Hoe ‘De fractie’ wordt ingehaald door de werkelijkheid (of andersom)

Gisteravond was de eerste aflevering van onze eigen House of Cards in de polder. De fractie moet ons duidelijk maken hoe het politieke spel zich achter de schermen voltrekt, hoe er gemanipuleerd wordt en het niet draait om idealen, maar om macht en invloed.

Maar de werkelijkheid is soms weerbarstiger dan een script. Zo is er in de eerste aflevering nog geen informatie gelekt, een methode die wel is toegepast in Groningen, waar het conceptrapport van de Onderzoeksraad voor Veiligheid in handen van de NOS en RTV Noord kwam, met daarin heftige conclusies over de manier waarop het gaswinningsproces tot stand kwam en komt. Het script van De fractie kan er nog een puntje aan zuigen – daar koos men voor het onrealistische scenario dat Groningers worden onteigend om gas op te kunnen blijven pompen.

Hoewel, het rapport verschilt niet veel van een onrealistisch script van een tv-serie. Enkele highlights:

“Betrokkenen in het gasgebouw zijn primair gericht op de winning en voor hen is veiligheid slechts een voorwaardelijk belang ten opzichte van maximale winst en opbrengst uit de winning van het Groninger gas, optimaal en strategisch gebruik van de Nederlandse bodemschatten en de continuïteit in de gasvoorziening.”

“Tussen de eerste gevoelde aardbeving en de erkenning dat er een relatie bestaat met de gaswinning zit ruim zeven jaar. NAM, EZ, KNMI en SodM hadden eerder en intensiever onderzoek moeten doen naar de relatie tussen gaswinning en aardbevingen.”

“De partijen zagen tot begin 2013 het effect van de aardbevingen als beperkt; het was slechts een schaderisico dat vergoed kan worden. Veiligheidsrisico’s voor burgers werden niet onderkend.”

“In het huidige stelsel is EZ zowel onderdeel van de exploitatie als hoeder van alle in het geding zijnde belangen. Dit draagt eraan bij dat het veiligheidsbelang zwak is vertegenwoordigd.”

“Het beperkte aantal tegengeluiden vanuit de wetenschap en de maatschappij geeft de betrokken partijen geen aanleiding tot heroverweging van de eigen aannames. KNMI, NAM en EZ hadden een te weinig open houding ten opzichte van kritische tegengeluiden.”

“De besluitvorming over de gaswinning is in handen van minder dan tien mensen, die elkaar goed kennen. Dat maakt kritiek moeilijk en werkt interne gerichtheid in de hand.”

Gisteravond noemde de Groningse Commissaris van de Koning, Max van den Berg, de uitkomsten in Nieuwsuur terecht ‘bijna niet voorstelbaar’. Zo bevreemdend dat je je kunt afvragen hoe onrealistisch Chinese taferelen van onteigening eigenlijk zijn als aardbevingen worden gezien als ‘een schaderisico dat vergoed kan worden’. Van den Berg: Hij (minister Kamp – red.) snapt wel dat het de mensen raakt, maar vindt dat men goed bezig is.” Bij het overleg van gisteren wilde Kamp bovendien niks zeggen over het rapport: “Dat kennen we formeel nog niet, dus daar gaan we niet op in,” zou hij gezegd hebben.

Volgens DWDD schijnen politici series als Borgen en House of Cards tot in detail te analyseren en worden teksten soms letterlijk uit de series overgenomen om beleid te verkopen. De onteigening van Groningen is nog geen feit in De fractie, maar u bent gewaarschuwd, zullen we maar zeggen.