Krugman: Duitsland moet leren van de fouten van de VS

Economiecommentator Jeremy Siegel herhaalt in zijn artikel in de Financial Times van 22 mei datgene waar sommigen, waaronder ik, al jaren op wijzen: de onmogelijkheid van interne devaluatie in de eurozone. Vervolgens beweert hij dat de oplossing zou zijn dat de euro in zijn geheel devalueert. Huh, ten opzichte waarvan dan?

Ik bedoel: het is niet alsof de Verenigde Staten of Japan enorm sterke economische bolwerken zijn die met gemak de vraag kunnen bieden die in Europa ontbreekt.
Dan blijven de groeimarkten over. Ik en anderen hebben er jarenlang op aangedrongen dat de Chinese muntmanipulatie moet stoppen, maar op dit moment lijkt China a) zelf niet zo’n sterke positie te hebben, b) gewoon niet zo’n grote speler in de wereldeconomie te zijn – nog niet in ieder geval.

In het algemeen gesproken blijft Europa, net als de Verenigde Staten, een redelijk gesloten economie. De redding moet voornamelijk van binnenuit komen. Als devaluatie dan het codewoord is om aan te geven dat de beoogde inflatie omhoog moet, goed dan.

De laatste keer dat ik de nu overleden econoom James Tobin hoorde spreken, was tijdens een lezing waarin hij voor de grap zei dat alle belangrijke muntsoorten in de wereld ten opzichte van elkaar moesten kunnen devalueren. Dit is zo’n moment- en wat hij eigenlijk bedoelt is dat we fiscale en economische prikkels nodig hebben.

Keynes en de eurocrisis
Pas nog las ik een vergelijking tussen de positie van het Duitsland van nu tegenover de kleinere spelers in Europa, en die van de VS tegenover de Europese landen met oorlogsschuld na de Eerste Wereldoorlog. En, geloof me, er is een duidelijke parallel.

Lees John Maynard Keynes’ Essays in Persuasion maar eens: “Uiteindelijk, en waarschijnlijk snel, moet de balans tussen export en import worden herzien. Amerika moet meer gaan kopen en minder verkopen. Dat is het enige alternatief, tenzij ze Europa jaarlijks een som geld cadeau willen blijven doen,” schreef Keynes in 1921.
“Of de Amerikaanse prijzen moeten sneller gaan stijgen dan de Europese (en dat zal gebeuren als de Federal Reserve Board de natuurlijke gevolgen van de goudinstroom toestaat) of, als ze dat niet doen, moet eenzelfde resultaat bereikt worden door devaluatie van de Europese munten; ten slotte zal Europa zich dan, door het onvermogen om aan te kopen, moeten beperken tot noodzakelijke artikelen.”

Keynes bespreekt vervolgens de onzinnigheid van de Amerikaanse maatregelen, die van Europa eisten dat ze hun schuld volledig terugbetaalden, maar tegelijkertijd zorgden dat ze niet niet de kans kregen om genoeg te exporteren om te kúnnen betalen.

Dus ook op dit punt maken we weer dezelfde oude fouten. Waarom leert niemand van het verleden?