Hotseknotsbegoniafilm

De term ‘hotseknotsbegoniavoetbal’ werd gemunt door (wijlen) trainer Bert Jacobs, toen hij eens probeerde een chaotisch verlopen wedstrijd te omschrijven. De uitdrukking wordt sindsdien regelmatig van stal gehaald om voetbalteams te karakteriseren die een jammerlijk gebrek aan techniek proberen te compenseren met een overdosis aan geestdrift.

De term blijkt ook toepasbaar op film, getuige het aanstekelijke, maar zeldzaam slordige All Stars 2: Old Stars. Het tempo is aan heftige schommelingen onderhevig. Slapstick en dramatiek wisselen elkaar af (of worden doodleuk gecombineerd). De toonzetting zwabbert alle richtingen uit. Humor heeft de overhand en is in vele soorten en maten voorhanden: visuele grapjes, droogkomische dialogen en originele vondsten, maar ook oubolligheden, oeverloos gezwatel en weinig verheffende poep-en-pieshumor (Daniël Boissevain laat steeds weten dat hij ‘heel nodig moet schijten’). Er worden merkwaardige zijpaden ingeslagen, waarbij amper de moeite wordt genomen verhaallijnen te voltooien. De schijn van logica wordt sowieso in een vroeg stadium overboord gezet. Samenvattend zou je kunnen stellen dat deze film te lijden heeft onder een ‘hotseknotsbegoniascenario’.

Dat zijn we van regisseur-scenarist Jean van de Velde eigenlijk niet zo gewend. Een deel van het probleem zal wel zijn dat een van de beoogde hoofdrolspelers overleed op het moment dat Van de Velde zo’n beetje met filmen wilde beginnen. De zelfmoord van Antonie Kamerling werpt een schaduw over de film. Kamerling was in het succesvolle All Stars (1997) een van de leden van Swift Boys, een voetbalteam dat op (en rond) de Nederlandse amateurvelden in allerlei komische situaties verzeild raakte. Het was de bedoeling alle ‘basisspelers’ in de sequel op te voeren tijdens een reünie. Een van de Swift Boys (Danny de Munk) kondigt aan in Spanje te gaan trouwen. Zijn teamgenoten besluiten daarop per busje zuidwaarts te reizen. In aanleg hebben we dus te maken met een lichtvoetige roadmovie, waarbij de vriendschap van een stel mannelijke veertigers op de proef wordt gesteld en een collectieve midlifecrisis wordt bezworen met behulp van voetbal en bier.


Dat klinkt veelbelovend, en gelukkig zijn er aardig wat scènes waarin die belofte ook wordt ingelost en er flink geschaterd kan worden. Op zulke momenten is All Stars 2 doortrokken van een aangenaam soort meligheid en is het spelplezier van de acteurs voelbaar. Helaas staan daar nogal wat humoristisch bedoelde scènes tegenover die veel te lang worden uitgesponnen. Een verblijf op een Duitse nudistencamping wordt aangegrepen voor een reeks nogal voor de hand liggende grappen. En na een geestige scène waarin de Swift Boys zich in boerka’s hullen, maakt Van de Velde de fout om er nóg maar wat boerkahumor tegenaan te gooien.

De vreemde bokkesprongen in het scenario zijn weliswaar hinderlijk, maar staan de interesse voor de personages niet volledig in de weg. En zo kan het gebeuren dat in het laatste bedrijf van deze rommelige film opeens de ontroering toeslaat. In de scène waarin de Swift Boys een overleden teamgenoot herdenken, vallen fantasie en werkelijkheid op een bizarre en aangrijpende manier samen.

All Stars 2: Old Stars. Regie: Jean van de Velde. Vanaf 13 oktober in de bioscoop.

Erik Spaans