Oei, bijna de maand van de spiritualiteit vergeten

De maand van de spiritualiteit is alweer bijna voorbij en ik heb nog geen moment bij het onderwerp stilgestaan.

Nou is die maand wel aan de korte kant – hij duurt van 11 tot en met 26 januari –, maar dat mag de gêne niet drukken. Ben ik al zo materialistisch en rationalistisch geworden, dat er weken voorbij kunnen trekken zonder dat ik een beetje de geest krijg en me even met het onstoffelijke bezighoud?

Januskop
Goed, op de valreep dan maar. Spiritualiteit dus. Het is een begrip met een januskop voor mij. Het ene gezicht is dat van de vromen en de sterrenkijkers, de zachte krachten wier goede bedoelingen verdwijnen achter woorden met veel nevel en galm. Ik herken dat gezicht de enkele keer dat ik nog eens een kerkdienst meemaak en luister naar verhalen die ik wel versta maar die me niet bereiken. En ook als ik esoterische lectuur onder ogen krijg en lees hoe mensen zichzelf bewieroken als zekere kenners van de existentiële mysteries.

Het andere gezicht trekt me meer aan. Dat is het gezicht van de peilers en de peinzers, de bespiegelaars die niet genoeg hebben aan de nuchterheid en de logica, maar die zich uitrekken om verder te kijken, voorbij het bekende, achter de horizon, boven de wolken zelfs. Er schuilt poëzie in dit zoeken naar hoe het zit met het leven. Het gaat nu eens niet over koopkrachtplaatjes of dopinggebruik of soapsterren, maar over zin, betekenis, dimensie, diepte. Meer over wat, hoe en waarom, dan over wie, waar en hoeveel.

Drijfveren
Misschien begin ik nu ook al te galmen, maar zo onaards zijn die vragen eigenlijk niet. Ze dienen zich aan bij elke geboorte en elk sterven, bij rampen en verliefdheden, bij raadsels en teleurstellingen. Hoe kan dat toch? Wat is de zin ervan? Waarom ik of waarom zij? De letterkunde wemelt van zulke levensvragen en mogelijke antwoorden erop. Kunstschilders, popzangers, toneelspelers, balletdansers: allemaal zoeken ze naar drijfveren en geheimen. En de Sixtijnse Kapel, de Blauwe Moskee en de Borobudur blijven massa’s bezoekers betoveren als monumenten van spiritualiteit.

Genoeg hierover, want het thema van deze spirituele ‘maand’ is stilte, en laat ik daar maar bij aansluiten. En trouwens: waarschijnlijk is stilte het enige antwoord op de grote vragen.

Meer leuke content? Like ons op Facebook