Waar komt rokjesdag eigenlijk vandaan?

De eerste lentedag waarop het kwik boven de twintig graden uitkomt wordt doorgaans officieus gedoopt tot ‘rokjesdag’, een term die geen nadere toelichting behoeft. En vandaag is het weer zo ver. De temperatuur zal voor het eerst dit jaar oplopen tot zo’n 22 graden. Met andere woorden: het is weer rokjesdag. Alleen – waar komt die term eigenlijk vandaan?

Rokjesdag zal voor enkelen een nogal seksistische bijsmaak hebben. Iets ouderwets. Is het een fenomeen afkomstig uit vervlogen tijden, waarin een onbedekt vrouwenbeen nog als een ‘oehlala’-factor van jewelste werd gezien? Het blijkt wel mee te vallen. De herkomst van rokjesdag zoals wij die kennen is eigenlijk vrij recent.

Er wordt pas over rokjesdag gesproken in Nederland sinds het einde van de vorige eeuw. Het zou een vertaling zijn van het Engelse skirt day. De vernederlandste versie vocht ongetwijfeld al enkele decennia om inburgering in het vocabulaire van de Nederlander, maar buiten een enkele nafluitende bouwvakker of hitsige kantoormedewerker werd er weinig ruchtbaarheid aan het curieuze fenomeen gegeven.

Dit veranderde echter in 1996, toen de in 2009 overleden Martin Bril in Het Parool een column schreef met de titel, ‘Rokjesdag’. Vanaf toen ging het snel, en kreeg Bril jarenlang de eer om in Het Parool (en later De Volkskrant) officieel de rokjesdag uit te roepen. De originele bedenker van rokjesdag is hij dus naar alle waarschijnlijkheid niet, maar dankzij Bril is rokjesdag bekend geworden bij het grote publiek.

Het woord is inmiddels alweer een aantal jaren opgenomen in de Dikke Van Dale, en zal daar voorlopig ook niet uit verdwijnen. Want seksistisch of niet: ‘rokjesdag’ bekt nog steeds beter dan iets als ‘kortebroekendag’, of het alternatief van Theodor Holman uit 1997: ‘bloesjesdag’.

De populariteit van rokjesdag lijkt de komende jaren niet af te nemen. Regisseur Johan Nijenhuis heeft namelijk de nobele taak op zich genomen om een romantische komedie over het fenomeen te maken, compleet met sfeerbeelden opgenomen in het Amsterdamse Vondelpark en het Museumpark. ‘Rokjesdag: de film’ moet in het voorjaar van 2016 op het witte doek verschijnen.