Seksualisering van kinderen, toen en nu

Toen Nabokov in 1954 zijn manuscript van Lolita probeerde te slijten, wilde niemand zijn vingers eraan branden.

Een jaar later verscheen de roman alsnog – in een oplage van duizend bij een obscure Franse uitgeverij – om al snel weer verboden te worden. De beschreven nimfijnenliefde van de Britse professor Humbert Humbert, die verliefd wordt op de twaalfjarige Dolly, zou pedofilie verheerlijken. Maar aan alles komt een eind, zo ook aan het verbod op Lolita drie jaar later .

In 1962 werd de roman zelfs verfilmd door Stanley Kubrick, met op de omslag Dolly, sabbelend op een lolly, en het bijschrift “How did they ever made a movie of Lolita?”. Maar iemand deed het, en vijfendertig jaar later deed iemand het weer. Met een nog jongere Lolita in de hoofdrol.

De roman staat nog altijd hoog op de lijst van controversiële boeken, maar wordt eveneens gezien als een van de beste romans van de twintigste eeuw.

Jeremy Irons en Dominique Svain als Humbert Humbert en Lolita (1997)

Toch zijn we met het concept nog niet helemaal comfortabel, en roepen Lolita’s ruim vijftig jaar later nog steeds de nodige weerstand op. Zo werd de campagne voor Marc Jacobs’ Parfum ‘Oh Lola’, waarin de minderjarige Dakota Fanning een parfumfles in de vorm van een ontluikende roos tussen haar blote benen houdt, verboden door de Advertising Standards Authority. De combinatie roklengte, beenpositie en plaatsing van de fles zou kinderen seksualiseren.

En Vogue?
Ook de Franse Vogue brandde haar vingers aan dit principe. De tienjarige Thylane Blondeau werd onder meer gefotografeerd terwijl ze – gehuld in glimmende gouden jurk en dito naaldhakken – zwoel de camera in keek vanuit een bed met luipaardprint. In elke hand een konijntje, dat dan weer wel.

Missverkiezingen inclusief badpakkenronde bestaan al voor peuters, en een Amerikaanse moeder schrok er niet voor terug om haar driejarige als Julia Roberts in Pretty Woman de bühne op te sturen. Ja, dat is inderdaad die film waarin ze een hoer speelt.

Controversieel met kleren aan
Kinderen die volwassen gedrag vertonen doen eigenlijk altijd wat ongemakkelijk aan, of er nou wel of geen seks bij komt kijken. Vice publiceerde onlangs een fotoserie van Jonathan Hobin, waarin kinderen heftige gebeurtenissen uit het nieuws naspelen – zo ook de beruchte foto’s uit Abu Ghraib, de verdwijning van Natalee Holloway en zuuraanvallen op (Moslim)vrouwen. De Belgische fotografe Frieke Janssens bleef binnen de lijntjes. Geen sexy poses of kleding voor haar kindertjes, wel rode lippenstift en sigaretten.

De tijd heeft niets veranderd aan de naargeestigheid van kinderen met opsmuk. Google op ‘pageant kids’ en zie daar hedendaagse voorbeelden te over. Met zonnebankpeuters op mijn netvlies gebrand, denk ik: dat deed Nabokov toch beter.