Ethicus over bankierseed: ‘Bankiers zijn geen artsen’

Minister De Jager van Financiën bepleit een eed voor bankiers (PDF). Hoogleraar Financiële Ethiek Boudewijn de Bruin (RUG) reageert op het voorstel voor de bankierseed die ook ‘gewone’ medewerkers, waaronder tijdelijke en uitzendkrachten, moeten afleggen.

Volgens De Bruin, hoogleraar Financiële Ethiek aan de Rijksuniversiteit Groningen, zitten er veel haken en ogen aan dit initiatief. “Van eden in het algemeen kan worden gezegd dat het naar de buitenwereld toe een signaal is: wij nemen ons werk serieus.” Dat is volgens De Bruin echter niet voldoende, waarbij hij wijst op de eed is die van Hippocrates die artsen afleggen om toegelaten te worden tot de beroepsgroep. “Niet in alle landen is een dergelijke eed verplicht en dat betekent niet dat hier de medische zorg een millimeter beter geregeld is. Een eed voor bankiers kan geen kwaad, maar je moet niet denken dat daarmee de problemen opgelost zijn.”

Bankiers geen heterogene groep
Volgens De Bruin kun je bovendien niet op dezelfde manier naar bankiers en artsen kijken, omdat het geen heterogene groep is: “Artsen zijn allemaal bezig met het beter maken van zieken. Bij banken is de ene werknemer bezig is met risicoanalyses, een ander met macro-economisch onderzoek en de andere producten verkoopt.”

Maar willen ze dan niet uiteindelijk allemaal een ‘gezonde’ financiële markt? Het vertrouwen van de mensen winnen? Dat is volgens De Bruin niet vergelijkbaar met artsen: “De ene klant spaart geld en wil een zo hoog mogelijke rente, de andere klant leent dat geld en wil daarover zo min mogelijk rente betalen. De bank wil een zo groot mogelijke marge. Dat is nog los van de interne verschillen van belang bij banken.”

Meer competenties
Volgens De Bruin moet dan ook de hoe-vraag centraal staan. Hoe zij ervoor gaan zorgen dat zaken beter gaan. “In de eed staat nu dat werknemers het behoud en bevorderen van vertrouwen in de financiële sector zullen nastreven. Maar er staat niet in hoe ze dat gaan doen. Ik heb al eerder bepleit dat domme bankiers gevaarlijker zijn dan graaiende bankiers, dus er zou in die eed veel meer aandacht moeten zijn voor de competenties: dat ze alles eraan te doen om hun kennis van het bancaire wezen op niveau te brengen en te houden.”

edwin van sas