Waarom wij geen digitale kranten lezen

Het is een beetje een zielig geval, het lot van de Nederlandse landelijke pers op het internet.

Hoewel ik de laatste weken in bijna elk reclameblok op televisie wordt geconfronteerd met spotjes voor de digitale editie van het Algemeen Dagblad (een ouder echtpaar op een parkeerplaats in een buitenwijk van Nieuwegein, hoe treffend) is de werkelijke oplage van dat online-krantje slechts 21.000 exemplaren, meldt de Persgroep zelf op zijn website. De papieren editie Amersfoort van het AD is (nog) groter. De werkelijkheid is dat het met de kranten op internet nooit iets zal worden: het formaat is gewoon achterhaald.

Eindeloos bladeren
Ooit waren kranten bedoeld om je één keer per dag (aanvankelijk zelfs een keer week) bij te praten over de toestand in de wereld. Je had de keuze uit een ochtend- of een avondeditie. Die kranten bevatten al het nieuws dat de redactie relevant leek en werd gepresenteerd in rubrieken als binnenland, buitenland, sport, cultuur of (later) amusement. Ik leg het maar even uit voor de miljoenen Nederlanders die helemaal geen krant meer lezen. De digitale kranten zoals ze nu op internet te lezen zijn volgen die indeling (die uit de achttiende eeuw stamt) eigenlijk nog steeds. Je moet er eindeloos in bladeren om het nieuws te vinden dat je zoekt.

Met de komst van eerst radio en later televisie veranderde er veel: je kon nu het voetbal ‘live’ volgen bij Langs de Lijn, vervolgens later zien op tv en dan las je het een halve dag later ook nog eens in je krant. Maar de komst van het internet heeft nog veel meer, zo niet alles, veranderd.

Nieuws is nu, per onderdeel en per minuut, direct verkrijgbaar. Als ik geen zin heb om met dit lekkere weer Wimbledon op de televisie te bekijken word ik punt voor punt door mijn Wimbledon-app bijgepraat. De voorsprong van de kopgroep in de Tour heb ik live in beeld, met de biografie en de vorm van de renners ernaast. Dat er de volgende dag een verslag op de krantensite staat is geen actualiteit meer, maar eerder een vorm van geschiedschrijving.

Nieuws op maat
De kranten met hun reusachtige redacties, ingesteld op ‘delayed print’, zijn mastodonten, misschien zelfs wel bijna uitgestorven mammoeten geworden die hun leven trachten te rekken door een podium te vormen voor steeds kekkere columnisten en steeds extremere opiniestukken. Daar hadden we toch al de blogs voor uitgevonden?

Ze zouden er beter aan doen om al die menskracht te benutten voor veel strakker ingerichte blogs, apps of sites voor specialistisch nieuws. Het AD is goed in sport. Mag ik daar een app voor, zonder de veel te dure ballast aan life-style die de redactie mij wil verkopen. De NRC is goed in politiek. Dat wil ik best lezen, maar dan zonder al die overbodige onzin die tegenwoordig in Amsterdam wordt bedacht. De lezer wil informatie en nieuws op maat. De lezer wil geen pakket dat honderden jaren geleden is bedacht omdat het toen niet anders ging.