Game of drones: heeft Arjen Lubach strafbare feiten gepleegd met zijn drone-actie?

Leuk, zo’n drone. Voor 300 euro koop je al een prima exemplaar bij Bart Smit of de Mediamarkt. Zet er een cameraatje op en ga de lucht in met dat ding. Maar waar mag je er eigenlijk mee vliegen, en waar niet? Dat lijkt niemand precies te weten.

De discussie laaide vorige week weer op. Eerst was daar het prachtige filmpje van Jelte Keur uit Utrecht, die zijn onbemande vliegtuigje op een mistige ochtend rondom de Domtoren liet vliegen. Honderdduizenden views op YouTube en een hoop ge-welles-nietes over het al dan niet legaal-zijn van de opnames waren het gevolg.

Lubach en het torentje
Naar aanleiding van het filmpje wilde Arjen Lubach in zijn VPRO-programma Zondag met Lubach naar eigen zeggen ‘bijdragen aan het helder krijgen van de regelgeving omtrent drone-activiteiten: Hoe ver mag je gaan?’ Om dat te onderzoeken, werd er een ander ‘domtorentje’ gefilmd: het torentje van Mark Rutte aan het Binnenhof.

Woensdagochtend werd bekend dat de Rijksvoorlichtingsdienst gaat onderzoeken of daarbij strafbare feiten zijn gepleegd. Zo ja, dan zal aangifte worden gedaan tegen Lubach. Maar wat zijn die ‘strafbare feiten’ dan?

Drone of modelvliegtuig?
Volgens de Inspectie Leefomgeving en Transport is een onbemand luchtvaartuig dat recreatief wordt gebruikt officieel geen drone maar een modelvliegtuig. En daarvoor gelden de volgende regels:

– Geen personen of zaken in gevaar brengen. (‘Zaken’, dus.)
– Niet vliegen boven mensenmenigten, bebouwing, openbare wegen (autosnelwegen, autowegen en ontsluitingswegen) en spoorlijnen.
– Niet vliegen in een plaatselijk luchtverkeersleidingsgebied, zonder dat men een convenant heeft gesloten met de organisatie die de plaatselijke luchtverkeersleiding verzorgt.

Drones.nl verzamelde een nog veel uitgebreidere lijst met alle wetten en regels. Hierin staat onder andere ook dat het onbemande vliegtuigje niet hoger dan 300 meter mag vliegen. (In het geval van de Domtoren is dat geen probleem; die is 112 meter hoog.)

Recreatieve filmers riskeren bij het overtreden van de regels een boete van 7800 euro. In het geval van de Domtoren-video zullen de luchtvaartpolitie en het Openbaar Ministerie samen beslissen.

2 x 300 euro
Tot nu toe werd er in Nederland nog niet zo’n hoge boete uitgedeeld aan drone-eigenaren. Een van de meest besproken opgelegde boetes was voor Henk van Boeijen uit Nijkerk, die begin dit jaar beelden maakte van een grote brand in Bunschoten. In augustus kreeg hij hiervoor twee boetes van 300 euro opgelegd.

Overigens gelden in Nederland andere regels dan in andere EU-landen. In de landen om ons heen zijn de regels veel soepeler. De drone-industrie pleit dan ook voor Europese regels.