W.F. Hermans, die de Tweede Wereldoorlog ‘grijs’ maakte, blijkt zich in 1942 te hebben aangemeld bij de Kultuurkamer. De Hermansianen zwijgen.
Wordt Willem Frederik Hermans nog breed gelezen? Het valt te betwijfelen. Zestien jaar na zijn dood lijkt hij weggezakt in vergetelheid. Zeker, klassieke romans als De donkere kamer van Damocles en Nooit meer slapen prijken nog op de literatuurlijst van menig middelbare scholier, maar Hermans heeft op jonge mensen niet meer de greep, die hij op de generatie babyboomers had. Die generatie, geboren tussen pakweg 1940 en 1955, groeide op in de schaduw van de Tweede Wereldoorlog en kreeg het verhaal met de paplepel binnengegoten dat het kleine Nederland overweldigd was door de grote schurkenstaat Nazi-Duitsland, waartegen het zich krachtdadig en manmoedig verzette. Hermans was één van de eersten die zich tegen dat beeld van heldhaftig Nederland keerde. In verhalen als Het behouden huis en In de mist van het schimmenrijk en in romans als De tranen der acacia’s en Herinneringen van een Engelbewaarder relativeerde hij het verzet en liet hij zien hoe moedwil en misverstand elkaar afwisselden en goed en kwaad onontwarbaar met elkaar verweven waren.
Hermans mocht dat zeggen. De schrijver, in 1921 geboren in Amsterdam, leek de oorlog immers onberispelijk te zijn doorgekomen. ‘Ik las. Ik schreef’, noteerde Hermans in 1969 in zijn Fotobiografie, zijn autobiografie in plaatjes. Meer nog: hij leek zich ferm onttrokken te hebben aan iedere medewerking met de Duitse bezetter door de vereiste loyaliteitsverklaring niet te tekenen en zich niet af te laten voeren als dwangarbeider. Dat wilde de schrijver weten ook: hij noteerde het parmantig in zijn autobiografische plaatjesboek. Wat hij verzweeg werd onlangs onthuld door zijn biograaf Willem Otterspeer: Hermans had zich op 26 augustus 1942 aangemeld bij de Kultuurkamer, de instantie waarmee de Duitse bezetter de Nederlandse cultuur gelijk probeerde te schakelen. Nou ja, onthuld…Otterspeer wrong zich in alle mogelijke bochten om Hermans in bescherming te nemen. De vraag of Hermans mogelijk sympathie voor het nationaal-socialisme had, werd niet eens gesteld.
Lees het hele artikel in de HP/De Tijd van deze week.
Ach ja, laten we het weer eens over niks hebben. Fout in de oorlog, scoort altijd wel niet waar? Schijnvertoningen ook, hoor, reken maar! Kijk ik lees zelfs dat er mensen zijn die na de WOII fout zijn geweest, bij gebrek aan echte daders. Manhaftig Nederland? Welnee man, het gewone leven ging ook onder de Duitsers haar normale gang. Erg werd het pas in de eindfase, het laatste jaar. Toen kwamen ook vele helden boven water. Het verzet ging even wraak nemen, maar tegen wie blijft onduidelijk. Er zijn ook mensen in die bevrijdingskampen als Vught letterlijk dood geslagen door zo’n verzetsmensch en diens bewakers.. En nu zeiken over Hermans? Die wordt door de jongeren waarschijnlijk niet gelezen, nee, zo die uberhaupt (sorry Duits woord) nog lezen. Die zien zelfs de huidige generatie schrijvers over het hoofd. De literaire kleinkunst binnen een select gezelschap, dat is de waarheid. Pulp en Bulk ligt in de boekhandel. Overwegend lectuur, gemakkelijke damesromans, van een ongekende teutemarij. Wat is nog niet vergeten s’hedendaags? Zestig jaar TV levert een beeld op waar je zeer grote vraagtekens bij kunt zetten. Ook TV is gedecimeerd tot Pulp, tot ongerijmde rotzooi. Niemand vindt het echt de moeite waard als het er op aan komt.
Maar Hermans is een waarachtig goede schrijver. Slijpsteen voor uw geest, jongelui. Fout? Mag ik even in de stuip!
Ach in Nederland vinden ze het helemaal niet erg als je fout bent geweest in een een of andere oorlog ver weg. De vader van Maxima, oorlogsmisdadiger tijdens het Videla regime in Argentinie, mag volgens de meerderheid ook gewoon op de kroning komen. Het is namelijk helemaal niet erg als er tijdens jouw bewind ver weg mensen zijn vermoord.
Als je ‘fout’ in Nederland bent geweest tijdens de tweede wereldoorlog word het je wel tot in de lengte der dagen nagedragen. Want het ondertekenen van de Kultuurkamer, dat is voor de Nederlander, pas echt fout.
Joep, Jorge Zorreguieta was geen oorlogsmisdadiger maar een minister. De Vuile Oorlog, een burgeroorlog tussen door de Sovjet-Unie gesteunde communisten (met sympathie van PvdA en PPR toen) en de door de VS gesteunde militaire junta van peronisten, nationalisten en a-politieken, is veel complexer dan ‘goed’ en ‘fout’.
Om de verdwenen politieke gevangenen van communistisch Roemenië en de Sovjet-Unie maakt geen Nederlander zich druk. Wel over Argentijnse communisten? Waarom? Het is de media en de ophef erover.
Jorge Zorreguieta was een landbouwminister. Uit de elite, maar dit is geen misdaad in een normale rechtsstaat. Laat Maxima en Jorge met rust. Dan zijn er wel andere zaken te vinden, zoals de nazi-sympathieën en latere autoritaire Heelnederlandse denkbeelden van Jopie Den Uyl.
Tijdens de bezetting heeft 90 % van de Nederlanders uit financieel oogpunt ‘gecollaboreerd’ of dergelijke verklaringen ondertekend. Slechts een kleine groep katholieken, calvinisten en communisten weigerden.
Maar de meeste Nederlanders waren niet zo principieel. En ook (nog) niet anti-Duits. Dat anti-Duitse van na de oorlog is hier, net als in Tsjechië, om de eigen plundering van Duitse tegoeden en medeburgers na de bevrijding te legitimeren. En om een eigen ‘verzetsimago’ op te bouwen. Geheel onterecht natuurlijk.
De hele Nederlandse cabaret- en theaterwereld deed actief mee bij de Nederlandse Radio Omroep (NRO, later Nederlandsche Omroep, NO), onder last van de nationaalsocialistische ‘nieuwen tijd’.
De grootste acteurs en actrices die zich als ‘verzetsmensen’ etaleerden na de bevrijding, deden toen (al dan niet anoniem) graag mee voor een goede boterham.
En vrijstelling van tewerkstelling in de Duitse arbeidsmarkt, waar de lege plekken van de Duitse dienstplichtigen opgevuld moesten worden.
W.F. Hermans is geen bedrieger, maar gewoon een doorsnee-Nederlander in WO2 geweest.
Slechts een kleine groep priesters, dominees en communistenleiders riskeerden uit idealisme (of fanatisme, zoals vrijzinnigen en liberalen die zich aanpasten het nu zouden noemen), hun leven voor hun principes of muurvaste overtuigingen tegenover het nationaalsocialisme en de Duitse bezetter.
Er wilden meer Nederlandse mannen bij de Waffen-SS dan bij welke geallieerde eenheid dan ook. Vanavond is een – tendentieus en politiek-getaboeiseerd en negatieve – indruk te zien in het (broddel)werk ‘Zwarte Soldaten’ van Joost Ceelen. 22.55 uur NCRV Nederland 2.
De honderdduizenden bij NSKK en de vele miljoenen in economische dienstbaarheid aan de Duitsche Weermacht noemen we maar niet.
Onze hele kijk op geschiedenis is vervalst, door indoctrinatie en mediapropaganda en door de schoolleugens op lagere school én universiteiten. Vergeet dat niet. De waarheid ligt verscholen, de historische waarheid is verboden en mag – over verschillende thema’s – niet gezegd worden. Daarvoor betalen ook nu historici in het ‘vrije Westen’ nog met hun leven of vrijheid.
Kijk ook eens naar het Zondagmiddagcabaret van Paulus de Ruiter en Jacques van Tol en zovele van zijn latere vrinden, onder wie Wim Sonneveld.
@m.a… Ja, laten we vooral naar de waarheid zoeken… Wederom een totale gek op hp… Dank voor het lachen… Leuk is dat… Lachen…
So what! Hij was toch een goede schrijver. Hij heeft niemand vermoord. Dat kun je niet zeggen van de “helden” die zonodig aanslagen moesten plegen. De vooraf bekende reactie hierop was altijd dezelfde. Bijvoorbeeld het dorp (Putten) waar alle mannen en jongens geëxecuteerd werden omdat deze “helden” zich niet durfden te melden. Zij moesten immers nog meer aanslagen plegen. Wie waren nou de echte slachtoffers van de trotse lintjesdragers, Engelandvaarders en ander avonturiers na de oorlog. De enige goede verzetshelden waren de onderdakbieders van onderduikers. Niet zelden NSB’ers, dit om een geloofwaardige alibi te creëren.
Bedrieger… Dat gaat wel heel ver hoor. Maar hij hoorde in ieder geval ZEKER niet bij die 4 tot 5 % die verzet boden.