In de Franse noodtoestand worden mensenrechten geschonden

26 februari 2016. Tot die datum is de noodtoestand van kracht in Frankrijk. Het plan is om die periode met drie maanden te verlengen, maar als het aan mensenrechtenorganisaties ligt, eindigt de noodtoestand eerder vandaag dan morgen. Volgens onder meer Human Right Watch en Amnesty International worden de mensenrechten als gevolg van de noodtoestand meer dan eens geschonden. Vrijdag vergaderen de Fransen over een eventuele verlening.

Door de noodtoestand is het bijvoorbeeld mogelijk om zonder gerechtelijke tussenkomst huiszoekingen uit te voeren. Volgens de mensenrechtenorganisaties zou de Franse politie de bevoegdheden die tijdens de noodsituatie gelden misbruiken, en zouden die ‘nieuwe bevoegdheden’ zelfs op een discriminerende manier gebruikt worden. Uit een rapport Human Right Watch en Amnesty International blijkt dat de Franse politie meer dan 3000 huiszoekingen heeft gedaan en meer dan 400 mensen verplicht om op dezelfde plaats te blijven wonen. Deze personen moeten zich meerdere malen per dag op het politiebureau melden en mogen ’s avonds niet van huis.

Noodmaatregelen tegen moslims
Om het rapport tot stand te laten komen, interviewden beide organisaties zo’n zestig mensen. De geïnterviewden spreken over excessief geweld zeggen dat de noodmaatregelen vooral gebruikt worden tegen moslims, op basis van hun geloof, en niet omdat er concrete verdenkingen zijn.

De noodtoestand werd in Frankrijk afgekondigd na de aanslagen in Parijs, in november vorig jaar. Daardoor werd het voor de autoriteiten makkelijker om huiszoekingen te doen zonder gerechtelijke inmenging, en kan men personen gemakkelijker onder huisarrest plaatsen. De noodsituatie werd door president François Hollande afgekondigd om de veiligheid van het land te kunnen waarborgen.

Boete of celstraf
In praktijk heeft de situatie invloed op het dagelijks leven van mensen die wonen en werken in Frankrijk. Dag en nacht mogen huiszoekingen worden gedaan, bijeenkomsten die de openbare orde verstoren mogen verboden worden, er mag een avondklok voor mensen en voortuigen worden ingesteld, er mag bevel worden gegeven om cafés, theaters en andere publieke ruimten te sluiten, media mogen gecontroleerd en zelfs gecensureerd worden. Verder mogen bepaalde gebieden worden ingericht als veiligheidszone, kunnen wapens worden ingevorderd, en heeft Frankrijk de grenscontrole aangescherpt.
Oneens? Dan volgt een boete of een celstraf. Of allebei.

Vrijdag overlegt het Franse parlement over de noodsituatie.