een boek te beschrijven op. als dit in het boek zelf gebeurt, vind ik dit dommig en weinig creatief. hierboven doet de schrijver het nog eens over, maar nu buiten de context in een beschrijving van zijn werkelijke ex-vriendin. blijft dommig, nu ook naar.
Als ik Natasha’s recensie zo lees zegt het boek net zoveel over Joris zelf als over Luna, familie en de mensen van tijdschriftenwereld, en komt hij er zelf ook niet best af. Als je dat kan, zelfkritiek -al is het tussen de regels door, en daar wijst Natasha op- lijkt me een deugd. Heel anders dan die sukkel van de vrouw die bij de dokter komt.
Als reactie op wat ik gelezen heb over boek en inhoud zonder het boek zelf gelezen te hebben zit ik met wat vragen rondom het houden van.
Wat me opviel aan het betoog van Natasha is de vraag als je van haar gehouden hebt zou je het boek dan geschreven hebben en op deze wijze?
Waarom slechts de rauwe onvoorspelbare van zich afschop kant van een borderliner maar niet beschrijven waar die vrouw je geraakt heeft, waardoor er gevoelens waren voor auteur naar borderliner. Nu lijkt het gevoel slechts de fascinatie te zijn. Het niveau van een spannend verhaal te zijn, de bijrijdersplek van de rollercoaster ride van Luna. Een extreme wereld aan de zelfkant van de samenleving. Het stereotype borderline verhaal vind ik als lezer niet zo bijzonder, dat verhaal ken ik wel. Hoe je dat gedaan hebt dat houden van een borderliner die alle kanten op schiet, dat is pas een verhaal. Tja dan blijft deze zin van Nasasha over het boek bij mij hangen: “zogenaamde liefde van hem blijkt van meet af aan de mogelijkheid voor de uitgestelde reportage van een zelfkanttoerist” De meest neutrale opmerking die ik erover kan maken is dat ik het een gemiste kans vind.
Hee Hallo… Doe is de naam van dat meisje dumpen in de comments!!. We willen wel weten over wie we het hier hebben, it is internets lieden! En de Name & Shame van haar egocentrische en affectief in zelf gekeerde ouders, ook graag in de comments. Weer een ontspoort A’dams Zuid jiddisch gevalletje?
Aan reacties als bovenstaande van ‘stortbui’ kunnen we opmaken dat de GS-lezers gearriveerd zijn. Van Casteren hoort er idd helemaal bij thuis.
net een deel van het boek gelezen, erg jammer allemaal en somber bovendien. kan me voorstellen dat als jij de (familie van de) ex-vriendin bent je behoorlijk negatief bent. ik zou een rechtszaak doen, laat de rechter maar beslissen van kan en niet kan.
al die drugs en ranzigheid bovendien, blij dat ik in 010 woon.
Vind deze klaag-actie niet voor Joris van Casteren’s journalistieke kwaliteiten pleiten. Het lijkt er een beetje op alsof Joris het voor de verkoop van zijn boeken van relletjes moet hebben. Die hij gretig orchestreert.
Als je maar op complottistische wijze roept dat mensen je de mond proberen te snoeren is ook een manier van jezelf te promoten als je het niet van de recensies moet hebben. Bij verschijnen van “Lelystad” poogden een paar boze beschrevenen aangifte wegens smaad te doen. Joris van Casteren maakte er grote ophef over, alsof door het aannemen van een aangifte de justitiele en bestuurlijke machten samenzweerden om hem te censureren. Maar de aanklacht werd niet ontvankelijk bevonden door het OM. Ook dat moest groot gemeld: Joris van Casteren niet vervolgd! Met nog veel nagepruttel. En nu geeft Vrij Nederland van Casteren te kennen geen stukken meer van Joris van Casteren af te willen nemen (kwestie tussen opdrachtgever en werknemer lijkt me) en het is een Berufsverbot, een links complot. Omdat, zo suggereert hij, het boek het tijdschriftenwereldje te nabij kwam. Geen van de recensies gaat daar echter over.
Wat een zwaktebod van mevr. Gerson.
Dat het thema of de achtergronden achter dit verhaal madame niet aanspreken, hoeft toch niet betekenen dat de uitgever het niet in deze vorm had moeten uitgeven? Over een gebrek aan empathie gesproken. Niet alles in een verhaal hoeft verklaart te worden. Ook relaties die gedoemd zijn te mislukken kunnen verslavend zijn. Wat buiten haar inbeeldingsvermogen valt is per definitie niet goed. Het gebrek aan reflectie pas juist perfect bij deze tijd.
Zullen we deze hele discussie staken? Het is nogal veel eer voor een buitengewoon matig staaltje non-fictie.
Verder gaan mijn gedachten uit naar vrienden en familie van ‘Luna’ en ‘Luna’ zelf. Als familielid van een borderliner weet ik dat het allemaal al verschrikkelijk genoeg is zonder dat een derde ‘een boekje open’ doet.
Much ado about nothing.
Ik vind het een prachtig boek, mijn vriendin heeft immers de omslagfoto gemaakt… Misschien dat ik het ook ga lezen na alle ophef.
En Van Casteren: moed houden en je niks van die sufferds aantrekken die zelf enkel bagger geproduceerd hebben.
boek uitgelezen. erg treurig verhaal dat doet denken aan iemand met een verleden van trauma opgelopen in vroege jeugd, denk aan fysiek geweld, misbruik oid. wat de motivatie is van de schrijver om dit zo op papier te zetten en te verkopen blijkt niet uit het boek.
Publiciteit rondom Eric Smit en Nina Brink deden verkoopcijfers van ´Nina´ door het plafond gaan en bereikte Nina het tegenovergestelde.
@Joost ‘I for one am curious. Ga het boek dus zeker ook lezen. Dit soort hypocriete gedrag van het journalisten gilde maakt het des te interessanter’
Helemaal eens. Boek zojuist gekocht, had dat zonder deze voorgeschiedenis nooit gedaan. Bestseller.
@joris Hou vol!
Ben inderdaad benieuwd wie die Heroine slet is.
Moet ik uit de reacties begrijpen dat Joris van Casteren een eenzame rechtse strijder is die het durft op te nemen tegen de Linkse Kerk?
Ja, mijnheer van Rooijen, door middel een bij Prometheus uitgegeven boek. Gesubsidieerd door het Fonds der Letteren. Joris van Casteren is nu ten slachtoffer gevallen aan de Elitaire Inquisitie. Niet omdat hij een misbaksel van een boek geschreven heeft. Maar omdat hij een soort Klokkenluider is! Moedige, moedige Joris!
Kan deze apathische non-valeur niet tot onderwerp van een sleutelroman worden gemaakt, of anders wellicht ‘weggejorist’ worden??
Zo beroerd als de recensie van Natasha Gerson kan het boek van Joris van Casteren alvast niet zijn. Wat een draak van tekst, ik heb medelijden met de abonnees van De Groene. Wat maakt het in hemelsnaam uit of de schrijver (of de ik-figuur) een lul is? Céline was ook geen frisse jongen. De indruk die overblijft is dat journalisten niet tegen kritiek kunnen, terwijl ze zelf dolgraag anderen de maat nemen. Kinderachtig ook van Fexter om zo’n mailtje te sturen aan nota bene een freelancer. En zinloos ook; media is als voetbal, je komt elkaar in die wereldjes voortdurend tegen.
ook de recensie van gersons gelezen. bij mij kwam de zelfde gedachte op: in plaats van die uitvoerige studie naar de geschiedenis van de gevel, en een oude schoen van zolder bovendien, had hij beter een rondgang langs psychiaters en verslavingsartsen kunnen maken. die hadden hem kunne uitleggen dat excessief drinken, drugs gebruiken en zelfpijniging dienen ter uitdoving van zenuwcellen.
ze zegt het nota bene zelf, dat ze zelf medicatie toepast. dan ga je toch eens nadenken waarvoor dat dan is?
dat haar moeder over psychopathologie leest is logisch gezien de staat van haar kinderen. had van casteren zelf ook eens moeten doen, dan had hij er meer van kunnen begrijpen.
nogmaals een triest verhaal dat ik vaker heb gelezen maar dan beschreven door patienten zelf, die hun trauma’s te boven zijn gekomen of te boven aan het komen zijn.
@Natasha Gerson
Voor de duidelijkheid, Ik ken de heer van Casteren niet!
Ik heb uw recensie gelezen. Met respect voor uw mening over het boek, de mijne kan niet tegeovergestelder zijn! Ik vind juist dat van Casteren met veel liefde, affectie en pijn, schrijft over zijn relatie met Luna. Natuurlijk is zijn schrijfstijl erg droog en abstract, maar dat vind ik nu net de kracht van dit boek.
Diepzinnige psychologische analyses worden gelukkig weggelaten, zodat het boek niet vervalt tot een tweederangs bouquet schrijfsel, waarin psychiatrische termen vaak als holle begrippen, meestal op een foute wijze, gebruikt worden.
Net zoals uw conclusie over de huidige inzichten in de psychiatrie. Dat enkel biologische oorzaken ten grondslag liggen aan pathologisch gedrag, is zeer aan discussie onderhevig!
Ook uw suggestie, dat van Casteren de relatie enkel en alleen heeft gehad uit sensatie en om mee te scoren met een boek, vind ik echt erg ver gezocht! Het getuigt eerder van een paranoide kijk op de zaken van uw kant, om maar eens met een psychiatrische term te gooien!
Eef Dijkstra
Ik keek het nog even na, mijnheer Dijkstra/. Gerson schrijft niet dat ‘enkel biologische oorzaken ten grondslag liggen aan pathologisch gedrag’. Het gaat niet om pathalogisch gedrag, en ging ook niet om de beschrevene zelf.Waar ze van Casterens houding tegenover en suggesties ten aanzien de ouders hekelt, schrijft Gerson dat een broer van het meisje schizofreen was en dat we tegenwoordig weten dat psychotische aanleg/ psychoses een biologische oorsprong hebben. Dat vind ik als psychotherapeut een zinnige opmerking.
omdat ik het allemaal te onduidelijk vond heb ik nu zelfs ook nog een interview met van casteren op radio 6 Kunststof geluisterd. jezeus wat kost dat allemaal een tijd, affijn ik kon het niet latenm.
in dat interview wekt van casteren een hele andere indruk dan via dat boek. zijn uitgekleedde stijl moet hij misschien ook eens op zichzelf toepassen, hij vertelt gewoon veel te weinig over wat hij er zelf van vind in dat boek en hoe hij zich erbij voelt.
nu lijkt het koud en afstandelijk, terwijl hij het zo niet ziet, blijkens zijn interview. hij was gewoon jong en onervaren, en op zoek naar wezenlijke ervaringen, en klapte tegen dat meisje op. dat hij haar dacht te kunnen redden is en klassieke hulpverlenersfout, dat kan namelijk niet.
dat hij dacht dat hij haar hielp door haar drugs te gaan gebruiken is echt een miskleun, nog meer hersencellen kapot in een hoofd waarin het allemaal toch al uit balans is.
affijn, dat hij zegt dat ze onterecht als gek is weggezet en dat hij dat oneerlijk of onterecht vindt, een juiste formulering weet alleen hij zelf, kan ik begrijpen.
ze blijft gewoon een mens met ook een oorspronkelijk deel dat wel goed is en waar het om draait.
alleen dat blijkt echt totaal niet uit dat boek.
En men vraagt zich nog steeds af waarom een Nederlander nooit de Nobel Prijs voor Literatuur krijgt.
Levende en niet levende ‘grootheden’ zijn vooral met zichzelf en hun soortgenoten bezig.
Triest.
‘Op het gebied van vrouwen ben ik helaas te onbeholpen om berekenend te zijn’
Hmmm, een persoonlijke reactie onder de Viva-recensie vertelt een ander verhaal. Werpt toch een nieuw licht op de kwestie en de recensies. Misschien hebben die heksen hem toch aardig doorzien?
http://www.viva.nl/2011/03/16/boekrecensie-het-zusje-van-de-bruid/
@Trouw
Typisch Ons Haat Ons. Alle wereldliteratuur is provinciale literatuur. Holden Caulfield is niet beter of slechter dan Frits van Egters.
@ Cara mia
Wat een heftige reactie van Rosanne!
Vooral hier schrok ik van: ‘Ik kan niet oordelen over Luna en hoe moeillijk zij was. Wel weet ik te melden dat hij ZEKER NIET door haar aan de drugs geraakt zoals hij beweert. Want die gebruikte hij ervoor al!!! En niet alleen dat. Hij bedelde er ook om geld voor en deed andere dingen die niet in de haak waren. Hij is echt een heel fout type.’
Oef, koekje van eigen deeg voor Joris. Maak jij ook een boek, Rosanne? Ik ga hem zeker kopen!
@Frans Guyana
En daarom is het veraal van Caulfield beschikbaar in 38 talen versus 4 van whatshisname again?!
Stijn daarentegen verkrijgbaar in maar liefst 9 talen. Echt iets om trots op te zijn hoor.
Zelfreflectie is in Nederland en onder Nederlanders ver te zoeken.
@Trouw
Sinds wanneer is oplage doorslaggevend?
Dan is de bijbel het beste boek.
Met Komt Een Vrouw Bij De Dokter als goede tweede.
Holden Caulfield is een Amerikaans provinciaaltje, zoals iedere literaire hoofdpersoon overal ter wereld per saldo het provinciaaltje is van zijn regio.
Maar die ene provinciaaltje raakte iets in de lezers buiten de landsgrenzen.
Salinger was wereldberoemd. Reve wereldberoemd in Nederland.
…en Vlaanderen.
Wauw.
Dat Salinger beter verkocht wordt, maakt Caulfield niet minder provinciaal. Dat is het punt. Caulfield is net zo’n sukkel als Van Egters of Madame Bovary. Onze sukkels zijn net zo goed of slecht als elders in de wereld. Dat de een beter verkoopt dan de ander, doet niet ter zake. Is Coca-Cola de beste drank? Is McDonalds het beste restaurant? Je lijkt Natasha Gerson wel.
mooi boek!
Het boek ‘Lelystad’ zei al meer over Joris van Casteren dan over Lelystad. Ook toen zette hij emotieloos, harteloos en vooral met veel dédain de stad, de mensen en vooral zijn eigen ouders en degenen dicht bij hem te kijk. Toen ik hem sprak na een lezing, zei hij dat het bij zijn ouders inderdaad niet goed was gevallen. Zijn vader was bijgetrokken toen het boek goed ontvangen werd, zijn moeder niet(voor hem hopelijk inmiddels wel). Maar hoe leuk is het voor de vader als je nieuwe vrouw steeds emotieloos en functioneel ‘de ex van de narcotica-rechercheur’ wordt genoemd, is ze verder dan niemand? Los nog van hoe die vader en moeder verder werden om- en beschreven. En Lelystad, natuurlijk Sodom en Gomorra…
Slechts eén recensent doorzag het trucje feilloos en wees op de ogenschijnlijk onafhankelijke maar oh zo geraffineerd door Joris samengestelde 14-pagina lange literatuurlijst waarin hij – oh wat zal hij ervan hebben genoten, want wat een mooie revanche op zijn jeugd – alleen de meest nare berichten over Lelystad in de loop der jaren had verzameld. Goh, hoezo objectief? Los van wat objectief vast te stellen feiten over de totstandkoming van Lelystad had hij over willekeurig elke Nederlandse stad en haar inwoners zo’n boek kunnen schrijven. En was zijn jeugd echt zo anders verlopen in een andere stad? Waren zijn ouders dan niet gescheiden, was hij dan niet een jeugdvandaal geworden? Ik denk het niet. Hoe kan het dan dat anderen die hier zijn opgegroeid in die tijd wel een hele leuke, zorgeloze jeugd hebben gehad?
Heb samen met Anneriek de Jong een ingezonden en gepubliceerde brief naar NRC geschreven n.a.v. een recensie van Arnoud Veilbrief die alles wat Van Casteren over Lelystad schreef klakkeloos aannam, en schreef dat het boek een beeld opriep van een stad als een ‘open inrichting’.
Het is de manier waarop Joris van Casteren schrijft, en het zegt meer over de manier waarop hij in het leven staat, dan over het onderwerp waarover hij schrijft.
En ja, nu schrijft hij kennelijk in dezelfde stijl over de redactie van De Groene Amsterdammer en zijn relatie met een borderline-meisje. Mag hij dat? Misschien, maar persoonlijk vind ik het erg ver gaan en wil ik het niet lezen, zo’n naar gevoel kreeg ik al van ‘Lelystad’, vooral van de kille beschrijving van mensen dichtbij hem, niet eens zozeer van wat hij over de stad schreef.
Van het OM is hij vrijgesproken van de aanklacht die enkele Lelystedelingen tegen hem hadden ingediend wegens belediging. Ook wie zij zijn was makkelijk te herleiden. Hoe ver kan/mag het dan gaan? Wat hij wel voor elkaar kreeg is, is dat hij het nare, depressieve gevoel dat blijkbaar in hem zit op mij wist over te brengen toen ik ‘Lelystad’ uit had. Ik hoef dat niet meer. Laatst las ik toevallig een artikel in het Parool over Amsterdamse buurten en het leek net een hoofdstuk uit ‘Lelystad’. En ja hoor, wie was de auteur, Joris van Casteren. Het is in ieder geval een duidelijk herkenbare stijl.
Mooi gezegd, Betsy!
ik heb het boek mijn huis uit gegooid, een slechte indruk aan overgehouden. het spijt me maar ik geloof niet in de oprechtheid van de schrijver, echt niet.
als hij werkelijk en oprecht had willen zijn had hij zijn eigen proces kunnen beschrijven en de sessies die hij met zijn behandelaar heeft gehad kunnen uitwerken tot een boek.
het is heel terecht dat hij wordt geweerd door redacties, de uitgever had dat ook moeten doen.
Etty en Gerson vinden het personage Joris onsympathiek, gevoelloos en egocentrisch.
Dat mag, maar een slecht personage maakt nog geen slecht geschreven boek.
Houdt u bij de les dames, schrijf recensies en
geen moreel oordeel over de schrijver. De schrijver zelf houdt dat gelukkig angstvallig uit zijn boek.
Het boek lijkt me een flinke inbreuk op de privacy van Luna en haar familie (ondanks gefingeerde namen). Punt. Op naar de rechter, zou ik zeggen.
Wat belachelijk om zo tegen een schrijver van een verhaal tekeer te gaan. Joris tekent de werkelijkheid op, wellicht in een gekleurde versie, maar dat is het punt niet. Het punt is dat je absoluut niet de verantwoordelijkheid van een schrijver kunt delegeren naar zijn subjecten – zonder twijfel kunnen alle gederangeerde figuren in Bukovskis verhalen naar personen in de werkelijkheid worden herleid als je hem kent – nou en? De enige verantwoordleijkheid die een schrijver heeft is het verband niet direct te maken. Als een schrijver nu ook nog de privedetective moet kunnen verslaan!
@ N. Gerson en iedereen die stelt dat JvC gevoelloos/immoreel is.
Het is spijtig dat u geen gevoel heeft ontwikkeld voor het literaire. Zijn stijl en vorm zijn blijkbaar zo vakkundig uitgewerkt dat u ze alleen nog maar letterlijk kan nemen.
Zeg dan liever dat het werk van JvC u boven de pet gaat, dat u stiekem zou moeten bekennen dat u het literaire niet beleven kan, niet zelfstandig althans.