Waarom ’s ochtends koffie drinken niet goed voor u is

Nederlanders zijn kampioen koffiedrinken. Bijna nergens ter wereld wordt er zoveel liter van dit zwarte goedje gedronken als bij ons. Maar nu blijkt dat het van belang is op welk tijdstip er koffie gedronken wordt, of beter: op welk tijdstip niet. ’s Ochtends koffie drinken om wakker te worden is bijvoorbeeld niet echt een goed idee.

Wakker worden met een kop koffie is voor de meeste mensen dagelijkse routine. Maar uit nieuw onderzoek blijkt dat het beter is om na het opstaan een uur of twee te wachten met cafeïne. ’s Ochtends maakt ons lichaam namelijk relatief veel cortisol aan, een stresshormoon dat er onder meer voor zorgt dat we ’s ochtends wakker worden en dat ons overdag bij de les houdt. Wanneer een mens meteen na het opstaan koffie drinkt, raakt het hormoon op een gegeven moment gewend aan cafeïne en ebt het effect van cafeïne weg. De beste tijden om een kop koffie te drinken zijn daarom tussen tien uur ’s ochtends en ’s middags twaalf, en tussen ’s middags twee uur uur en ’s middags vijf uur.

Koffieonderzoeken
Eerder werd al bekend dat aangeraden wordt om maximaal vier koppen koffie per dag te drinken, dat we goede koffie belangrijker vinden dan een goede lunch, dat er een verband is tussen koffie en stress en nog veel meer. De onderzoeken naar de effecten van koffie vliegen ons kortom om de oren. “Er wordt inderdaad erg veel onderzoek gedaan naar koffie. Dat komt onder meer omdat koffie zo populair is,” vertelt Edith Feskens, hoogleraar Voeding en Gezondheid aan de Universiteit van Wageningen aan HP/De Tijd. “We drinken met z’n allen veel koffie en dan is het interessant om er onderzoek naar te doen. Koffie blijft intrigeren. Bij de onderzoeken wordt er vaak gekeken naar de effecten op de gezondheid, het effect van cafeïne met name. Cafeïne heeft een negatief imago en mensen willen weten of dat terecht is. Daar maakt de consument zich zorgen om.”

Ze vervolgt: “Koffie is de laatste jaren enorm in populariteit toegenomen. Omdat bijna iedereen koffie drinkt en het een bekende drank is, is de drempel om er onderzoek naar te doen behoorlijk laag. Daarnaast bestaat koffie uit veel componenten, wat het interessant maakt om er onderzoek naar te doen. Zo zitten er veel polyfenolen in koffie (antioxidanten) en dat kan gunstig zijn voor mens. Er zitten ook veel stofjes in koffie die we nog niet kennen, die bij het branden ontstaan. Daar moet nog meer onderzoek naar komen.”

Diabetes en Alzheimer
Een andere reden dat er zoveel onderzoek naar koffie gedaan wordt, is volgens de hoogleraar dat het geproduceerd wordt door bedrijven en die willen er graag alles over weten. Veel bedrijven financieren dan ook onderzoek naar koffie, al moet dat onderzoek natuurlijk wel onafhankelijk gebeuren. Feskens: “Daar moet je afspraken over maken. Wij doen nooit onderzoek voor een bedrijf alleen. We nemen wel geld aan, maar contractueel wordt dan vastgelegd dat het bedrijf geen invloed heeft op de uitkomst en dat we alles mogen publiceren.”

Maar volgens Feskens hebben we wel degelijk wat aan de vele onderzoeken naar koffie: “Mensen willen weten hoeveel koffie ze maximaal kunnen drinken en wat het beste tijdstip is om koffie te drinken. Koffie biedt overigens ook bescherming tegen bijvoorbeeld diabetes, en dat is interessant. En bij ons op de universiteit is onderzoek gedaan naar de invloed van koffie op dementie, en daaruit blijkt dat mensen die koffie drinken minder kans hebben om de Ziekte van Alzheimer te krijgen. Dat vind ik een goed voorbeeld van het nut van al die onderzoeken. Het heeft dus wél zin om veel research te blijven doen – ook al komen er soms resultaten uit voort die op het eerste oog nutteloos lijken.”