Eerste scheurtjes in teflon-uitstraling Rutte

Mark Rutte is nog altijd een verademing na Jan Peter Balkenende. Hij oogt makkelijk in de omgang met collega’s, lijkt minder partijpolitieke spelletjes te spelen en met zijn grote glimlach lacht hij alle problemen van zich af.
Toch worden ook de eerste scheuren in de teflon-uitstraling van Mark ‘geen mediatraining‘ Rutte zichtbaar nu hij zo’n anderhalf jaar premier is.

Wel moet gezegd: in Nederland weet hij zich nog altijd goed staande te houden. Zijn bezoekje aan de SGP en de manier waarop hij zich daar profileerde was bepaald niet handig en de open brief van Petra de Boevere leverde een hoop respons op. Maar gisteren wist Rutte in het vragenuurtje de kritiek van D66-leider Pechtold toch prima van zich af te schudden.

De scheurtjes zijn vooral waarneembaar in Europa. Daar wordt toch iets anders aangekeken tegen het Nederlandse gedoogkabinet. Waar hij in Nederland nog kan wegkomen met het negeren en weglachen van kritiek, ligt dat in Europa anders. Ondanks een bezoek aan de voorzitter van het Europees Parlement om zijn standpunt over het MOE-lander meldpunt van de PVV toe te lichten, wordt er vandaag over een motie gestemd waarin ook de liberale fractie in het EP ‘de Nederlandse premier Rutte ten stelligste oproept om namens de Nederlandse regering de website te veroordelen en afstand te nemen van dit betreurenswaardige initiatief’.

Eerder ging Nederland al opzichtig nat bij het voorstel om de leeftijd van importbruiden te verhogen, maar vooral ten aanzien van de begrotingsdiscipline bevindt Rutte zich in gevaarlijk vaarwater. Samen met Jan Kees de Jager (Financiën) heeft Rutte keihard gestuurd op de begrotingsdiscipline van Europese landen, maar nu lijken we zelf op 4,5% uit te komen in 2013.

Een grote test komt dan ook met de Catshuisbesprekingen: zal Rutte in staat zijn om tot een akkoord te komen waar vooral Europa tevreden mee is? Vanuit de Europese Unie worden er hardere bezuinigingen verwacht dan wat hier in Nederland wordt geaccepteerd. De oppositiepartijen zijn het erover eens dat miljarden extra bezuinigen om aan de 3%-norm te voldoen zeer onverstandig is, maar de Europese druk kan Rutte doen besluiten harder te bezuinigen dan hij aanvankelijk van plan was. Daarmee kan het Europese probleem van Rutte een binnenlands probleem worden: als er opnieuw (te) botte bezuinigingen worden voorgesteld kan de publieke opinie omslaan en kunnen de scheurtjes veranderen in barsten. De nieuwe PvdA-leider kan op geen beter moment instappen!

edwin van sas