Hoe duizenden exotische vissen, kreeften en algen zich in de Middellandse Zee vestigen

In de Middellandse Zee hebben zich bijna duizend exotische soorten vissen, kreeftachtigen en algen gevestigd.

Wetenschappers hebben in de Middellandse Zee zo’n 17.000 verschillende organismen beschreven, waarvan ongeveer een vijfde deel nergens anders voorkomt. Exoten kunnen de ecosystemen in de Middellandse Zee ernstig verstoren. Zo grazen konijnvissen uit de Indische Oceaan op sommige plaatsen zoveel algen weg dat de impact zich door de hele voedselketen laat voelen, terwijl elders de snelgroeiende exotische alg Caulerpa cylindrica dikke matten vormt die koraal, inheemse algen en ongewervelden van licht, zuurstof en voedsel beroven.

Wetenschappers van het Joint Research Centre (JRC), de onderzoeksafdeling van de Europese Commissie, bestudeerden de verspreiding van 986 exotische soorten. Ze stelden vast dat menselijke activiteiten als scheepvaart, aquacultuur en de aanleg van kanalen de belangrijkste verklaringen voor de verspreiding van soorten zijn.

Via het Suezkanaal
De onderzoekers melden dat een zestigtal soorten, voornamelijk algen, door aquacultuur per ongeluk in de Middellandse Zee is geïntroduceerd. Meer dan 400 exotische vissoorten hebben de Middellandse Zee via het Suezkanaal bereikt. Meer dan 80 procent arriveerde minder dan vijftig jaar geleden.

Ook de klimaatverandering speelt exoten in de kaart. Het water tussen het zuiden van Turkije, Syrië, Libanon, Israël, Gaza, Cyprus en Egypte is de voorbije twintig jaar warmer geworden en daardoor geschikter voor soorten uit de Rode Zee, de Arabische Zee en de Indische Oceaan. Tot 40 procent van de zeedieren in de regio bestaat uit exoten.

De wetenschappers roepen op tot een poging om de introductie van exoten zoveel mogelijk te beperken, bijvoorbeeld door het ballastwater uit schepen – waarin exoten meereizen – niet zomaar te lozen.