Het is officieel: bankiers zijn de baas in Europa

Mario Draghi (foto anp)

Donderdagmiddag was het – alweer – zover. De ECB maakte rond het middaguur het rentebesluit bekend en Mario Draghi – Super Mario voor zijn fans – beklom wat later het spreekgestoelte voor een toelichting waarbij iedereen hoopte dat hij nu eindelijk eens zijn zakken zou leegmaken. En alle kaarten uit zijn mouw zou halen.

Het gonst al dagen – zo niet weken – van de geruchten dat de ECB ‘onbeperkt’ obligaties van Spanje en Italië zal opkopen om zodoende de rente te drukken. Achter de schermen leidt dat tot fikse partijtjes armworstelen tussen de duiven en haviken, een interland Italië – Duitsland met flink wat gele kaarten. Maar nog geen rood al dreigde de president van de Duitse Bundesbank al zelf van het veld te zullen lopen.

Als voorproefje slaagde Duitsland er woensdag niet in om het streefbedrag van een nieuwe lening op te halen, beleggers doen het niet meer voor de rentefooi die Merkel biedt. Want als een opkoopprogramma voor de Zuid Europese landen door de ECB wordt gesteund, dan zal én het risicoprofiel van de staatsschuld van die landen aanmerkelijk verbeteren én tegelijk zullen die obligaties ondanks de ECB een betere rente bieden dan Duitsland doet.

Duitsland – maar ook Nederland – zal in dat scenario zijn rentekosten zien oplopen, daar zijn alweer de eerste tegenvallers voor 2013 in onze begroting die pas op Prinsjesdag officieel is maar toch al was doorgerekend door het CPB.

De verwachting was dat Draghi de rente van 0,75 naar 0,5 procent zou verlagen. Als dat zou gebeuren zou het – hoe marginaal zo’n verlaging is – een gevaarlijk spel zijn gezien de oplopende inflatie, daarbij past onder normale omstandigheden juist een renteverhoging.

Inmiddels weten we dat het één wel en het ander niet waar is. Geen lagere rente, wel het opkopen van middellang (1 tot 3 jaar) schuldpapier van bijvoorbeeld Italië en Spanje. Draghi verzekerde in zijn persconferentie dat dit allemaal ruim binnen het mandaat van ‘prijsstabiliteit’ van de ECB ligt. In het verleden wisten we dat prijsstabiliteit niets anders was dan het op het gewenste niveau houden van inflatie. Twee procent, dat was een streefgetal. Daar zitten we inmiddels ruim boven, het tendeert richting drie procent. Een falende ECB derhalve. Het verleggen van het speelveld en het oprekken van de definitie naar het opkopen van staatsobligaties is waarschijnlijk het opstapje naar het in de nabije toekomst dan ook maar toestaan van grotere begrotingstekorten en het langer de tijd nemen om tekorten terug te brengen. Want het mag best iets kosten, de ECB legt het geld op tafel. Wie houdt Draghi c.s. tegen?

Uw lokale bankier ligt dan misschien een beetje aan de ketting, op Europees niveau zijn bankiers gewoon de baas. De ECB doet waar ze zin in heeft. Er is immers effectief geen sanctie, de ECB is onafhankelijk.

Over Dr. Doom
Dr. Doom is een pseudoniem. Als belegger is hij verantwoordelijk voor het beleggingsbeleid van Beleggingsvereniging Fibonacci. Op het moment van het schrijven van deze column heeft de vereniging posities in Ahold, Akzo Nobel, KPN, Shell en Unilever en is Short in de AEX. De positie in de AEX is kortlopend en wisselt regelmatig. Die kan dus nu al anders zijn.

———
Volg HP/De Tijd ook op Twitter.


  • Bertus

    “Bankiers zijn de baas” volgens mij niet. Politci weten niet wat er gaat gebeuren bij een mondiale crash en zijn bang voor grote onrust. Dit maakt dat ze kiezen voor de weg die is gekozen. Angst overheerst en is daarmee de baas. Dat die keuze voordelig uitpakt voor banken is niet meer dan een gevolg. En tegelijkertijd een kans voor die banken om hun balans op orde te brengen waarvan de overheid heeft voorgeschreven dat die op orde gebracht moeten worden.

  • idopane

    Het is juist een beetje gênant,, om een understatement te gebruiken, dat de voorstanders van de Big Bazooka om de ‘speculanten’ te bevechten diezelfde ‘speculanten’ geen groter plezier kunnen doen dan het besluit van Draghi zo snel mogelijk te verzilveren. Daar waar in een gezonde financiële wereld de zwakke broeders duidelijk gescheiden worden van de succesvolle heeft en gaat het solidariteitsprincipe meer ellende aanrichten dan dat er problemen worden opgelost. Het Westen ligt eigenlijk al compleet stil ten opzichte van de rest van de wereld. Waar wij onze ideologische polarisatie als overlevingsstrijd met onszelf in het verleden bevechten, leeft de rest van de wereld al in de toekomst. Het socialistisch Kapitalisme is wat dat betreft ten dode opgeschreven.

  • Jean Grand

    Als Mister Doom het niet weet.of niet snapt.
    En U Idopane snapt het wel !
    Vertel ons dan wat niet ten dode is opgeschreven.

  • Janus Kop

    Wat blijft dan wel bestaan?

  • Poliziek.info

    @Janus: we zouden het een ‘parasitocratie’ kunnen noemen.

  • Nelis Lau

    Het blijft toch vreemd dat de EU overheden – de belastingbetalers en de gewone bankrekeninghouders – tegen hoge rentes moeten lenen, en dat de banken dat tegen vrijwel nul procent kunnen. Is dat een level playing field? Sommige landen zijn wellicht een risico, maar zijn de banken dat niet? De banken lenen geen geld uit maar zetten het weg bij de ECB, prima dat dit geld nu wordt gebruikt om te voorkomen dat – een deel van – Europa wordt kapotgespeculeerd. Niet vergeten dat Californie ook een keer bijna failliet ging, de VS niet. Wordt er dan gesproken van een “solidariteitsmodel”?