NVJ: ‘Koetsfoto’s Beatrix & Branson zijn duidelijk nieuwswaardig’

Sinds het plaatsen van de koetsfoto’s van koningin Beatrix met onder meer Richard Branson, Desmond Tutu en Kofi Annan staat de telefoon roodgloeiend op de redactie van HP/De Tijd. Vooral ándere media willen weten hoe we met de door het Koninklijk Huis opgelegde mediacode omgaan. Opvallend: men schrijft er graag over, maar durft zelf de foto’s niet te plaatsen. Om het zekere voor het onzekere te nemen legden we even contact met algemeen secretaris Thomas Bruning van de Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ). “Goed dat jullie die foto’s hebben geplaatst,” zegt hij. “Ze zijn duidelijk nieuwswaardig.”

De RVD doet weer eens moeilijk over foto’s. Staat de voorlichtingsdienst in zijn recht? 
Thomas Bruning: “Als de RVD inderdaad de mediacode erbij haalt, is dat erg frappant. Dit gaat weer een stukje verder dan het verbod op de skifoto’s. Het past niet bij de rol die het koningshuis hoort te vervullen. De mediacode is hier ook niet voor bedoeld. Die code is sowieso een bedenksel uit de koker van de RVD, heeft geen enkele juridische status en kan niet gebruikt worden om publicaties tegen te houden. Dat heeft de rechter in de zaak van het koningshuis tegen het AP duidelijk gemaakt.”

De rechter zei in zijn uitspraak ook dat de nieuwsmedia niet bepalen of iets nieuwswaardig is.
“Dat is inderdaad een hele kromme zin in die uitspraak. Ik was ook graag in hoger beroep gegaan in die zaak. Natuurlijk beslist de media of iets nieuwswaardig is of niet. Dat is de essentie van journalistiek. De rechter moet een afweging maken tussen maatschappelijk belang en privacy. Het selecteren van nieuws is het werk van de journalist.”

Waar moet volgens u deze afweging liggen?
“Dit verschilt per situatie. In Porto Ercole zijn er ooit foto’s gemaakt van Willem-Alexander en Máxima op het strand. Die waren van heel ver met een telelens genomen. De rechter zei daarvan dat, hoewel het openbaar terrein was, de familie zich privé mocht wanen. Zo’n uitspraak kan ik nog wel volgen. Als de koningin met wat mensen door een openbaar bos een koetstocht houdt is dat een heel ander verhaal. Het waren ook nog niet eens zomaar mensen, maar the Elders. Het was dus ook duidelijk nieuwswaardig. Goed dat jullie die foto’s hebben geplaatst.”

Hoe denkt u dat de RVD gaat reageren?
“Op de bekende manier, indirect. Ik denk niet dat ze het aandurven om hier een rechtszaak van te maken. Wellicht dat HP/De Tijd bij een volgend persmoment opeens niet wordt toegelaten. Mocht dit werkelijk reëel worden, dan moeten jullie de NVJ zeker benaderen. Ik vind het wel de moeite waard om hier tegen in het geweer te komen, mocht het zover komen.”

Waarom accepteren zoveel bladen en programma’s de mediacode?
“Waarom krijgen beroemdheden het voor elkaar dat een interview wordt herschreven, of een foto wordt bijgewerkt? De invloed van het Koninklijk Huis is gewoon erg groot. Het grote verschil is natuurlijk wel dat het koningshuis een belangrijke politieke functie heeft in ons land. Koningin Beatrix moet meer beseffen dat ze een politieke en maatschappelijke impact heeft.”

Zie ook:
Deze foto’s mag u niet zien van de RVD

Meer leuke content? Like ons op Facebook

Freek de Swart