Rusland: een grotere bedreiging dan de vluchtelingencrisis en IS?

Het Amerikaanse leger heeft plannen om de uitgaven voor zijn militaire aanwezigheid in Europa te verviervoudigen. Daarmee willen de VS het Kremlin ervan weerhouden zijn invloedssfeer in Oost-Europa met militaire middelen verder uit te breiden, zo schrijven toonaangevende Amerikaanse media. Naar verluidt gaan de uitgaven voor wapens en uitrusting in Europa volgend jaar stijgen van 789 miljoen dollar naar 3,4 miljard dollar.

Het gaat hierbij vooral om tanks en artillerie voor de Baltische staten, Bulgarije, Polen en Roemenië, zo weet The New York Times te melden. Aanvullend op de reeds 65.000 in Europa aanwezige Amerikaanse soldaten worden er nog meer troepen overgebracht, die hoofdzakelijk in de Oost-Europese regio gestationeerd zullen worden. Verder dient het budget voor de bouw van diverse command and control-faciliteiten die de NAVO in staat moeten stellen voortdurend in hoogste staat van paraatheid te verkeren.

Volgens Philip Breedlove, de commandant van de Amerikaanse troepen in Europa, is de budgetverhoging ‘het lange termijn antwoord op de veranderde veiligheidssituatie in Europa’, de weerspiegeling van een nieuwe situatie, waarin Rusland een dominantere koers kiest. Eerder noemde Breedlove Rusland ‘revanchistisch’ en een grotere bedreiging voor de VS en de veiligheid van de EU dan de vluchtelingencrisis of zelfs de Islamitische Staat.

Koude Oorlog
Ondanks de enorme budgetverhoging vrezen sommige landen nog steeds een territoriale expansiedrift van Moskou. Zo pleit Polen voor de bouw van permanente Amerikaanse bases die elk tot 5.000 manschappen tellen, een strategie die in de Koude Oorlog ook in het toenmalige West-Duitsland werd toegepast. Dat zou de verstandhouding met Moskou echter aanzienlijk verslechteren, omdat iedere uitbreiding van Amerikaanse of NAVO-aanwezigheid in Oost-Europa tegen het zere been van het Kremlin is.

Volgens Rusland zijn uitbreidingen van de troepenmacht zo dicht op de Russische grens in strijd met de stichtingsakte inzake wederzijdse betrekkingen tussen de NAVO en Rusland uit 1997. De Baltische staten en Polen beweren daarentegen dat het verdrag nietig is geworden op het moment dat Rusland troepen naar Oekraïne stuurde.

litouwenBedroevend
Het nieuws over de verhoging van de Amerikaanse militaire uitgaven in Europa komt praktisch samen met de publicatie van een rapport  van denktank RAND. In het rapport wordt antwoord gegeven op de vraag wat er zou gebeuren als Rusland de Baltische NAVO-lidstaten zou binnenvallen en wat er gedaan kan worden om een dergelijk scenario te voorkomen. Het schetst een bedroevend beeld van de capaciteiten van de NAVO om partnerlanden te verdedigen. Met de momenteel aanwezige NAVO-troepenmacht zou Rusland in een mum van tijd dwars door de Baltische staten heen rollen. In het voor de NAVO meest optimistische scenario doen de Russen er 60 uur over om voet te zetten in Tallinn, de hoofdstad van Estland. Andere scenario’s gaan uit van 36 uur.

Litouwen, Letland en Estland zijn de drie NAVO-landen die het meest te vrezen hebben van Russische agressie. Met de ligging tussen Rusland, Ruslands bondgenoot Wit-Rusland, de Russische enclave Kaliningrad en de Baltische Zee, hebben de drie landen  – op een klein strookje van Litouwen na – geen gemeenschappelijke grenzen met andere NAVO-landen. De afwezigheid van een gemeenschappelijke grens gecombineerd met een verhoudingswijs zeer geringe NAVO-troepenmacht die het op zou moeten tegen een overmacht aan Russische schepen, landingsvaartuigen, vliegtuigen, tanks en voetsoldaten, plaatst de drie landen voor een onmogelijke militaire verdedigingsopgave en dus in een gevaarlijke situatie, zo staat te lezen in de rapportage van RAND.

Voor 2017 bedraagt het totale militaire budget van de VS 589 miljard dollar. Dat is een aanzienlijke daling ten opzichte van het budget vijf jaar eerder, toen er nog 700 miljard dollar beschikbaar was voor militaire uitgaven. Desondanks blijven de VS het enige land in de wereld dat zoveel geld uitgeeft aan defensie. Zo geven de Chinezen omgerekend 215 miljard dollar uit, de grootste Europese landen – Frankrijk, Duitsland, Italië en het Verenigd Koninkrijk – gezamenlijk 180 miljard dollar en Rusland slechts een magere 85 miljard dollar.

De VS is voornemens 7 miljard dollar van het militaire budget aan te wenden voor de oorlog tegen IS. Dat is 35 procent meer dan in het voorgaande jaar. Volgens The New York Times komt er ook meer geld voor het verzamelen van inlichtingen met behulp van drones en de ontwikkeling van strategische bommenwerpers en een nucleaire raketten uitgeruste onderzeeërs.