De Volkskrant goochelt er lekker op los met WW-statistieken

Toen ik, al weer een aantal jaren geleden, bij de Rijksoverheid werkte in een – laten we maar zeggen – nogal statistiekrijke omgeving, werd ik regelmatig geconfronteerd met de uitspraak Lies, damn lies and statistics. Bij lezing van de Volkskrant vanochtend moest ik daar aan denken.

Je kunt met statistieken alle kanten op tenzij je ze correct leest en hanteert. Hoe groot het verschil kan zijn – ofwel: hoezeer je ze ogenschijnlijk op wetenschappelijke wijze in je voordeel kunt gebruiken – leest u vandaag.

De kop in het Volkskrant-artikel luidt: Meer werklozen vinden baan vanuit WW.

Vervolgens wordt in het artikel de vanuit de WW door het UWV aan werk geholpen aantal personen tot en met juli 2013 vergeleken met het aantal in dezelfde periode 2012. Dat succesgetal nam toe van 127.300 naar 141.100, een stijging van ca. 11 procent.

In diezelfde periode nam het aantal mensen met een WW-uitkering toe met 55.000, van 340.000 naar 395.000. Dat is een stijging van ruim 16 procent.

De suggestie wordt in het artikel gewekt dat het UWV steeds succesvoller is met het terugplaatsen van werklozen op de arbeidsmarkt. Maar dat is niet zo. Absoluut misschien wel, relatief zeker niet. Procentueel kan ze de stijging van het aantal WW-ontvangers niet bijhouden: die bedraagt 16 procent terwijl 11 procent wordt herplaatst.

Maar de suggestie zit ‘m ook in de definitie, die is nogal slinks. We spreken over WW-ontvangers. Dat is lang niet hetzelfde als werklozen. Alleen al dit jaar zullen ruim 100.000 werklozen hun recht op WW verliezen, voor hen resteert de bijstand. Hoe meer mensen uit de WW gaan, hoe gunstiger de cijfers van het UWV lijken te zijn.

En hoewel het aantal WW-ontvangers in de meetperiode met 55.000 is gestegen en er daarvan 11 procent – ofwel ruim 6.000 – extra aan een baan is geholpen, nam het aantal werklozen tussen juli 2012 en juli 2013 toe met 184.000 personen: van 510.000 naar 694.000.

U snapt mijn punt: de uitkomst van statistieken kan een heel andere indruk wekken door informatie toe te voegen, weg te laten en de keuze van de definities.

En begrijpt u me niet verkeerd. Ik ben zeker geen UWV-basher. Ze hebben daar een schier onmogelijke opdracht. In die jaren waarin ik bij de overheid werkte moest het UWV enorm krimpen want Nederland had een gevaarlijk lage werkloosheid, een Europees unicum. Maar een paar jaar later was dat scenario al weer achterhaald en moesten afvloeiende UWV-werknemers worden terug gehaald om de toestroom van werk althans enigszins aan te kunnen.

Dr. Doom is een pseudoniem. Als belegger is hij verantwoordelijk voor het beleggingsbeleid van Beleggingsvereniging Fibonacci. Op het moment van het schrijven van deze column heeft de vereniging posities in Ahold, Akzo Nobel, ASML, DSM, Heineken, KPN, Philips, Shell en Unilever en is Short in de AEX. De positie in de AEX is kortlopend en wisselt regelmatig. Die kan dus nu al anders zijn. Volg Dr Doom op Twitter.
———

Download de gratis app van Tablisto om ons maandblad op uw tablet te lezen
Volg HP/ De Tijd op Twitter