Met deze wetten krijgt Poetin de Russen steeds verder onder de duim

Terwijl de westerse wereld met afgrijzen kijkt naar de annexatie van Oost-Oekraïne, laat Vladimir Poetin zich in eigen land ook nog steeds gelden. Stilletjes voert de president een nieuwe wet door die populaire bloggers verplicht zich te registreren bij de Russische regering. Een maatregel die naadloos aansluit bij reeks vrijheidsbeperkingen die het Kremlin de afgelopen jaren al heeft ingevoerd.

Door de nieuwe wet wordt het voor de regering veel makkelijker om te achterhalen wie wat heeft gezegd op internet, voorheen nog een relatieve vrijplaats voor kritische Russen. Elke website met meer dan drieduizend unieke bezoekers per dag geldt voortaan als een ‘mediabron’, net als een krant of nieuwswebsite, en de bloggers kunnen net als andere media ter verantwoording kunnen geroepen voor de inhoud.

Het vrije woord komt de laatste jaren steeds verder onder druk te staan in Rusland. De bekendste voorbeelden daarvan zijn natuurlijk het beruchte verbod op ‘homopropaganda’ en de anti-demonstratiewet, die draconische boetes oplegt aan eenieder die zich schuldig maakt aan illegale betogingen. Maar het Kremlin heeft de afgelopen jaren nog veel meer vrijheidsbeperkende wetten ingevoerd of aangescherpt. Zo maakte een aanpassing van de blasfemiewet het mogelijk om twee zangeressen van de punkband Pussy Riot naar een strafkamp in Siberië te sturen.

Ook buitenlanders kregen de toorn van het Kremlin over zich heen. In 2012 werd de uit de Sovjettijd daterende ‘buitenlandse agentenwet’ afgestoft en aangescherpt. Die wet verplichtte alle organisaties die enigerlei vorm van buitenlandse steun kregen zich als ‘buitenlands agent’ te registreren, waarna ze onverwachte bezoekjes konden krijgen van de politie en de belastinginspectie. Een aantal organisaties kreeg absurde boetes; sommige moesten zelfs hun kantoor in Rusland sluiten.

Tot slot zijn ook de wetten inzake laster en hoogverraad aanzienlijk uitgebreid, waardoor de vrijheid van meningsuiting nog verder in het nauw komt. Het ‘beledigen’ van een politiefunctionaris kan een mediabedrijf – met inbegrip van populaire bloggers – een boete opleveren van omgerekend 45.000 euro.

Wat er allemaal precies onder hoogverraad wordt verstaan,wordt bovendien niet duidelijk toegelicht. Werken voor een organisatie die op welke manier dan ook ‘de veiligheid van Rusland bedreigt’, kan al voldoende zijn voor een paar jaar Siberië.