Hoe het Vlaamse VRT Nieuws de Molenbeek-rellen manipuleerde

Reuring in journalistiek België. In het land van onze zuiderburen krijgt de openbare omroep VRT ervan langs. Voormalig professor communicatiewetenschappen Frank Thevissen heeft vorige week in een videomontage kritiek geuit op de zogenoemde ‘manipulatieve’ berichtgeving van VRT Nieuws, het programma dat nu op zijn beurt van zich af schrijft. In een heuse analyse schrijven de hoofdredactie en de redactieraad van VRT Nieuws hoe VRT Nieuws werkt.

Eerst een kleine stap terug in de tijd, naar de dag waarop Thevissen de inmiddels veelbesproken video via zijn YouTube-account De vierde onmacht online zette. Het fragment krijgt de naam ‘Molenbeek constructief belicht’. Een titel die ironisch zou zijn; een ironische verwijzing naar de ‘constructieve journalistiek’ waar VRT-hoofdredacteur Björn Soenens voor pleit. In de videocompilatie zet hij de verschillende berichtgeving van de VRT en de VTM (commercieel) over de rellen in Molenbeek naast elkaar.

En dat kan VRT natuurlijk niet ongenuanceerd aan zich voorbij laten gaan. Althans, zo oordeelt men zelf. Want: “Wanneer de vrije meningsuiting gebruikt wordt om foute of zelfs manipulatieve informatie te verspreiden over de journalistieke aanpak van VRT Nieuws of van andere mediaspelers, dan is een grens overschreden.” En dus legt de redactie VRT Nieuws u uit hoe zij wél te werk gaat.

“Als openbare omroep staat onze betrouwbaarheid altijd voorop. (-) We vinden het cruciaal om informatie te checken en dubbelchecken voor we ze verspreiden. Snel als het kan, traag als het moet. We proberen het hoofd koel te houden als hardnekkige geruchten door veelvuldige overname op sociale media verward dreigen te worden met feiten.”

Op Twitter wordt de poging tot transparantie door enkele gebruikers positief gewaardeerd, anderen vinden de analyse van VRT Nieuws meer in de categorie vallen van ‘Wij van WC-eend adviseren WC-eend’.

De verantwoording van VRT wringt bij het slot: “Het heeft ons deugd gedaan te merken dat onze aanpak breed geapprecieerd wordt”, staat er, waarna deze conclusie onderbouwd wordt door middel van de hoeveelheid kijkers, luisteraars, en andere manieren waarop ‘u ons massaal bleef vinden’.

Met andere woorden: leuk en aardig, die kritiek, maar wij van VRT Nieuws adviseren VRT Nieuws.