Heeft u al 25 cent voor een plastic tasje neergeteld?

Vroeger, 2015 welteverstaan, kon u bij de kassa een tasje meenemen zonder daarvoor te betalen. Per 1 januari 2016 dwingt de overheid ons om na te denken over de keuze om het milieu al dan niet nog wat extra te vervuilen. ‘De plastic afvalberg’ mag immers niet groter worden dan momenteel al het geval is. In de opstartfase zorgt het plastictasjesverbod hier en daar echter nog wel voor verwarring.

Het gratistasjesverbod is afkomstig van voormalig staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur en Milieu) en maakt deel uit van een bredere aanpak om plasticafval terug te dringen. Wat het moet opleveren? Volgens PvdA-Kamerlid Yasemin Cegerek, voorstander van het verbod, belanden jaarlijks meer dan acht miljard plastic tasjes in de natuur. Ruim zeven miljard van die tasjes waren bestemd voor eenmalig gebruik.

Minder, minder
Staatssecretaris Sharon Dijksma, opvolger van Mansveld, sprak december vorig jaar ook over het verbod op gratis tasjes. ‘Een prijs voor plastic tasjes zorgt voor meer bewustwording over afval’, en ‘met minder plastic tasjes verminderen we de plastic afvalberg. Zo worden minder grondstoffen verspild, is er minder plastic troep op straat en gaan we de plastic soep in oceanen tegen‘.

Op de website van de overheid valt verder te lezen dat betaling een effectief middel is voor het terugdringen van het aantal plastic tasjes, zo zou blijken uit proeven in Nederland en een rondgang in het buitenland. “Het grootste Britse supermarktconcern heeft sinds dat zij vijf pence moeten vragen voor een plastic tas, tachtig procent minder tassen meegegeven aan klanten. Verder zijn er, naast het Verenigd Koninkrijk, ook in Ierland en Denemarken al verboden op gratis plastic tasjes,” valt te lezen.

Hoeveel moet u dan betalen voor een tasje? Dat mogen winkeliers zelf bepalen. De richtprijs zoals die in het verbod is opgenomen ligt op 25 cent. Tassen van papier of andere materialen dan plastic mogen nog wel gratis worden weggeven bij de kassa. Uitzonderingen: in sommige gevallen mogen verswaren en levensmiddelen nog wel worden verpakt in dunne plastic tasjes als dit voedselverspilling tegengaat, of als er geen andere manier is deze producten hygiënisch te verpakken.

Opstartfase
In de opstartfase kunnen ondernemers wennen aan het verbod. Er wordt dan ook nog terughoudend gehandhaafd, als we een reportage van RTL Nieuws mogen geloven. In praktijk blijkt nog niet iedereen bewust van wat wel en niet mag. Een voorbeeld: de visboer op de markt mag nog gratis tasjes geven, op voorwaarde dat de vis dan wel direct in het plastic tasje terechtkomt. Wordt de vis al in plastic verpakt, dan mag er niet nog eens een gratis tasje bij. Punt van verwarring: het papieren tasje met plastic coating. Ook daar moet namelijk voor worden betaald.

Het nieuwsprogramma zocht verder uit dat de Nederlander gemiddeld vijf plastic tasjes per week meeneemt, wat totaal goed is voor vier miljoen plastic ‘Nederlandse’ tasjes per jaar. In kilo’s plastic gaat het dan om jaarlijks 26 miljoen kilo. Met die getallen in het achterhoofd: wat is nu 25 cent?