Waarom iedereen wil dat ik tóch kinderen neem

OUDERKERK-BABY'S-UNICEF

Als ik vertel dat ik geen kinderen wil, proberen mensen me op allerlei manieren van gedachten te laten veranderen, of ze vragen om tekst en uitleg: “Waarom?” Dat is raar, omdat ze die vragen niet stellen aan iemand die wél kinderen wil. En ze stellen die vragen al helemaal niet aan zichzelf.

“Daar ga je spijt van krijgen!”, hoor ik het vaakst, zoals ik beschreef in mijn vorige stuk. Daar legde ik uit waarom ik géén spijt verwacht te krijgen. Mijn omgeving is echter vastbesloten mij het nemen van kinderen toch op allerlei manieren aan te praten.

Mijn biologische klok zegt: “Wegwezen!”

De biologische klok
“Wacht maar! Als je ouder bent, piep je wel anders! Dan gaat de biologische klok wel tikken.” Nee, sorry. Mijn biologische klok zegt: wegwezen, aan mijn lijf geen polonaise. Ik heb gewoon geen moederinstinct, net zoals er ook mannen zijn zonder vaderinstinct.

De bioloog Midas Dekkers meent overigens dat ‘de biologische klok’ niet zo biologisch is als we denken. Volgens hem is dat vooral een sociaal ingegeven drang, omdat het moederschap een maatschappelijke rol is die hoog staat aangeschreven. “Ik heb me vergist in de gevolgen van de pil,” zegt hij op zijn website. “Ik had gedacht: nu zal het wel afgelopen zijn met die blinde drang tot voortplanting. Want het feministische ideaal luidde altijd: de vrouw moet zich van de man bevrijden. Maar dat is natuurlijk onzin. Ze bedoelden in feite: de vrouw moet zich van het kind bevrijden. Want dat is de echte handenbinder. Maar tot mijn stomme verbazing is er weinig veranderd. Het baren is doorgegaan.” Volgens Dekkers zal het nog wel een eeuw duren voordat mensen ‘zo verstandig’ zijn om hun gedrag echt aan te passen aan het bestaan van de pil.

Egoïstisch
Er zijn ook mensen die het ‘egoïstisch’ vinden om geen kinderen te willen. Nou: precies zo egoïstisch als om ze wél te willen. Of willen koppels me echt wijsmaken dat ze niet voor zichzelf, maar voor het heil der natie kinderen hebben gekregen? Nazivrouwen deden dat misschien, maar de gemiddelde Nederlandse vrouw krijgt gewoon een kind omdat ze dat wil – of omdat ze denkt dat het zo hoort.

De achterliggende gedachte is dat kindvrije mensen alleen maar tijd en geld aan zichzelf besteden, levend als een soort afgestompte kluizenaars. Onzin natuurlijk. Vrouwen die geen kinderen hebben, werken vaak meer en dragen in hun baan vaak meer verantwoordelijkheid. Ook hebben ze meer tijd voor andere dingen, bijvoorbeeld voor vrijwilligersactiviteiten of om vaker op bezoek gaan bij vrienden of een ziek familielid – iets waar de bakfietsmoeder misschien weer te druk-druk-druk voor is.

“Wie gaat er dan voor u zorgen als ge oud zijt?”

Oud en afhankelijk
Het meest vergezochte argument waarom ik van gedachten zou moeten veranderen, kwam van een ex-vriendje, ook zo’n familiefetisjist. Hij kwam uit België en sprak: “Maar… wie gaat er dan voor u zorgen als ge oud zijt?” Tja. Mocht ik oud en afhankelijk worden, dan gaat er waarschijnlijk een verpleegster, dokter, vriend(in) of familielid voor me zorgen. Het idee is dat mensen met kinderen er altijd op kunnen rekenen dat die wel voor hen zullen zorgen – maar wie kan daar nu van uitgaan? Kinderen krijgen zelf een baan, een gezin, gaan ergens anders wonen of emigreren. Het idee dat zij je oudedagvoorziening zijn, is op zijn best naïef en op zijn slechtst een omslachtig alternatief voor betaald personeel. Bovendien zie ik de lijdensweg van zwangerschap en moederschap niet zitten met als enig doel om, wanneer ik tachtig ben, eventuéél een bezoekje te krijgen.

Voor volk en vaderland
Dan heb ik nog wat politiek geëngageerde vrienden die willen dat ik me voortplant voor volk en vaderland. Tenminste: ze zullen dat niet zo zeggen, maar daar komt het wel op neer. In Nederland krijgen autochtone vrouwen gemiddeld 1,8 kinderen. En omdat dat minder is dan de 7,75 in Niger of de 3,42 in Haïti, krijg ik van voornoemde vrienden weleens het verwijt dat ik de ondergang van het Avondland hoogstpersoonlijk mee in gang zet.

Dat argument riekt natuurlijk naar racisme. Als je meent dat alle mensen gelijkwaardig zijn en door hun opvoeding en scholing betere mensen kunnen worden, maakt het niet uit welke kleur ze hebben. Toch ligt dat racistische argument vaak verhuld onder het spreken over nationale demografie. Maar voor wie dat belangrijk vindt: ook Nederlanders van allochtone afkomst krijgen steeds minder kinderen, namelijk gemiddeld 1,64 bij Turken, 2,13 bij Marokkanen, 1,76 bij Surinamers en 1,72 bij Antillianen. De vergrijzing – die mensen ook al tegen me in het geweer brengen – is uit de aard der zaak een tijdelijk fenomeen. Met een nieuwe babyboom zou de vergrijzing alleen worden herhaald, maar dan over vijftig of zestig jaar.

Als een vrouw vertelt dat ze zwanger is, reageren we meestal met: “Gefeliciteerd!” Misschien moeten we eens hetzelfde zeggen als iemand vertelt dat hij of zij geen kinderen wil. Gefeliciteerd met je keuze, je vrijheid, met het feit dat dit tegenwoordig kan. Het klinkt in elk geval vriendelijker dan “Daar ga je spijt van krijgen.”

Dit is een bewerkte versie van een artikel van Isabelle Buhre, dat eerder werd gepubliceerd in HP/De Tijd van juli 2012.


  • Ylona

    Amen! De spijker op z’n kop slaan… ‘Is toch leuk, iets van jezelf zien opgroeien?’. Nee, dankje. Mijn eierstokken gaan pardoes op slot bij dat soort uitspraken.

    • Joep

      Als mensen zeggen: ‘ik vind het leuk iets van mijzelf op te zien groeien’ is er niks aan de hand natuurlijk. Het blijft bizar dat sommigen er moeite mee hebben dat anderen een andere mening hebben.

  • Saskia de Boer

    Jarenlang dolgraag kinderen gewild maar door ziekte nooit gelukt. En weet je wat, ben achteraf hardstikke blij dat ik mijn leven kan inrichten zoals ik het wil. Zonder rekening te houden met kinderen.

  • elise

    Ik heb er 4 en ben daar dolblij mee. Een erg goede vriendin van me wil ze niet. Ik zie hoe zij geniet van alles wat het leven haar te bieden heeft: zelfontplooiing, spannende reizen, mooie banen. Ze zijn er wel hoor, mensen die zich een leven zonder kinderen heel goed kunnen voorstellen. Dat is zeker geen lijdensweg, netzomin als het moederschap dat is.

  • Annette Jongen

    Héél herkenbaar! En weet je wat? Ik ben nu 42 en heb vanaf mijn 15e geen enkel moment spijt gehad dat ik nooit kinderen heb gewild. Men zou bewondering moeten hebben voor de niet-kinder-wensers, de hele planeet is beter af met met wat minder hongerige monden die gevuld moeten worden.

    • Mark

      Als straks ouderenzorg weer gedegradeerd is tot mantelzorg, zijn er gelukkig ook geen kinderen om met jouw rekening te houden. Je dacht tot niet dat jij, met de vergrijzing in aantocht, mag profiteren van mijn kinderen. Die kinderen die dadelijk jouw AOW moeten gaan ophoesten, now way! Zoek het zelf maar uit…

  • Femke

    Wat een verademing om het zo eens te lezen. Ik heb ook nooit goed begrepen waarom mensen vinden dat je je moet verantwoorden als je geen kinderen wilt als vrouw. Ik veroordeel ook niemand die het wel wil. Lijkt me toch dat we dat soort individuele keuzes van elkaar kunnen respecteren. Ook al komt het misschien niet overeen met ons eigen wereldbeeld. Live and let live!

  • Stefan Noordhoek

    Hey Isabelle. Wat klink je boos. Een frustratie die je kennelijk al tijden bij je draagt en die je eindelijk in deze column hebt verwoord. Ik snap best wat je bedoelt. En denk dat het een voorrecht is om in deze tijd te kunnen en mogen kiezen of en (enigszins) wanneer je kinderen zou willen krijgen. Ik ben vader van 2 machtige zoontjes waarvan een zeer zwaar gehandicapt. In mijn co-ouderschap, want ja ook dat gebeurt, ervaar ik aan den lijve hoe heerlijk het is om regelmatig even geen kinderen in je alledaagse routine te hebben. De zorg. Het gedoe. Irritaties. Opvoeden. Wijs moeten of willen zijn, maar lang niet altijd zijn.. Maar ik ervaar door die afwisseling des te beter hoe geweldig het ook is ze wel kinderen te hebben. Ik ben verre van een evangelist voor het kinderdom of ouderschap. Maar het is een machtig en groots gevoel, de liefde voor en van je kinderen. Er is een wereld te genieten. Te geven. En te krijgen.

    Een wereld zonder kinderen is een wereld die vrij snel klaar is. Met zichzelf.

    Geniet van je keuzes Isabelle, het staat je inderdaad vrij.

  • Anneli

    Bedankt voor deze artikelen Isabelle! Het was in mijn vriendenkring stof voor goede en openhartige discussies. Oh, en heel erg gefeliciteerd met je keuze natuurlijk! :)

  • annemarielnsink@hotmail.com

    Ik vind dit artikel vooral een sneer naar mensen met kinderen, en aardig gefrustreerd ook. Het is een opeenstappeling van vooroordelen naar ouders. Leven en laten leven…met en zonder kinderen! En die verpleegster…. die de kinderloze ouderen mag verzorgen later…. is toch een kind van iemand anders, goed dat ze er zijn !

  • Ingrid

    Opnieuw hulde. Blij dat er meer mensen zijn zoals ik en zich er niet voor schamen. Tis toch niet meer van nu dat je bijna als psychiatrisch patiënt wordt bekeken, omdat je geen kids wil? ( men twijfelt ten zeerste aan je inschattings- en beoordelingsvermogen) . En ik ken veel te veel oudjes in verzorgingshuizen, die wel kinderen hebben, die nooit komen. Lijkt me erger om zo te leven (wetende dat je kinderen hebt, maar ze nooit zien/horen) dan weten dat je ze niet hebt en dus geen verwachtingen hebt als je eenmaal in dat tehuis zit…

  • Maria

    Ach, wat geeft het, als het soort mensen dat geen kinderen wilt hun genen niet doorgeven aan de volgende generatie. Alleen maar mooi! Dat soort mensen, daar is de soort toch niet bij gebaat, noch ons land, noch de toekomst van onze beschaving. Dus alleen maar mooi dat ze zich niet voortplanten. Zo doet de natuur toch haar werk.

  • An

    @maria: een beetje respect voor andermans keuze of beter gezegd een andere vrouw haar keuze mag wel! Uw reactie getuigt alleen maar van het feit dat met oogkleppen rondloopt mijns inziens!

  • Maria

    @ An – Was er iets onrespectvol aan mijn reactie? Het is nu eenmaal de harde werkelijkheid. Wij bestaan allen enkel en alleen bij de gratie van onze voorouderen, tot miljoenen jaren terug in de geschiedenis, die toch echt allen succesvol nageslacht hebben achtergelaten, wat de ontwikkeling van de mensheid en uiteindelijke beschaving tot gevolg had. De wereld om ons heen is opgebourwd door de voorouders van de mensen die vandaag de dag rondlopen op aarde.

    Als daar dan mensen tussen zitten die vinden dat ze zelf hun bloedlijn willen verbreken – dan is het enkel de natuur dat deze onwillige genen uit de genenpoel verdwijnen. Naar mijn mening alleen maar prima en terecht, en mijn excuses als deze mening u tegen het hoofd stoot.

  • Kelly

    @ maria: ik vind uw opmerking er echt over. Degene die ik ken die geen kids willen zijn meestal zeer fijngevoelige mensen, jammer dus dat zij zich niet voortplanten! Ikzelf wil ook geen kids, en mijn gevoeligheid ligt daar voor een stuk bij maar ook omdat ik nadenk over wat er gaande is in deze, nu nog bestaande wereld. Wat een rotopmerking van u.

  • Maria

    @ Kelly – Maar dan spreekt u uzelf toch echt tegen. Als u vindt dat u een geschikte, goede moeder zult zijn, uit een goed gezin, waarom zou u dat dan niet voort willen zetten in de volgende generatie? Omdat de wereld al zo “vol” is met kinderen van vrouwen (en mannen) die niet naar hun kroost omkijken, die vervolgens de ciminaliteit ingaan of omkomen? Is de wereld daar dan bij gebaat? Als u werkelijk wilt dat de wereld een mooie plek is/wordt/blijft, dan zorgt u daar voor, en wel middels het grootste offer dat een mens kan brengen, namelijk door kinderen te nemen – want dat is wel degelijk een offer, aan geld, tijd en energie.