Hiddink, hou op met die onzin

Over het grinnikje van Rinus Michels kan ik niet vaak genoeg vertellen. Tijdens Nederland-VS meende ik het weer te horen: het grinnikje waarmee Michels twaalf jaar geleden tegen mij zei: “Vriend, jij snapt er niks van.”

Dat zit zo. In voorbereiding op mijn boek 1974, Wij waren de besten meende ik te weten waarom Oranje in 1974 zo aanvallend had gespeeld. Bondscoach Michels moest destijds improviseren in de verdediging en daarom legde hij het accent extreem op de aanval. Daar liepen immers  Rob Rensenbrink, Johan Cruijff en John Rep rond. Een driemansklassevoorhoede.  Mijn suggestie deed Michels grinniken. Nee, nee, nee, klonk het cynisch, hij durfde Oranje in 1974 fanatiek te laten aanvallen omdat hij goede verdedigers had. Bovendien had hij aanvallers die behoorlijk konden meeverdedigen en middenvelders die daar meesters in waren. Iederéén kon verdedigen, daarom mochten ze aanvallen (wat ze ook nog konden). Het hele team viel aan en bij balverlies verdedigde iedereen mee. Nooit speelde Oranje zo opwindend als met dit totaalvoetbal in de seventies.

Momenteel heeft Nederland geen klasseverdedigers. Vandaar dat ik vrijdagavond Michels’ grinnikje meende te horen. Oranje speelde aanvallend, maar het team kan niet verdedigen — dus werd het een puinzooi. Keer op keer konden de simpele Amerikanen bij Nederlands balverlies opstomen naar doelman Jasper Cillessen. Een idiote 4-3 nederlaag in de Arena was het gevolg.

Bondscoach Guus Hiddink heeft nu meer ervaring dan Michels in 1974. Raadselachtig dus dat hij niet drie, maar vier aanvallers opstelde, leuke spelers die matig meeverdedigen. Het opstellen van twee centrumspitsen, Robin van Persie en Klaas-Jan Huntelaar, plus twee echte vleugelaanvallers, zorgde voor een zelden vertoond rommeltje. Achter de viermansvoorhoede liepen slechts twee — kwetsbare — middenvelders en daar weer achter vier, laten we het netjes houden, net zo briljante verdedigers.

Hiddink zal de Wet van Michels toch wel kennen? Wie de wet zeker kent, is Louis van Gaal. Die vond de verdedigers van Oranje te zwak voor het grote werk, daarom bracht hij vorig jaar een extra verdediger in. Onder Van Gaal speelde Nederland verre van aanvallend op het WK en verraste met een derde plaats. Nu willen we naar het EK. Hiddink moet daarom ophouden met de onzin. Oranje weet in alle linies nauwelijks wat goed verdedigen is, daarom zal Hiddink meer verdedigend ingestelde spelers moeten opstellen. Bij gebrek aan kwaliteit moet de kwantiteit het doen. Om te beginnen vrijdag aanstaande in Letland. Liever lelijk naar het EK dan niet het EK.

Iedere zondag schrijft Auke Kok voor HP/De Tijd een column over sport.