Goed idee, kinderhuwelijken verbieden, maar onuitvoerbaar

In Jemen trouwt zo’n veertien procent van de meisjes onder de 15 jaar, meer dan de helft treedt voor het 19e levensjaar in het huwelijk. En op het platteland kijkt niemand raar op van bruidjes van 8 jaar. Tot deze schokkende bevindingen komt mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch, die oproept om de minimumleeftijd voor het huwelijk in Jemen te verhogen naar 18 jaar. Goed idee, maar onuitvoerbaar.

In de Koran, vers 65:4, staat dat een man met een vrouw in het huwelijk kan treden als ze ‘nog niet menstrueert’. Met andere woorden: kinderhuwelijken worden in de Koran goedgekeurd. De profeet Mohammed trouwde volgens de overlevering zelf ook (op 53-jarige leeftijd) met een minderjarige, de 9-jarige Aïsha. Maar dit huwelijk vond plaats in de 7e eeuw. We leven inmiddels in de 21e eeuw. Een kinderhuwelijk is niet meer van deze tijd. 

Dat Human Right Watch met een voorstel komt om de huwelijksleeftijd te verhogen naar 18 jaar valt dan ook toe te juichen. Maar het voorstel zal in een extreem religieus land als Jemen geen vruchten afwerpen. Jemen past namelijk de sharia-wetgeving toe, gebaseerd op de Koran. Nu heeft elk regime dat zich op de sharia baseert het volste recht om het principe van kinderhuwelijk af te zweren, dan wel te verbieden. Maar vrome gelovigen – en daar stikt het van in Jemen – zullen hier geen gehoor aan geven. Voor hen staat de sharia boven de wet. Er is namelijk een vrij onverklaarbare regel, afkomstig uit de sharia zelf, die stelt dat het niet mogelijk is iets te verbieden wat in de sharia niet verboden wordt. Met andere woorden: het kinderhuwelijk wordt in de sharia niet verboden en mag dus – volgens dit principe – ook niet bij wet verboden worden. 

Moslims die zich hieraan vasthouden – gelukkig nog altijd een forse minderheid – hebben een manier gevonden om buiten het recht te trouwen: het informele islamitische huwelijk. Vooral op het platteland komt dit veel voor. Mondelinge toezegging en aanwezigheid van een imam is voldoende om de huwelijkszegen te bekrachtigen. Alle goede bedoelingen van Human Right Watch ten spijt, het zal de 8-jarige bruidjes op het Jemenitische platteland niet helpen.

irene de zwaan