Opmerkelijk feest op Waddeneilanden

Helemaal in het noorden van het land vierde men op 5 en 6 december een feest waarvan de naam een beetje op Sinterklaas lijkt, maar maar de inhoud niet: Sunneklaas. Het feest is het oude Sinterklaasfeest zonder dat het vermengd is met het Rooms-Katholieke geloof zoals dat in de rest van het land het geval is. Hier kun je op onze pakjesavond even helemaal terug in de tijd, een levend ritueel zoals het bijna nergens meer bestaat. Als je er tenminste bij komt, want pottenkijkers hebben ze liever niet.

In Oostenrijk wordt ook een variant gevierd, en op Terschelling heet het Sunderum, wat duidt op de zonnewende. Deze verschillende versies van Sunneklaas zijn oeroude feesten, bijna tweeduizend jaar oud, en uitzonderlijk omdat ze nog in oorspronkelijke vorm bestaan, zei documentairemaker Arnold-Jan Scheer gisteren op Radio 1.

Bij het vallen van de avond blijft de straatverlichting uit en moeten de vrouwen binnenblijven. De mannen gaan de straat op met lakens, met stokken gewapend en blazend op buffelhoorns. Later op de avond mogen vrouwen naar open huizen (bijvoorbeeld café’s) om verlangende liederen te zingen. Mannen komen daar ook naartoe, verkleed als Sunneklazen: een soort monsters met maskers, hoofdtooien en stokken. Het is een typisch mannenritueel, volgens Scheer is het een vruchtbaarheidsrite en staan de stokken symbool voor fallussen. Voor buitenstaanders is het moeilijk het feest te bezoeken, toeristen zijn rond deze dagen niet welkom. Uit angst voor verdwijning houden de eilandbewoners het graag voor zichzelf. Mocht u er toch een keer bij zijn, kunnen deze VVV regels van pas komen. De documentaire van Arnold-Jan Scheer over opmerkelijke, controversiële feesten ter wereld die voor gisteravond stond gepland, is tegengehouden door de netmanager.

pauline bijster