Dit mag u (formeel) wel op Facebook zetten, en dit niet

Onbegrip en onrust volgen haast logischerwijs op censuur door Facebook. Onlangs verwijderde het technologiebedrijf van Mark Zuckerberg een cartoon van de Turkse president Erdoğan, gemaakt door de Nederlandse cartoonist Ruben L. Oppenheimer. En gisteren was het wederom raak: een satirisch fragment op de Facebookpagina van The Post Online werd verwijderd.

Columnist Annabel Nanninga las in het videofragment, uit Studio Powned, een hekeldicht voor, gericht aan de Turkse president. Nog geen 24 uur later kuste Zuckerberg de voeten van Erdoğan toen cartoonist Oppenheimer opnieuw bleek te zijn gecensureerd. Hoe zit het, met de gebruikersrichtlijnen van het platform dat onze kijk op de wereld (ver)vormt?

Vage richtlijnen
Wat mag u formeel gezien niet plaatsen? Facebook hanteert strenge gebruikersrichtlijnen voor naakt en geweld op het platform ‘to keep you safe‘. Zo is het verboden om naaktfoto’s te plaatsen, racistische opmerkingen en haatdragende teksten online te zetten. Toch wekt het klimaat van Facebook de indruk van censuur.

Zo werd een videocampagne ‘everybody’s gotta eat‘ 0ver borstvoeding verwijderd door Facebook, worden verhalen over schaamlipcorrecties en drone-aanvallen verwijderd en de gebruikers geblokkeerd, maar ook de naam van het platform ‘Tsu.co’ of een link naar deze site, een mogelijke concurrent van de grote Zuckerberg, is onmogelijk online te plaatsen op Facebook, Instagram en Messenger. En dat alles onder het mom van ‘spam’.

Omdat Facebook bij het verwijderen van posts vaak stuit op onbegrip, heeft Zuckerberg’s imperium onlangs de regels herzien met een toevoeging van 2500 woorden. Er wordt nog altijd een beroep gedaan op de 1,59 miljard gebruikers (maandelijks) om aanstootgevende informatie te rapporteren. Deze gerapporteerde content wordt door een naar eigen zeggen onpartijdig team onder de loep genomen. Op de vraag ‘Wat mag ik dan wel plaatsen?’ is dus geen allesomvattend antwoord te geven.

Transparantie
Non-profitorganisatie OnlineCensorship.org probeert grip te krijgen op de richtlijnen van sociale media en wil meer transparantie omtrent contentverwijdering. Op dit platform kunnen gebruikers van sociale media, waaronder Facebook, screenshots plaatsen van berichten waarvan zij denken dat deze onterecht zijn verwijderd. Sinds november zijn er meer dan 200 inzendingen binnengekomen van gebruikers.

Uit een rapport van de organisatie dat eind maart verscheen, blijkt dat van de sociale media Facebook de meeste content kuist, waarbij vaak zelfs het account van de gebruiker tijdig wordt geblokkeerd.

In de meeste gevallen vermoeden de gebruikers dat het rapporteren door andere Facebookgebruikers de oorzaak was van het verwijderen van de inhoud. Een reden voor het verwijderen blijft uit. Ook het filmfragment van redacteur Annabel Nanninga werd zonder opgaaf van reden in de prullenbak van Facebook gesmeten. Geen geweld, geen naakt, zoals in het geval van de Erdoğan-cartoon nog wel het geval was.

Naar alle waarschijnlijkheid hebben Erdoğan-aanhangers op Facebook en het onpartijdige team achter Facebook, het satirische feestje van Oppenheim en Nanninga met succes weten te verzieken.