Jac Orie, de schaatsprofessor achter Sven Kramer

Hoe onwerkelijk ook, het wereldbekerweekend schaatsen in Calgary gaat dit weekend gewoon door, daarvoor ligt Canada blijkbaar net iets te ver van Frankrijk. Op het moment dat de terreur uitbrak in Parijs, won ijskoning Sven Kramer vrijdag ‘goud’ op de 5000 meter. Zondagavond rijdt hij ook de 1500 meter, het programma wordt na de aanslagen in Parijs niet aangepast, zo liet de organisatie desgevraagd weten. Na Calgary staan ook nog  wereldbekerwedstrijden in Salt Lake City, Inzell en Heerenveen op het programma.

Een maand geleden toonde coach Jac Orie zich enthousiast over de voorbereiding van Kramer op het huidige seizoen. De coach verwacht een sterk seizoen, zei hij bij de presentatie van TeamLottoNL-Jumbo. “Sven is op dit moment veel fitter dan twaalf maanden geleden. Hij is hard vooruitgegaan in al zijn testuitslagen, zowel op de lange als de korte nummers. Ik denk dat hij, zoals vroeger, nu weer op alle afstanden gevaarlijk kan zijn.” Haperingen  waren er alleen op de tien kilometer. Orie: “Er is altijd wel een aantal dingen waar ik niet tevreden over ben en daar moeten we nog hard aan werken. Dat is het leven van een trainer. Dat maakt het soms mooi, maar soms ook wat minder. Als we het een beetje gaan uitzoeken en een aantal dingen op een rijtje zetten, dan komen we er vast wel uit.”

2015-03-08 20:43:09 CALGARY - Sven Kramer overlegt met zijn coach Jac Orie na de 1500 meter tijdens het WK allround in de Olympic Oval in Calgary. ANP JERRY LAMPEN
Sven Kramer overlegt met zijn coach Jac Orie

‘Mezelf blijven verbeteren’
Na eerdere malheur is zijn basisconditie ‘weer zoals ik hem graag wil hebben’, zei Kramer zelf. “Ik voel me fysiek echt hartstikke goed. Nu moet het allemaal nog samenkomen op het ijs.” Om betere 5 en 10 kilometers te rijden zal vooral zijn basissnelheid omhoog moeten en daar gebruikt hij de 1500 meter voor, zo ongeveer luidt de te volgen strategie. “Ik wil mezelf blijven verbeteren, daarin zit voor mij de grootste uitdaging.” Dat was ook een belangrijke reden om voor de ploeg van Orie kiezen, waar Kramer zich omringd met sprinttalent.

Schaatsprofessor
Vorig jaar maakte ik in de aanloop naar het schaatsseizoen een groot interview met Jac Orie, also known as de schaatsprofessor, samen met collega Remco Regsterschot ergens diep verscholen in de Italiaanse Dolomieten. Onder de welluidende kop: “Als je geen fouten maakt, snap je er niks van.” Wie wil er nou niet met die man werken, jubelde sprintfenomeen Kjelt Nuis tijdens het gesprek op de achtergrond.

2014-10-31 19:24:02 HEERENVEEN - Sven Kramer met coach Jac Orie na de 5000 meter tijdens het NK Afstanden. ANP VINCENT JANNINK
‘Schaatsprofessor’ Jac Orie met zijn leerling op het NK Afstanden

Orie was als bewegingswetenschapper aan het promoveren, zo bleek. Zijn proefschrift ging over ‘trainerssturing’. Hij zei: “Ik hanteer al twaalf jaar de methode van de Amerikaan Carl Foster, een monitoringsmethode na inspanning. Daar kan je achteraf uit afleiden of iemand harder of juist minder hard moet laten trainen qua belastbaarheid. Die cijfertjes verzamel ik jaar in, jaar uit. Er zijn niet veel mensen, die zoveel ‘lading’ hebben als ik. Zo heb ik voor mezelf  ruimte gecreëerd om terug te kijken en als ik nu iets wil veranderen, kan ik zien wat voor een uitwerking dat in het verleden heeft gehad.

Geschiedschrijving
Voor zijn proefschrift deed hij jarenlang onderzoek. Orie: “Zo heb ik de meeste trainingsprogramma’s van de Olympische Spelen in 1972 tot 2010 verzameld en coaches geïnterviewd. Van Leen Pfrommer en Arie Koops tot Henk Gemser en Ab Krook. Ik heb, samen met Nico Hofman, al hun programma’s gekwantificeerd. Ik mis er een paar, eenvoudigweg omdat ze er niet zijn, maar op basis hiervan krijg je een aardig beeld hoe de schaatssport zich de laatste veertig jaar heeft ontwikkeld. Hoe trainden zij toen, hoe trainen ze nu, waar zijn we naartoe gegroeid? Dat levert grappige dingen op. Zo zie je op een gegeven moment echt een soort polarisatie optreden, ontzettend leerzaam. Het is een soort geschiedschrijving.”

2015-03-05 04:51:28 CALGARY - Coach Jac Orie tijdens een persconferentie in het kader van het Wereldkampioenschap allround in de Olympic Oval in Calgary. ANP JERRY LAMPEN

Orie vertelde boeiend over Rusland en de voormalige DDR waar hij ‘veel zooi’ vandaan haalde. “Gaaf, man. Staat er in de kantlijn gewoon: in deze case zijn géén doping geduide producten gebruikt… Als ze daar wat wilden weten over diverse trainingsmethodes gebruikten ze vijfhonderd atleten die ze A lieten doen, vijfhonderd die ze B voorschreven en vijfhonderd die aan het werk gingen met C. En daar zat dan nog een controlegroepje van 500 man boven. Tweeduizend mensen, drie, vier jaar lang! Haha, over de macht van het getal gesproken. Als je dán nog niet weet welke methode het best werkt!”

“Ze hebben in het voormalige Oostblok destijds op hun manier echt veel dingen uitgevonden, als je ziet wat die gasten allemaal wisten, je schrikt je soms helemaal wezenloos. Veel principes overigens, die zich tegenwoordig bewijzen op een meer geavanceerde manier. Via de genetica bijvoorbeeld. Wisten zij allemaal al. Hele kiene gasten.”

Iedere maand ontleedt Mark van den Heuvel voor HP/De Tijd een sport. Deze maand: schaatsen.