Fred Teeven: draaikont of man van zijn woord?

Volkert van der Graaf heeft recht op proefverlof. De moordenaar van Pim Fortuyn mag volgens de wet zestig uur buiten spelen.

Nog niet eens zo heel lang geleden zei staatssecretaris Fred Teeven (VVD, Veiligheid en Justitie) daarover dat een dergelijk verlof er voor Van der Graaf niet in zat. Zijn veiligheid zou niet kunnen worden gegarandeerd, aangezien ‘de meest gehate man van Nederland’ continu wordt bedreigd. Daarbij was het risico op maatschappelijke onrust ook nog eens heel groot, en dus, aldus Teeven, zou hij geen toestemming geven als hij de vraag voor zijn kiezen kreeg. Hoe kan het dan dat Van der Graaf nu toch in aanmerking komt voor wat vrije tijd?

Maatschappelijke onrust
Drie eerdere aanvragen van Van der Graaf voor proefverlof werden door de gevangenisdirecteur geweigerd. Daarop schakelde Van der Graaf de beklagcommissie in, maar daartegen ging het ministerie van Veiligheid en Justitie weer in beroep bij de Raad voor Strafrechtstoepassing en Jeugdbescherming. Die besloot echter dat Volkert toch zijn zestig uur mag krijgen. Helaas voor Teeven. Resocialiseren is belangrijker dan maatschappelijke onrust, stelt de Raad. Waarmee meteen het belangrijkste argument van Teeven is ondermijnd.

Dit betekent overigens volgens Teeven ‘nadrukkelijk niet’ dat Volkert van der G. ook echt verlof krijgt: “Het kan zijn dat ik volgende week beslis dat hij geen verlof krijgt.” Maar wat is de ruimte die Teeven heeft? Volgens de VVD-bewindsman kan een goede terugkeer naar de samenleving mogelijk ook in de gevangenis worden voorbereid.

Teeven heeft tot 14 oktober om zijn verhaal sluitend te krijgen. De vraag is dus: kan de voormalige crimefighter woord houden?

volkert van der graaf

Zaak Volkert van der Graaf
In 2003 werd Van der Graaf veroordeeld tot 18 jaar celstraf voor de moord op Pim Fortuyn. Op tweederde van zijn straf komt hij in aanmerking voor vervroegde vrijlating, en inmiddels heeft hij er 11,5 jaar op zitten. Dat betekent dat hij in mei 2014 weer vrij zou kunnen rondlopen in Nederland. Misschien is zo’n verlof niet heel slecht, zodat Van der Graaf vast kan kijken hoe er buiten de gevangenismuren op hem gereageerd wordt.

Niet dat Volkert de afgelopen jaren nooit buiten die muren is geweest. Eind 2012 zou hij al eens gezellig met zijn gezin op stap zijn geweest in Harderwijk, al ontkende Justitie dit stellig. Ook mocht hij in 2010 onder het mom van ‘bijzonder verlof’, en streng bewaakt, de begrafenis van zijn oma bijwonen. Een korte samenvatting van de belangrijkste gebeurtenissen in de zaak-Van der Graaf:

6 mei 2002 Volkert van der Graaf vermoordt LPF-lijsttrekker Pim Fortuyn.

15 april 2003: De rechtbank veroordeelt Van der Graaf tot 18 jaar celstraf.

21 februari 2007: Incidenteel verlof Van der Graaf, zonder maatschappelijke onrust of gevaar voor zijn leven.

25 maart 2010 Van der Graaf woont begrafenis van zijn oma bij.

15 april 2013: Staatssecretaris Fred Teeven (VVD, Veiligheid en Justitie) bevestigt tegenover Hans Smolders, de chauffeur van Fortuyn, dat Van der Graaf niet met proefverlof mag.

6 mei 2013: Smolders organiseert een petitie tegen de vervroegde vrijlating van Van der Graaf. Ruim 40.000 Nederlanders ondertekenden deze petitie.

2 oktober 2013: De Raad voor Strafrechtstoepassing en Jeugdbescherming besluit dat Van der Graaf recht heeft op zestig uur proefverlof.