Anti-terreurtraining: wat te doen als u een terrorist tegen het lijf loopt

Wat moet je doen als een terrorist je onder schot houdt? Of wanneer midden in een menigte de paniek uitbreekt? Al deze vragen werden zondag behandeld tijdens de drie uur durende anti-terreurtraining in Deventer onder leiding van initiatiefnemer Robbert de Jong en trainer Mateusz Orczykowski. Maar kunnen we ons echt voorbereiden op terreur?

Het werd allemaal zo echt mogelijk nagespeeld: de geluiden van een kalasjnikov en een jongen met zwart haar en baard speelt de terrorist. Is het angst zaaien? Niet volgens initiatiefnemer van de cursus, Robbert De Jong. Volgens hem is het realistisch dat er een aanslag plaats zal gaan vinden, dus is het relevant om te blijven nadenken, alert te blijven en om veiligheid op te zoeken als het misgaat. De eerste tip die hij geeft: vluchten. “Als dat niet kan, moet je weten wat je kunt doen,” zegt hij tegen het Algemeen Dagblad. (De reportage leest u hier terug op Blendle.)

Run, fight and hide 
En als je niet meer kan vluchten? Voor het antwoord op deze vraag heeft De Jong speciaal een ervaren instructeur over laten komen uit Polen, meldt Deventer Centraal. Trainer Orczykowski heeft 25 jaar ervaring met vechtsporten, zoals jiujitsu en krav maga, hij heeft ervaring als private military contractor en heeft als bodyguard gewerkt voor diverse politici en artiesten. De drie kernwoorden volgens Orczykowski: run, fight and hide (rennen, vechten en verstoppen). Als rennen niet meer kan, dan is de belangrijkste les volgens de voormalige bodyguard dat je beter het gevaar tegemoet kan treden.

In het filmpje hieronder is te zien hoe een zogenaamde terrorist moet worden overmeesterd als hij met een kalasjnikov het vuur op je wil openen: het geweer van de terrorist afduwen en hem direct tackelen.

Zoals te zien, komt daar nogal wat vechttechniek bij kijken en is het de vraag of iedere burger na deelname aan deze terreurtraining de terrorist met wapen kan vloeren net als trainer Orczykowski dat doet. Organisator Robbert de Jong laat aan het Algemeen Dagblad weten dat de technieken misschien niet voor iedereen direct toe te passen zijn. Hij vertelt vooral mensen het inzicht te willen geven dat je wel iets kunt doen op zo’n moment.

Reflex
Terrorismedeskundige Bibi van Ginkel zegt in een interview met Trouw dat zulke aanslagen bijna niet zijn voor te bereiden voor burgers. De eerste reactie van mensen is volgens Van Ginkel grotendeels toch intuïtief en reflexmatig. “Je kunt niet altijd kunt voorspellen wat je zal gaan doen in zo’n situatie. Dat is bijna biologisch.” Ook de psychologie van aanslagpleger, een koele of berekende dader, speelt volgens haar een rol. “Soms werkt rennen en soms werkt dat niet.” Volgens haar bepaalt het toeval grotendeels of je er levend afkomt of niet.

Run, hide & tell
Ondanks alle trainingen, diverse adviezen en wetenschappelijke benaderingen die zijn losgelaten op hoe te handelen bij een aanslag, blijft het belangrijkste devies: rennen naar een veilige plek. Vervolgens moet de politie ingeschakeld worden.

Het National Counter- Terrorism Security Office (NACTSO) heeft een handleiding geschreven en een filmpje geproduceerd, zodat burgers weten wat ze moeten doen als er een aanslag wordt gepleegd.