Mogen die onzinnige suggesties van Piketty in de prullenbak?

Van redelijk onbetekenend – in elk geval onbekend – Frans econoom naar rockstar. Dat is het verhaal van Thomas Piketty, die gisteren in die laatste status werd onthaald op het Binnenhof. Uitgenodigd door – wat een verrassing – GroenLinks.

Zijn boek over de almaar groter wordende verschillen tussen arm en rijk – hij vergeet de voor een land meest relevante middenklasse – werd, lang na dat het uitkwam, opeens een hit omdat zijn boodschap op dit moment maximaal verkoopbaar is.

Ik heb er hier al eerder over geschreven: dat de rijken almaar rijker worden, heeft er vooral mee te maken dat ze hun vermogen aan het werk zetten – stelselmatig – en er risico mee nemen. Dan loop je regelmatig zeperds op, maar op de langere termijn rendeert het beter dan spaargeld op de bank, waarvan vooral die middenklasse een hoop heeft.

We hebben, met ‘dank’ aan Gerrit Zalm, in Nederland een krankzinnig uitgepakte box 3, die je eigenlijk kunt vergelijken met de AOW- en pensioenproblematiek als het gaat om de illustratie van de tamelijk hersendode toestand van de door ons verkozenen in politiek Den Haag.

Wij zijn in dit land heel goed in het nadenken over en vervolgens bedenken van tijdens het momentum goede oplossingen, zonder aandacht te besteden aan nut en noodzaak van regelmatige evaluatie en bijstelling aan de hand van nieuwe informatie. Zeg maar wat je in het bedrijfsleven voortdurend moet, anders gaat je kop eraf.

Met dank aan Gerrit Zalm betaalt een Nederlander in box 3 belasting over een een fictief rendement, dat in de praktijk al jaren niet wordt gehaald. De veronderstelling is dat je 4 procent rendement maakt over dat vermogen en daarover 30 procent belasting betaalt: 1,2 procent dus in de praktijk. Je huis telt niet mee bij de berekening van het vermogen – hoewel we daar iets anders voor hebben gevonden: het huurwaardeforfait – en er is een kleine belastingvrije voet van, in 2014, ruim €21.000.

Piketty en en zijn politieke vrienden willen nu schijfsgewijze belasting heffen over vermogens, waarbij de hoogte van dat vermogen bepalend is. Dat is een onrechtvaardige grondslag, want over dat vermogen – dat niet alleen bij de superrijken berust: miljoenen Nederlanders betalen in box 3 – is meestal al tijdens de opbouw belasting betaald. Of je het nu bij elkaar hebt gespaard, hebt geërfd of door de verkoop van je bedrijf hebt verdiend.

Een politiek neutrale oplossing zou zijn als iedereen, boven een belastingvrije voet, vermogensbelasting betaalt over de groei van zijn vermogen.

Is mijn vermogen in een jaar gegroeid van €100.000 naar €125.000 en was dat niet het resultaat van aangroei doordat ik vanuit mijn inkomen extra heb gespaard, dan is het verschil van €25.000 kennelijk mijn rendement. Hef daar gewoon en dan direct 10 procent belasting over, na correctie voor inflatie. En bied mij, uitsluitend in box 3, de mogelijkheid om te middelen over een periode van vijf jaar. Is mijn vermogen in een jaar geslonken omdat ik een negatief rendement boekte, dan mag ik dat met eerdere of latere jaren verrekenen. Maar alleen in box 3.

Voor die rijken geldt dezelfde grondslag. Hun miljard is na een jaar misschien wel 1,3 miljard geworden. Die tikken dan 30 miljoen af (10 procent van 300 miljoen), waarna hun vermogen nog altijd flink is gegroeid en volgend jaar weer verder kan groeien.

Rijken die vervolgens hun bezit naar een ander land willen overbrengen, rekenen af bij de grens met een éénmalige afscheidsheffing, die best een beetje pijn mag doen.

Op die manier is er geen sprake van de jaloezie-belasting die het volgens het linkse kamp nu zou moeten worden. Het is de simpelste manier. En dus gaan we het zo niet doen, want voor simpel en rechtvaardig is in Den Haag geen draagvlak.

Dr. Doom is een pseudoniem. Als belegger is hij verantwoordelijk voor het beleggingsbeleid van Beleggingsvereniging Fibonacci. Op het moment van het schrijven van deze column heeft de vereniging posities in Ahold, Akzo Nobel, ASML, DSM, Heineken, Philips, SBM, Shell en Unilever en is Long in de AEX. De positie in de AEX is kortlopend en wisselt regelmatig. Die kan dus nu al anders zijn. Volg Dr. Doom op Twitter.