Rutte toont juist lef door in Moskou corruptie te bespreken

Premier Mark Rutte is momenteel in Rusland. Hij leidt een delegatie van onder meer vijftien CEO’s uit het Nederlandse bedrijfsleven. Maar op dag één van zijn bezoek ontmoette hij een aantal Russen die het Kremlin vermoedelijk liever kwijt dan rijk is: activisten die tegen corruptie strijden en vertegenwoordigers van Human Rights Watch en van de homobeweging. Die verklaarden onder de indruk te zijn van Rutte’s kennis en betrokkenheid. De premier gaf aan dat hij van plan is om corruptiebestrijding aan te orde te stellen in zijn gesprekken met president Medvedev en premier Poetin.

Dit zou normaliter een moment kunnen zijn om een blik met cynisme open te trekken. Want zijn gesprekken met zulke organisaties niet een verplicht nummer? Is het geen staaltje window dressing om in de marge van een handelsmissie nog even iets over mensenrechten in het oor van de Russische machthebbers te fluisteren? En is dat opgestoken vingertje niet een ietwat curieuze vertoning, gezien de onderlinge krachtsverhoudingen? Is het resultaat niet sowieso onmeetbaar, waardoor de inspanningen nogal gratuite zijn?

Dat kan allemaal zo zijn. Het kan zo zijn dat Medvedev en Poetin tijdens het agendapunt over corruptiebestrijding en mensenrechten verveeld naar het plafond kijken. Maar er is ook een keerzijde. Niet veel landen durven op dit niveau zulke hooggevoelige onderwerpen nadrukkelijk aan de orde te stellen. Niet veel landen kondigen dit vooraf publiekelijk aan. Niet veel landen maken een duidelijk statement door openlijk activisten te ontmoeten, nog voordat het Kremlin is bezocht. Tijdens een handelsmissie in 2007, geleid door Rutte’s voorganger Jan Peter Balkenende, kreeg de kwestie van de mensenrechten een veel minder pregnante rol – in elk geval in de perceptie van Kamerleden die er toenmalig Minister van Buitenlandse Zaken Maxime Verhagen op aanspraken.

Je zou kunnen zeggen: mensenrechten en corruptie bespreken in een land als Rusland is een verloren zaak. Je kunt ook waardering hebben voor regeringsleiders die het toch blijven proberen. Gezien de miljoenencontracten die er doorgaans met een handelsmissie zijn gemoeid, zou je dat zelfs lef kunnen noemen.

Meer leuke content? Like ons op Facebook

mark traa