Het einde van het e-book is alweer in zicht

Waar de meeste lezers amper toe zijn aan de overgang van het papieren naar het digitale boek, lijkt het einde van het e-book al weer in zicht. Althans, het e-book als afzonderlijk exemplaar. Deze week rolden twee Amerikaanse bedrijven, onafhankelijk van elkaar, een abonnementsdienst voor boeken uit. Voor nog geen tien dollar per maand kun je daar net zo veel boeken lezen als je wil. Daar heb je bij Amazon of Apple amper 1 los boek voor.

De firma Scribd heeft al 80 miljoen gebruikers die de site wereldwijd gebruiken voor het inzien van allerhande digitale documenten. Sinds maandag heeft Scribd daar een boekenpoot aan toegevoegd. Het heeft inmiddels een akkoord bereikt met een van Amerika’s grootste uitgevers, Harpers&Collins, en is met de overige in onderhandeling. De app waarmee je je kunt abonneren op Scribd is sinds deze week verkrijgbaar in de Appstore van Apple en bij de Playstore van Google. De andere ‘upstart’, Oyster, is wat minder ver: die werkt alleen nog voor Apple producten en je kan alleen op uitnodiging lid worden.

Angst
Bij Amazon en Apple, waar ze jaarlijks miljarden verdienen aan de verkoop van digitale boeken, zal men zich nu wel even achter de oren krabben, Voorlopig hebben die bedrijven nog wel een voorsprong. Apple claimt 1,8 miljoen boeken ‘op voorraad’ te hebben, Amazon zelfs 2 miljoen. De angst voor een nieuw wereldwijd leesmodel verklaart ook waarom in de digitale schappen van die bedrijven steeds meer ‘exclusieve’ boeken staan, al lijkt ons dat geen model dat op den duur kan standhouden. Niemand schaft, zo dunkt ons, een iPad aan, alleen om een boek te kunnen lezen. Daarbij, toegang tot boeken voor alle lezers is een grondrecht dat overheden zouden moeten garanderen.

Het model waarmee Scribd en Oyster zich nu op de markt begeven lijkt vermoedelijk sterk op dat waarmee de Nederlandse en Vlaamse uitgevers begin volgend jaar gaan komen. De contouren van dat plan zijn zo langzamerhand zichtbaar. De uitgevers hier te lande houden de verkoop en verhuur van nieuwe boeken in eigen hand, de restjes bij de verhuur (voorheen uitlening) zijn voor de bibliotheken.

Daarmee kan dan hopelijk ook een einde komen aan het onzalige plan om kopers van e-books met naam en adres (IP) te gaan registreren. Als er een fatsoenlijke ‘Netflix’ voor boeken in Nederland komt, zal een groot deel van de illegale downloaders van e-books zich bekeren. Wij stellen bij deze een tarief voor van 9,99 euro per maand. De gemiddelde gebruiker is dan 30 euro per maand kwijt voor zijn boeken, muziek (Spotify) en films/series (Netflix). Dat is de enig juiste manier om de toch niet weg te vagen torrentsites de wind uit de zeilen te nemen.