Nieuwe trend: geen plofhond, maar fairfok

Het schijnt dat het in bepaalde kringen erg belangrijk is: een hond met een zo uniek of extreem mogelijk uiterlijk. Denk hierbij niet aan de poedel waarvan het haar in rare bolletjes is geschoren door buurvrouw Anita, maar aan fokkers die net zolang doorfokken met verschillende rassen tot er honden komen met de platste snuit, de meeste rimpels en het kleinste hoofd. Maar nu is er een tegenbeweging: de fairfok.

Gisteren besteedde dagblad Trouw aandacht aan het feit dat de 192 officiële rasverenigingen die Nederland rijk is zich hard gaan maken tegen de uitwassen van het fokken. Dat mag ook wel als je leest wat de mankementen zijn waar de dieren die tot in het extreme zijn doorgefokt mee te maken hebben. Een paar voorbeelden:

1021281411_d70ff94323_qChihuahua’s
Een te groot hoofd in verhouding tot het lichaam met gevolg dat de chihuahua’s met een keizersnede ter wereld gebracht moeten worden.

 

 

 
8352932464_5d6512f851_qPekinezen
Bij pekinezen komt het voor dat de ogen uit de oogkassen poppen omdat deze de ogen niet geheel meer omsluiten.

 

 

 
5198580431_f46c85a01e_qTeckels
Een te lange rug. Het komt bij teckels voor dat de tussenwervelschijf in hun ruggengraat door hun veel te lange rug scheurt, wat leidt tot verlamming en aanhoudende pijn.

 

 

 
2910074542_a33f5768ed_qBoxers
Kortsnuitig. Boxers hebben vaak last van ademhalingsproblemen door de te ver ingedrukte neus.

 

 

 

2368205691_e913b9c4ba_qDuitse herders
Doorgefokte Duitse herders staan bekend om het hebben van misvormde, aflopende rug en daardoor stijve heupgewrichten. Dit kan constante pijn met zich mee kan brengen.

 

 

2642772681_98d05f6856_q

Cavalier King Charles-spaniël
Ook de Cavalier King Charles-spaniël (ook wel het Pim Fortuyn-hondje genoemd) is een geliefd fok-object. Dit kleine hondje is inmiddels dermate vaak doorgefokt dat zijn hersenen niet meer in zijn kleine schedel passen. Hij heeft constant koppijn en riskeert uitval van functies en epileptische aanvallen.

Novum Nieuws maakte begin dit jaar een item over hond Sam, die epilepsie bleek te hebben. De eigenaresse had de hond voor duizend euro gekocht. Na anderhalf jaar bleek dat de hond aandoeningen had. De Rotterdamse eigenaresse kreeg een schadevergoeding van zesduizend euro. De fokker werd nalatigheid verweten.


Inteelt
De extreme uiterlijke kenmerken komen mede doordat fokkers verwante dieren die al een markant uiterlijk hebben ook nog eens eindeloos met mekaar hebben gemengd. Veel rashonden – zo’n veertig procent – hebben hierdoor verborgen gebreken hebben. ‘Het extreme uiterlijk was een bedoeld effect van gericht fokken. Inteelt was de manier om snel naar dat uiterlijk toe te fokken’, zegt bioloog Frank Wassenberg in Trouw. ‘Inteelt is echt de hoeksteen van de rashondenfokkerij. Maar door die werkwijze ontstaan ook erfelijke afwijkingen.’

In de politiek zijn de problemen bekend. Vorig jaar heeft het ministerie onderzoek laten doen naar het doorfokken van de chihuahua, de Franse Bull Dog en de Labrador Retriever. In februari van dit jaar gaf staatssecretaris Sharon Dijksma in een interview met NU.nl aan dat ze het eindeloos fokken een halt wil toeroepen. In 2011 besteedde TROS Radar een uitzending aan het fokken van rashonden.

Fairfok
Om de plofhond een halt toe te roepen komt er nu de fairfok. Puppy’s moeten getest worden op hun DNA, de 192 rasverenigingen gaan omschrijven waar een hond aan moet voldoen en er moet een databank komen waarin afkomst en verwantschap van alle honden geboren na 1 juni wordt vastgelegd. Hierdoor kan de afstamming van honden in kaart worden gebracht en gecontroleerd worden hoe ziektes overgaan op nieuwe generaties.

Probleem opgelost? Nee. Zolang de consument blijft vragen om extreme uiterlijkheden en bij hondenshows gezondheid van ondergeschikt belang is, is het moeilijk om van een mentaliteitsverandering te spreken. Ingeborg de Wolf erkent dit. ‘In het verleden stond schoonheid op één, daarna kwamen welzijn en gezondheid pas. Dat moet worden omgedraaid. Een dier met extreme kenmerken, dat duidelijk niet gezond is, zou door keurmeesters op hondenkeuringen niet meer als kampioen mogen worden aangewezen.’

Wanneer de vruchten van het nieuwe beleid geplukt kunnen worden is gissen. De Wolf ziet het als een lange termijn project. ‘Binnen een jaar of vijf kan er al wel heel veel gebeuren om de gezondheid van de honden te verbeteren.’