Hoe de aloude Daraprim-pil plots 750 dollar kostte

Het is onrustig in de farmaceutische sector sinds fabrikant Turing Pharmaceuticals de prijzen van het medicijn Daraprim met liefst vierduizend procent heeft doen stijgen. Het zijn prijsstijgingen waar wij al even niet mee te kampen hebben gehad, al staat de Nederlandse medicijnenmarkt wel onder druk.

Update: Na alle oproer heeft Turing Pharmaceuticals besloten om de prijs van de Daraprim-pil te verlagen. “We kunnen korten op ons onderzoeksbudget om het gat te dichten. Het kan ten koste gaan van banen,” liet eigenaar Martin Shkrelli weten aan The Guardian. “Maar we gaan ervoor zorgen dat Daramprim betaalbaar blijft voor iedereen.”

Amerikaanse politici wisten niet hoe snel ze over elkaar heen moeten vallen van verbazing nadat medicijngigant Turing Pharmaceuticals afgelopen maand de prijzen van het medicijn Daraprim naar boven bijstelde, tot liefst 750 dollar per pil. Hillary Clinton liet op Twitter weten dat ze maatregelen zou bedenken om te helpen de controle over de farmaceutische industrie terug te krijgen. Begrijpelijk, zeker als je bedenkt dat Daraprim eerst verkocht werd voor 13,73 dollar per pil. De patiënten die de pil niet kunnen betalen, krijgen ‘m vergoed, maar dat verandert niets aan de inflatie zelf.

Astronomische groei
De beslissing van Turing Pharmaceuticals is in lijn met de huidige situatie in de Amerikaanse farmaceutische sector en laat weer eens zien hoe explosief prijzen kunnen wijzigingen in de markt. Rechten van medicijnen worden in de VS razendsnel verhandeld aan de hoogste bieder. Het 62-jaar oude medicijn Daraprim is in de afgelopen vier jaar, voor de koop van Turing, volgens The New York Times drie keer van hand tot hand gegaan tussen verschillende farmaceutische organisaties. Turing kocht in augustus de rechten van Daraprim voor 55 miljoen dollar van Impax Laboratories, een bedrijf dat de rechten amper een jaar in handen had.

Daraprim is een medicijn tegen toxoplasmose, een parasitaire infectie die gevaarlijk kan zijn voor patiënten met een verzwakt afweersysteem zoals hiv-patiënten en zwangere vrouwen. Vier jaar handelen heeft de prijs van een gemiddelde Daraprimpril van 1 dollar tot de huidige 750 dollar doen stijgen. Ter illustratie, dat is van afgerond 67 euro naar 668 euro. De astronomische prijsgroei van Daraprim is slechts een voorbeeld van inflatie op de Amerikaanse markt, al stegen de prijzen van andere medicijnen niet zo hard als Daraprim.

Volgens onderzoek van de Amerikaanse Bond voor Gepensioneerden was de gemiddelde prijsstijging op de Amerikaanse medicijnmarkt 12,9 procent. Een ander medicijn Cycloserine, een geneesmiddel tegen resistente variant van tuberculose, is een ander voorbeeld van de op hol geslagen medicijnenwereld. Volgens de Mayo Kliniek, een onderzoekscentrum tegen tuberculose, steeg de prijs van het medicijn van 500 dollar naar 10.800 dollar per dertig pillen na de rechtenverkoop aan Rodelis Therapeutics.

(On)toegankelijk
De Amerikaanse situatie is verwant aan de tendens in ons land. Uit onderzoek van de NOS blijkt dat tussen 2011 en eind 2013 de uitgaven aan Nederlandse medicijnen zijn verdubbeld van 700 miljoen euro naar 1,5 miljard euro. Een groep apothekers riep begin deze maand dan ook op om de dure medicijnen te vervangen voor goedkopere kopieën. Ook de Nederlandse Zorgautoriteit (NZA) constateerde in een eigen onderzoek dat er sprake is van meer dure medicijnen op de Nederlandse markt. De toegankelijkheid van geneesmiddelen zou hierdoor onder druk staan.

Voor veel ziekenhuizen, die de medicijnen inkopen, leidt de hoge inkoopprijs van medicijnen er namelijk toe dat ze de geneesmiddelen niet meer zouden kunnen betalen. De NZA oppert voor meer regulatie op de markt. “Voor alle dure geneesmiddelen zou een wettelijke maximumprijs moeten worden vastgesteld door de overheid”, schrijven onderzoekers van de NZA. Dit om te voorkomen dat gigantische prijsstijgingen zoals bij Daraprim in Nederland kunnen gebeuren.

Traditioneel kwam zorgverzekeraar DSW gisteren als eerste met de bekendmaking van haar zorgpremie voor 2016. De jaarlijkse premie gaat volgens de NOS met 45 euro omhoog naar 1185 euro. De Schiedamse verzekeraar weet de verhoogde premie onder meer aan de duurdere medicijnen. Voor 19 november moeten alle verzekeraars hun bedragen bekendmaken, maar de laatste jaren wijzen uit dat zij in het spoor van DSW volgen. ‘We’ gaan meer betalen door de hogere prijzen van medicijnen en mogen hopen dat het niet zo’n spoed loopt als in de Verenigde Staten. Maar als de tendens van de laatste jaren doorzet, gaan we nog wel wat premieverhogingen zien.