Wat we weten over de ontvoeringen in Nigeria

De ontvoering van zo’n tweehonderd meisjes in het noordoosten van Nigeria houdt de gemoederen bezig. De Nigeriaanse regering kreeg flinke kritiek op de aanpak naderhand, nu zo’n drie weken geleden. Gisteren werden opnieuw acht meisjes gekidnapt. Inmiddels is bekend dat de meisjes in beide gevallen zijn ontvoerd door terreurorganisatie Boko Haram (vrij vertaald: Westers onderwijs is verboden).

Boko Haram is een islamitische sekte die in 2002 opgericht werd door Abubakar Shekau en vooral in het wetteloze en overwegend islamitische noorden van het Afrikaanse land opereert. De beweging was tot 2012 ook actief in buurland Mali, totdat de Fransen daar ingrepen. Boko Haram zegt ernaar te streven de sharia in te voeren in het noorden van Nigeria. Dit is echter in veel staten al het geval, maar de terreurgroep blijft met aanslagen en ontvoeringen angst zaaien onder de lokale bevolking.

Uitgehuwelijkt of verkocht
In een recent opgedoken videoboodschap, die bol staat van geweersalvo’s en religieuze teksten, verklaart de leider van de groepering dat de meisjes ontvoerd zijn door Boko Haram, en dat zij verkocht of uitgehuwelijkt worden aan de leden van de terreurgroep. “Ik verkoop een meisje van twaalf jaar. Ik verkoop een meisje van negen jaar”, aldus de gewetenloze leider. Ook haalt Shekau in de video uit naar het westen, democratie en vrij onderwijs.

Ondertussen heeft de Nigeriaanse president Goodluck (ja, zo heet hij echt) Jonathan toegegeven dat zijn veiligheidsdiensten nog geen spoor van de terroristen of de meisjes hebben. Vermoedelijk bevinden zij zich in het noordoosten van het land en worden de meisjes verplaatst in konvooien. In dit gebied heeft de Nigeriaanse regering weinig tot geen invloed.

Internationale hulp
Hoewel Jonathan heeft toegezegd een onderzoeksteam op de zaak te zetten om de meisjes te vinden, zijn er hevige protesten in zijn land uitgebroken. Amerika heeft toegezegd de Nigerianen te gaan helpen bij de zoektocht naar de vermiste schoolmeisjes. Zij zullen een aantal militaire experts sturen die vermoedelijk ook met materieel komen om doeltreffender te zoeken. Door de Amerikaanse regering is uitdrukkelijk benadrukt dat de VS niet naar Nigeria gaan om er te vechten.

Boodschap
Het motief voor de ontvoeringen (buiten het uithuwelijken en verkopen van de meisjes) lijkt ook het afgeven van een boodschap te zijn. Het streng-islamitische Boko Haram is van mening dat meisjes geen onderwijs horen te krijgen en ondergeschikt dienen te zijn aan de man. Misstanden begaan door het Nigeriaanse staatsleger (waaronder standrechtelijke executies) zorgden er bovendien voor dat Boko Haram in populariteit groeide.

Of de komst van de Amerikanen een goed idee is valt daarom nog te bezien. De terreurgroep heeft een grote aversie tegen alles wat Westers is. Het is dus te hopen dat Amerika zich inderdaad houdt aan het voornemen om geen geweld te gebruiken, en lering trekt uit het verleden (Irak, Afghanistan). Een gewelddadige houding is vaak koren op de molen voor moslimextremisten, waardoor een veilige terugkeer van de meisjes alleen maar moeilijker wordt.