Computer vertoont voor het eerst ‘menselijke intelligentie’

In 1950 schreef de Britse wiskundige, informaticus avant la lettre en mede-kraker van de Enigma-code tijdens WOII, Alan Turing, een test uit die in de toekomst als blauwdruk moest gaan dienen voor het meten van kunstmatige intelligentie. De test: door middel van een chatgesprek moet minstens een derde van de wetenschappers die zijn aangesteld om te oordelen ervan overtuigd zijn dat ze te maken te hebben met een mens in plaats van met een speciaal ontwikkeld software-programma, een zogenoemde Chatbot.

Tot op heden slaagde nog geen enkel programma voor de Turing-test. Maar toen was er Eugene Goostman, een 13-jarige jongeman uit Oekraïne met een uitgesproken eigen mening. Althans, dat dachten de wetenschappers. In werkelijkheid ging het hier om een door een Russisch team ontwikkeld computerprogramma dat voor het eerst op zo’n geavanceerde manier werkt, dat er misschien wel sprake is van een eigen bewustzijn.

Het idee van de test is simpel maar doeltreffend. Om een zo accuraat mogelijke uitkomst te krijgen moeten de gesprekken zo willekeurig mogelijk zijn. Immers, een antwoord van een ‘echt’ persoon zal ook altijd nét iets anders zijn, zelden zeggen wij precies hetzelfde. Een simpel ‘dat weet ik niet’ op iedere lastige vraag volstaat dus niet binnen de Turing-Test. In het kort: het gaat er dus niet om dat de machine alles weet, maar dat de antwoorden zo geloofwaardig mogelijk zijn.

En dat is nu dus gelukt. Hoewel wetenschappers het halen van de Turing-test wel degelijk als een mijlpaal in de wereld van kunstmatige intelligentie zien, is het nog maar de vraag of het computerprogramma wel zo geavanceerd ‘denkt’ als nu aangenomen wordt. Het alter ego van Eugene Goostman is er namelijk niet voor niets.

Door de identiteit van een 13-jarige jongen uit Oekraïne te veinzen kunnen grammaticale fouten en gebrekkige kennis van lokale (pop)cultuur verklaard worden. Het systeem is dus bij lange na niet waterdicht; doemdenkers kunnen opgelucht adem halen.

De Turing-test is geschreven in een tijd dat computers nog een hele kamer besloegen en nog een heel klein rekenvermogen hadden. Daarom zien veel wetenschappers de test niet meer als een accuraat middel voor het meten van kunstmatige intelligentie. Het duurt dus nog wel een tijdje voordat de machines ons daadwerkelijk gaan overnemen, mocht dat ooit gebeuren.