Laten we Eline Vere digitaal tot leven wekken

Eline

Te midden van alle politieke ontwikkelingen aldaar, even terug naar het Den Haag van 4 december 1888.  Op die dag publiceerde de 25-jarige schrijver Louis Couperus in het Haagse dagblad Het Vaderland de 119e en laatste aflevering van zijn roman in feuilletonvorm Eline Vere.

De hoofdpersoon, Eline, overleed en heel ‘s Gravenhage was in rep en roer. ‘Heb je ‘t al gehoord, Eline is overleden’, fluisterden de Hagenezen van die dagen elkaar toe.

Het was destijds heel gewoon voor schrijvers om een roman in afleveringen in kranten te schrijven. Charles Dickens deed het met bijna al zijn boeken. De kranten gebruikten de feuilletons als extra lokkertje en voor de schrijver zelf was het een eenvoudige en doeltreffende manier om gepubliceerd te worden zonder hoge uitgaven voor uitgever, drukker en boekhandelaar. Als het feuilleton populair bleek te zijn kon er alsnog een boek van worden gemaakt en dat is met Eline Vere, een jaar later, ook daadwerkelijk gebeurd. Sindsdien geldt het als een van de klassiekers van de Nederlandse literatuur. Dat u overigens gratis als e-book kunt downloaden, bijvoorbeeld via gutenberg.org, dus uw creditcard heeft u even niet nodig.

‘Als je maar lang genoeg wacht komt alles weer terug’, zei mijn moeder zaliger wel eens hoofdschuddend. Ze had het dan over haar- en damesmode, maar dat geldt nu ook voor het feuilleton. Alleen niet in de krant, maar op internet. En dan heet het ook geen feuilleton meer, maar Amazon Singles, een recent initiatief van de Amerikaanse online boekengigant.

Deze herfst verschijnen de eerste tien Singles in het aanbod van Amazon. U betaalt 2 dollar en krijgt dan met enige regelmaat afleveringen van een boek in uw digitale brievenbus. Die u dan wel open moet zetten voor Amazon, want daar zit ‘m waarschijnlijk de kneep.

Alle firma’s die u trachten boeken, games, dvd’s of andere software te verkopen streven ernaar het aantal contactmomenten met de klanten zo groot mogelijk te maken. Zodat ze u aanbiedingen kunnen doen, tips geven of u kunnen wijzen op de vele andere diensten en producten die ze kunnen leveren. Daar is op zich niks mis mee, want zo gebruikten kranten in de 19e eeuw de feuilletons eigenlijk ook. Alleen was het toen nog niet zo dat je de krant alleen met een bepaald apparaatje en alleen daarmee kon lezen, zoals nu bij e-readers wel het geval is.

Terug naar ‘s Gravenhage: volgend jaar, in 2013, viert men daar dat de schrijver Couperus 150 jaar geleden werd geboren. Met allerhande tentoonstelllingen en ongetwijfeld bibliofiele uitgaven. Zou het geen aardig idee zijn om het Couperusjaar op te luisteren met een (uiteraard gratis) heruitgave van Eline Vere, in digitale feuilletonvorm? Dat moet niet zo heel moeilijk te organiseren zijn, bijvoorbeeld via de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren. Ja, die bestaat, al is het aanbod nog mager. Te mager eigenlijk voor de grote literatuurnatie die wij trachten te zijn.

Marinus Kirchjunger is boekhandelaar in een middelgrote stad in Nederland en schrijft over de liefde voor boeken en e-books.


  • Bertje

    Het lijkt me een geweldig idee.

  • Petra Teunissen, voorzitter Louis Couperus Genootschap

    Wat een mooi idee! Daar gaan we over nadenken.