Opvallend: de belangrijkste oorlogsanalyses komen van gewone burgers

Het aantal op internet ronddwalende foto’s en video’s die gemaakt zijn in oorlogsgebieden is nog nooit zo groot geweest. Wie wil kan de gebeurtenissen in conflictgebieden als Oekraïne en in Syrië thuis achter de pc volgen. Experts doen hun voordeel met de grote hoeveelheden informatie.

Reuters schrijft dat blogger Eliot Higgins, iemand die van wapens opzoeken op de sociale media zo ongeveer zijn beroep heeft gemaakt, in 2013 al met het analyseren van video’s chemische aanval kon lokaliseren. Inmiddels heeft Higgins, woonachtig in het Verenigd Koninkrijk, vele collega’s gekregen die de duizenden beelden aan het analyseren zijn en tot in detail kunnen bepalen waar bijvoorbeeld een raket vandaan komt. Dat gebeurde onlangs al bij de beelden van de afgevuurde raketten op de MH17, maar ook bij luchtaanvallen in Syrië, Nigeria en Gaza. Een afgevuurde raket was dankzij de vele beelden nog nooit zo eenvoudig geïdentificeerd.

Betrouwbaarheid is hoog
“Het volume van sociale media neemt iedere keer toe. De hoeveelheid beschikbare beelden uit Oekraïne is ongekend groot. Het maakt het een stuk makkelijker om te analyseren wat er gaande is”, zo vertelt Higgins. Hij zegt onder meer dat het vervalsen van één video kan gebeuren, maar duizenden video’s vanuit verschillende locaties schier onmogelijk is. De betrouwbaarheid van de beelden is daarom behoorlijk hoog. Met Google Streetview kunnen beelden bovendien geverifieerd worden, al kan dat ook door activisten op locatie.

Reuters concludeert dat het oordeel van de Verenigde Staten over wie verantwoordelijk was voor het afvuren van de raket op MH17, grotendeels is gebaseerd op de beelden die vrijkwamen op sociale media. Ook bij een grootschalige aanval met chemische wapens in Damascus wees Washington naar bewijzen op sociale media. “Analyse via sociale media kan een enorm verschil maken, ook door beelden die tijdens het maken niet erg belangrijk lijken te zijn.”

Higgins lanceerde onlangs het project Bellingcat via Kickstarter en haalde daarmee inmiddels meer dan 35.000 dollar op. Met Bellingcat wil hij mensen die civiele oorlogsjournalistiek bedrijven via sociale media met elkaar verbinden.