VVD zet bewust verhoudingen coalitie op scherp met nieuw asielplan

De politieke ontwikkelingen gaan soms sneller dan je kunt vermoeden. Zondagavond (waarom ook niet) zette ’s lands grootste partij in de Tweede en Eerste Kamer de verhoudingen in de coalitie op scherp met een voorstel over een nieuw asielbeleid: de VVD wil volledig stoppen met asielopvang van niet-Europese vluchtelingen in Europa. Dat moet maar in de eigen regio gebeuren.

‘Onaanvaardbaar’, noemt coalitiepartner PvdA het. Dat de sociaaldemocraten wat minder harde standpunten hebben waar het asielbeleid betreft is al langer bekend bij de liberalen, daarvoor hoeven we het Kinderpardon – en de manier waarop voormalig staatssecretaris (en huidig Tweede Kamerlid) Fred Teeven die uitvoerde – in herinnering te roepen. De Volkskrant meldt dat er recent ‘naarstig aan gewerkt’ is, blijkbaar is er haast geboden om dit nieuwe standpunt wereldkundig te maken en uit te voeren.

Dit wijst weer eens op een dubbele agenda van de VVD, die na de relatief goede afloop van de Provinciale Statenverkiezingen in beide Kamers de grootste macht is. De indirecte verkiezingen van de Eerste Kamer hebben echter ook duidelijk gemaakt dat op de huidige voet doorregeren met PvdA en de bevriende oppositie onmogelijk wordt als in mei de nieuwe Senaatsleden worden geïnstalleerd. Het wetsvoorstel lijkt bovendien geen kans van slagen te hebben. De PvdA zal het voorstel niet steunen, maar ook met andere partijen ziet het er niet naar uit dat er een meerderheid te behalen is in de Tweede Kamer – alleen de PVV reageerde enthousiast op het voorstel dat door VVD-Kamerlid Malik Azmani wereldkundig werd gemaakt.

Daarenboven is het sluiten van de Europese grenzen voor asielzoekers uiteraard geen Nederlandse aangelegenheid, maar een Europese. En last but not least lijkt het voorstel in strijd met het Internationale Vluchtelingenverdrag van de VN. Alles wijst er dus op dat de VVD met deze bom op zondagavond de sfeer in de coalitie op scherp wil zetten en mogelijk aanstuurt op nieuwe verkiezingen, zoals Sheila Shitalsing in de Volkskrant suggereert. Dat zou ook kunnen verklaren waarom de VVD tot na de Provinciale Statenverkiezingen wilde wachten met het benoemen van een nieuwe minister en staatssecretaris van Veiligheid en Justitie (opvolgers van Opstelten en Teeven) én uiteindelijk twee zeer onervaren Kamerleden een delicate klus op het lastige ministerie laat uitvoeren (namelijk: orde op zaken stellen).

NOS-verslaggever Joost Vullings verwacht echter dat het niet zo ver komt, en dat de VVD het plan louter lanceert om ‘wat kleur op de wangen’ te krijgen. “Het is een ideaal punt waarop de VVD en de PvdA hard kunnen botsen, zonder gevolgen. Maar vanwege de gevoeligheid moeten ze wel opletten dat er geen ongelukken komen.” Of de inzet van het politieke spelletje ‘kleur op de wangen’ of ‘nieuwe verkiezingen’ is zal de nabije toekomst leren. En ook Alexander Pechtold speelt het spelletje mee.

De D66-leider trekt zijn populistische jas nog maar eens uit de kast terwijl hij zich in de handen wrijft. Tweede Kamerverkiezingen zullen de democraten vrijwel zeker een positie in een nieuw kabinet gaan opleveren.