Wie is er bang voor de RVD?

Hoe ver strekt de beruchte Mediacode van de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD)? Daarover lijkt vorige week nieuwe ‘jurisprudentie’ te zijn ontstaan.

HP/De Tijd publiceerde toen foto’s van de Oranjes die in koetsen uit rijden waren met hotemetoten als Kofi Annan, Desmond Tutu en Richard Branson.

De RVD liet onmiddellijk weten de kiekjes als ‘privé-foto’s’ te beschouwen. Maar naar wij uit betrouwbare bron hebben vernomen, zal HP niet voor de rechter worden gesleept.

De Mediacode werd in 2005 eenzijdig door de RVD ingevoerd om de Oranjes te vrijwaren van publicatie van allerhande foto’s die tijdens privébezigheden worden genomen. In ruil stelden de RVD en de Oranjes daar officiële fotomomenten tegenover.

Dit leidt in de praktijk tot weinig verheffende taferelen: honderden fotografen die vanachter een lint om het hardst schreeuwen om de aandacht van kroonprins Willem-Alexander, eega Máxima en de prinsesjes. Werkbezoeken zijn uiteraard ook officiële fotomomenten. Verder is het de RVD die bepaalt – of meent dat te kunnen doen – of foto’s die op andere momenten zijn genomen de status van privéplaatje hebben.

Bijna elk medium stelt zich zeer gehoorzaam op. Bij ‘de bladen’ en De Telegraaf is dat begrijpelijk: als ze zich niet aan de Mediacode houden, mogen ze niet meer bij de officiële photo ops zijn, en dat kunnen ze zich niet permitteren. Maar ook de zogeheten kwaliteitsmedia zijn opvallend gedwee.

Toen de RVD de koetskiekjes van fotograaf Arthur Batenburg vorige week subiet haram verklaarde, besloot HP/De Tijd ze toch te publiceren, op hpdetijd.nl. Wij vonden ze namelijk nieuws.

Voor Beatrix c.s. mag de RVD dan die Mediacode hebben uitgevaardigd, mensen als Annan, Tutu en Branson vallen daar uiteraard níet onder. Als de Oranjes met zulke hooggeplaatste figuren in koetsen willen rondrijden in Apeldoorn – en plein public dus – dan is het niet meer dan logisch dat daar foto’s van worden gemaakt.


Tutu, Branson, Annan en de rest (onder wie ook Jimmy Carter en Nelson Mandela) vormen een clubje dat zichzelf The Elders noemt; Mabel is CEO van de organisatie. Op hun website omschrijven de leden zichzelf bescheiden als een independent group of eminent global leaders. Diverse van deze eminente wereldleiders waren dus in Nederland voor een vergadering. Wie zou zoiets géén nieuws willen noemen?

import de tijd