Regering muilkorft met benoemingen onafhankelijke instituten

Vorige week werd de benoeming bekend gemaakt van Laura van Geest als opvolger van Coen Teulings, directeur van het Centraal Planbureau (CPB). Van Geest was directeur-generaal van de Rijksbegroting op het ministerie van Financiën.

Er is wat mij betreft veel te weinig aandacht besteed aan het vertrek – of liever: de achtergronden van het vertrek – van Coen Teulings. Er werd wel iets gemompeld over de eigenzinnigheid van Teulings die de regering in veel gevallen nogal ongelegen kwam. Maar de grote lijn was het toch vooral dat het nu eenmaal normale procedure is dat zo’n functionaris na zijn benoemingsperiode van zeven jaar niet wordt herbenoemd.

Dat is klinkklare onzin, de bewijzen dat er regelmatig vanaf wordt afgeweken liggen voor het oprapen, als de ‘belanghebbenden’ tevreden zijn over het functioneren van een benoemd persoon, dan is herbenoeming zeker geen uitzondering.

Er ontstaat nu een patroon van benoemingen van (voormalig) topambtenaren in de leiding van instituten die beoogd zijn in flinke mate los te staan van het regeringsbeleid dat, zoals u weet, nog al eens de waan van de dag wil volgen.

Voorbeelden?

Laura van Geest bij het Centraal Planbureau

Harrie Paul bij Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit NVW

Ronald Gerritse bij de Autoriteit Financiële Markten AFM

Chris Fonteijn bij de Autoriteit Consument en Markt ACM

Hoewel Fonteijn  advocaat was toen hij in 2005 bij de Opta begon, is hij nu al zolang in rijksdienst dat hij moeiteloos in het rijtje past. En bovendien, de OPTA ging op in de ACM dus hoe zit het met de 7-jaarstermijn in zíjn geval?

Als dat zo door gaat dan tenderen we naar een situatie waarin nog uitsluitend veronderstelde ‘ja-knikkers’ op de stoelen zitten die ooit bedoeld waren voor onafhankelijke denkers. Dat is een gevaarlijke ontwikkeling.