Uilskuiken van de week: Boris Dittrich

Iedere week een artikel in zijn geheel op de site. Deze week de column van Joris van Casteren.

En daar was Boris Dittrich weer. Met een nieuwe groep zielige mensen die op beestachtige wijze wordt behandeld door de Nederlandse staat. Was hij in zijn tijd als D66-Kamerlid onder meer begaan met het lot van mensen die door ex-geliefden werden achtervolgd, nu is het hem om transgenders te doen, mensen die niet goed weten of ze man of vrouw willen zijn.
Dittrich werkt tegenwoordig bij Human Rights Watch, waar hij het ‘seksuele minderhedenprogramma’ leidt. Een belangrijke post zolang er landen in de wereld zijn waar andersgeaarden met goedvinden van de overheid in stukken worden gehakt of in brand worden gestoken.
Maar de baas van het seksuele minderhedenprogramma heeft zijn pijlen op Nederland gericht. Transgenders leven hier in ‘vernederende omstandigheden’, aldus Dittrich, die vorige week het rapport De overheid moet uit ons ondergoed blijven overhandigde aan staatssecretaris Teeven van Justitie.
“De mensenrechten van transgenders worden in Nederland op ernstige wijze geschonden,” lichtte Dittrich toe. “Ze gaan gebukt onder vernederingen, discriminatie en frustraties.” Als transgender kun je volgens hem tegenwoordig beter in Uruguay dan in Nederland wonen.
Hebben zich pogroms voorgedaan in de Achterhoek? Is er een detentiecentrum op Schiermonnikoog ontdekt? Gebleken is, aldus Dittrich, dat het voor transgenders ‘lastig’ is om hun ‘identiteitspapieren te kunnen wijzigen’.
Ongetwijfeld is het lastig om identiteitspapieren te wijzigen. Het is ook lastig om een vergunning voor een dakkapel aan te vragen bij een Amsterdams stadsdeel, weet ik uit eigen ervaring. “Al die tijd leven ze met identiteitspapieren die hun geen recht doen,” zegt Dittrich. Verschrikkelijk, je kunt maar beter illegaal zijn.
De regels zijn eigenlijk heel duidelijk. Als je een man bent staat er M in je paspoort, als je een vrouw bent V. Daarbij wordt geen recht gedaan aan hermafrodieten, maar daar gaat het hier niet om.
Sommige mannen of vrouwen beginnen te twijfelen aan hun ‘genderidentiteit’. Misschien zijn ze wel vrouw in plaats van man. Niets mis mee, er zijn ook mensen die denken dat ze eigenlijk een kangoeroe zijn.
De transgender besluit, ondanks fysieke kenmerken die anders willen, om daadwerkelijk een man of vrouw te zijn. Daarbij is het aantrekken van een jurk of broek niet voor iedereen voldoende, sommigen willen een geslachtsveranderende operatie ondergaan. In de bananenrepubliek Nederland van Dittrich is dat allemaal mogelijk. Zo’n operatie wordt zelfs vergoed door de zorgverzekeraar. Niet voor niets was Nederland 25 jaar geleden een van de eerste landen ter wereld waar de rechten van transgenders werden erkend.
Nu wil Dittrich dat transgenders vóór het ondergaan van een operatie al van identiteit kunnen veranderen. Wel de papieren, niet de piemel, zogezegd. Hij wil die identiteitsverandering ook voor mensen die slechts een gedeeltelijke of helemaal geen geslachtsveranderende operatie ondergaan. Inderdaad een grof schandaal dat dit nog steeds niet mogelijk is.
Niet alleen de genealogie, ook de medische wetenschap zal in de toekomst dankzij Dittrich voor grote raadsels komen te staan als de wet op deze punten wordt aangepast. Mannen blijken kinderen te hebben gebaard, broers zijn in zussen veranderd, oma’s in opa’s.
Na misdrijven, vliegrampen, oorlogen of aanslagen staan forensisch experts voor grote raadsels: we hebben wel een eierstok gevonden maar we missen nog een man. Toekomstig onderzoek naar erfelijke ziektes komt op dwaalsporen terecht die nauwelijks zijn te overzien.
In ieder geval is het leed van transgenders dan weggenomen. Om twee ‘schokkende’ voorbeelden uit Dittrichs rapport te noemen. Mevrouw H. die in de wachtkamer van het ziekenhuis met meneer H. werd aangesproken, meneer X. die zijn identiteitsbewijs thuislaat omdat daar een persoon op staat die hij allang niet meer is. Wat zullen zij Dittrich dankbaar zijn.

joris van casteren