Kalasjnikovs en granaten. Een wapenwedloop teistert ons criminele circuit

Jongens zijn het, maar gewelddadige jongens – de nieuwe lichting criminelen. Ze beschieten elkaar met kalasjnikovs, granaten en raketwerpers, en als antwoord wordt ook de politie zwaarder bewapend. Is het oorlog op straat?

Het was een indrukwekkende vangst. In een villa in Loosdrecht trof de politie eind vorig jaar zeventien kalasjnikovs aan, 36 handgranaten, zeven pistolen, een semi-automatisch geweer en ruim tienduizend patronen, waaronder pantserdoorborende kogels. Een compleet wapenarsenaal van de Nederlandse onderwereld. En o ja, in die villa slingerde ook nog vijf kilo cocaïne rond.

De vondst in Loosdrecht was uitzonderlijk omdat het ging om zo’n grote voorraad zware wapens. Maar de Nederlandse politie neemt steeds vaker zwaar wapentuig in beslag. Ruim een week voordat het arsenaal in Loosdrecht werd ontdekt, deden politieagenten bijvoorbeeld een interessante vondst in het Brabrantse Oss. In een auto troff en ze 35 skorpions aan, pistoolmitrailleurs van Tsjechische makelij. De wapens zaten in een groot postpakket.

Kalasjnikovs, handgranaten, raketwerpers. Het zijn wapens die normaal gesproken worden ingezet in oorlogssituaties, maar ze behoren tegenwoordig ook tot de uitrusting van de onderwereld. Nederlandse criminelen zijn zich de laatste jaren steeds zwaarder gaan bewapenen. Deskundigen spreken zelfs van een ‘wapenwedloop’ in het criminele circuit. Steeds vaker worden bijvoorbeeld bij afrekeningen automatische wapens gebruikt. De criminelen Derkiaoui van der Meijden en Gewenette Martha werden vorig jaar met kalasjnikovs geliquideerd. Ook de beruchte dubbele liquidatie in de Amsterdamse Staatsliedenbuurt in 2012 – de twee verdachten stonden gisteren terecht in de rechtbank in Amsterdam – werd uitgevoerd met dat wapen. Steeds vaker wordt er ook gebruik gemaakt van kogels met geharde punten. Die gaan dwars door kogelvrije vesten heen.

Volgens socioloog Jaap Timmer, universitair hoofddocent maatschappelijke veiligheid aan de Vrije Universiteit in Amsterdam, is het niet de crimineel op de hoek die zich van dit oorlogstuig bedient. Het zou gaan om een selecte groep criminelen. “Het is niet zomaar Jan de Boef die met dit soort wapens rondloopt. Deze wapens circuleren in criminele kringen waar heel zware misdrijven worden gepleegd.”

Volgens Timmer waren zulke zware wapens lange tijd in Nederland niet eens verkrijgbaar en vonden criminelen het ook niet nodig ze te gebruiken. Maar dat is de laatste jaren veranderd. Het zou een gevolg zijn van de ontwikkeling dat topcriminelen zich steeds beter zijn gaan beveiligen. Timmer: “Ze rijden rond in gepantserde wagens, ze dragen kogelwerende vesten. Als rivaliserende criminelen hun dan nog wat willen aandoen, hebben ze een zwaarder soort wapen nodig. En als je weet dat de ander een kalasjnikov heeft, dan vind je een pistool voor jezelf natuurlijk niet meer genoeg. Het heeft echt te maken met de wens om effectiever toe te kunnen slaan, daardoor is die wapenwedloop onder criminelen ontstaan.”

Het compleet artikel ‘De nieuwe wapenwedloop’ van Renate van der Zee leest u in de HP/De Tijd die nu in de winkel ligt. Lees hem hier digitaal, of sluit hier een voordelig (proef)abonnement af.

Een met kogels doorzeefde Range Rover in de Amsterdamse Staatsliedenbuurt, december 2012
Een met kogels doorzeefde Range Rover in de Amsterdamse Staatsliedenbuurt, december 2012

Renate van der Zee